Bank lub niezależny operator chętnie wstawi bankomat do placówki handlowej, czasem nawet zapłaci za dzierżawę powierzchni. Kiedy jednak wypłat będzie zbyt mało, urządzenie zabierze.

Galerie i pasaże handlowe, centra miast, duże osiedla, miejscowości turystyczne – to lokalizacje, charakteryzujące się dużym przepływem ludzi, o które w pierwszej kolejności zabiegają właściciele bankomatów. Nie znaczy to jednak, że nie interesują ich wsie czy nawet pojedyncze sklepy, stacje benzynowe, bary – byle leżały one przy trasach przelotowych. Wprawdzie w takich miejscach nie ma tłumów, natomiast nie brakuje kierowców, którzy w szczerym polu zorientowali się, że nie mają w portfelu ani grosza. – Bank jest zainteresowany wszystkimi lokalizacjami, które charakteryzują się biznesową atrakcyjnością. W tej grupie znajdują się również sklepy spożywcze – zapewnia Maciej Chlebowski, dyrektor departamentu sieci w PKO Banku Polskim. I dodaje, że bank zainstalował w sklepach, centrach handlowych, hiper- i supermarketach, a także w punktach usługowo-sprzedażowych blisko 600 bankomatów. Ogółem, PKO BP ma obecnie 2390 tych urządzeń i ich sieć będzie się powiększać.

W przedsionku lub fasadzie

Poszukiwanie miejsca na nowy bankomat odbywa się w PKO BP na dwa sposoby – bank lub operator wyszukuje je sam, bądź korzysta z propozycji przysłanych przez potencjalnych najemców. Ostateczna decyzja o nawiązaniu współpracy zapada po przeprowadzeniu analizy. W firmie Euronet, która posiada 2000 bankomatów własnych oraz zarządza siecią 400 urządzeń należących do różnych banków, zainteresowani mogą pobrać formularz zgłoszeniowy ze strony internetowej.
Przy określaniu atrakcyjności lokalizacji, poza liczbą przechodniów, brane są pod uwagę: nasycenie rynku bankomatami własnymi i konkurencji, odległość od najbliższych urządzeń i ich operacyjność. Zdarza się, że bank czy operator nie jest zainteresowany zainstalowaniem bankomatu w danej lokalizacji lub jego wstawienie jest niemożliwe z powodów technicznych. Sklep, który chciałby, aby klienci mogli na jego terenie wypłacać gotówkę, musi m.in. udostępnić instalację elektryczną, zagwarantować przestrzeń serwisową, a przede wszystkim – umożliwić posiadaczom kart swobodny i całodobowy dostęp do urządzenia. Dlatego, poza nielicznymi wyjątkami, w Polsce nie ma zwyczaju instalowania bankomatów bezpośrednio w sali sprzedaży. Zwykle znajdują się one w przedsionku sklepu. Z powodów bezpieczeństwa, po godzinach pracy placówki, dostać się mogą do nich wyłącznie osoby zainteresowane wypłaceniem pieniędzy i posiadające kartę bankomatową. Drugi popularny sposób to wbudowanie urządzenia w fasadę budynku. Użyczający powierzchni detalista musi się liczyć z faktem, że do urządzenia dostęp będą musieli mieć serwisanci (choćby w celu wymiany kaset z gotówką a także, by usunąć ewentualne usterki). To, jak często pojawiają się oni w sklepie, zależy przede wszystkim od zapotrzebowania na gotówkę w danym miejscu.
– W uzasadnionych przypadkach, np. gdy w okolicy nie ma bankomatów, wstawienie urządzenia powinni rozważyć właściciele sklepów o powierzchni 50-70 mkw., jednak nie mniejszej. Najlepiej, by bankomat należał do dużego, znanego banku lub operatora, bo to gwarancja odpowiednio dużej liczby wypłat. Wielu detalistów zwraca się do banku, w którym prowadzi rachunek. Tam już go znają, więc łatwiej jest dojść do porozumienia – radzi Krzysztof Wiśniewski, doradca klienta z hali Makro w Toruniu.

Obopólny interes

Właściciel urządzenia może wycofać się ze współpracy, gdy przekona się, iż korzysta z niego zbyt mało osób. – Miesięczna liczba wypłat musi być duża: powinna dochodzić do około 3000, czasem więc sama chęć postawienia bankomatu nie wystarczy. Kiedy urządzenie nie będzie pracować, właściciel z pewnością je zabierze – mówi Wojciech Drozd, prezes firmy RetPro, zajmującej się m.in. zarządzaniem powierzchniami komercyjnymi. Dodaje, że za postawienie bankomatu sklep nic nie płaci, czasem można nawet otrzymać od operatora kilkaset złotych miesięcznie z tytułu wynajmu powierzchni pod bankomat. Koszty remontu i adaptacji ponosi właściciel lokalu, bywa jednak, że na dobry początek współpracy część kosztów bierze na siebie najemca.
Banki i operatorzy z każdym klientem prowadzą indywidualne rozmowy. – Warunki umów ustalane są indywidualnie. Zależą od względów technicznych oraz od jakości i opłacalności lokalizacji – mówi Anna Rogacewicz, dyrektor działu rozwoju sieci Bankomat24/Euronet. Zapewnia, że lokalizacja bankomatu w bezpośrednim sąsiedztwie sklepu spożywczego dodatkowo podnosi atrakcyjność placówki i sprzyja pozyskiwaniu stałych klientów.
Czy zamiast zabiegać o bankomat, nie lepiej zainstalować terminal do płatności kartami lub wprowadzić usługę cash-back? (wypłata gotówki przy okazji robienia zakupów). – Rozwiązanie z terminalem jest znacznie prostsze, ale terminal kosztuje – mówi Wojciech Drozd, mając na myśli niemałe opłaty, które ponosi placówka handlowa przy transakcjach bezgotówkowych. Jeśli chodzi o cash-back, to zdaniem Krzysztofa Wiśniewskiego, tego rodzaju usługa musi się jeszcze upowszechnić w świadomości polskich klientów. – W dodatku obecność bankomatu pozwala sklepowi zarobić. Na zasadzie: ktoś wpadł po gotówkę i przy okazji postanowił zrobić zakupy. Bankomat działa jak magnes –  przekonuje Krzysztof Wiśniewski.

Wydzierżawienie powierzchni na bankomat powinni w pierwszej kolejności rozważyć właściciele sklepów odwiedzanych przez dużą liczbę klientów
 

Anna Krężlewicz

Wiadomości Handlowe, Nr 8 - 9(98) Sierpień - Wrzesień 2010