Coraz więcej użytkowników leków GLP-1

Popularność leków wspomagających redukcję masy ciała szybko rośnie, a prognozy wskazują, że w kolejnych latach trend obejmie jeszcze większą grupę konsumentów. Według szacunków Bain & Company w Stanach Zjednoczonych odsetek dorosłych, którzy stosują lub stosowali leki GLP-1, wzrośnie z 20 proc. w 2026 roku do 31 proc. w 2030 roku. 

Podobny kierunek zmian będzie widoczny również na innych rynkach. W Wielkiej Brytanii udział osób z doświadczeniem stosowania tych preparatów może zwiększyć się z 7 do 12 proc., a w Brazylii – z 11 do 22 proc.

Analitycy Bain & Company wskazują, że dalszemu wzrostowi popularności terapii będą sprzyjać przede wszystkim spadające ceny leków, ograniczanie skutków ubocznych oraz poprawa dostępności. W Stanach Zjednoczonych znaczenie ma także rozwój sprzedaży bezpośredniej do konsumentów, a w Europie – dostęp do terapii za pośrednictwem prywatnych klinik.

Prognozy mogą okazać się nawet ostrożne. Analitycy zwracają uwagę na trudniejsze do oszacowania zjawiska, takie jak stosowanie leków w sposób przerywany lub w mniejszych dawkach, wykorzystywanie ich poza zatwierdzonymi wskazaniami czy dostęp do preparatów z nieoficjalnych źródeł.

Leki odchudzające uderzą w rynek piwa. Globalny koncern browarniczy ostrzega

Użytkownicy GLP-1 wydają mniej na żywność i fast foody

Wpływ terapii na rynek spożywczy jest już widoczny w danych dotyczących transakcji kartami płatniczymi w Stanach Zjednoczonych. Z analizy Pyxis by Bain wynika, że osoby stosujące leki GLP-1 wydają średnio o 3–4 proc. mniej na zakupy spożywcze oraz około 5 proc. mniej na fast foody.

Zmienia się również struktura ich koszyków. Użytkownicy preparatów deklarują ograniczanie wydatków na słodycze, słone przekąski, pieczywo i napoje gazowane. W Wielkiej Brytanii wydatki na słone przekąski są w tej grupie niższe o 9 proc., a na napoje gazowane o 6 proc.

Jednocześnie rośnie zainteresowanie produktami, które lepiej odpowiadają zmienionym potrzebom żywieniowym. Konsumenci częściej sięgają po świeże warzywa i owoce, żywność bogatą w białko oraz suplementy diety.

Podobne tendencje widać w gastronomii. Wśród użytkowników GLP-1 w Wielkiej Brytanii wydatki na burgery są niższe o 8 proc. W Niemczech o 8 proc. spadły natomiast wydatki na pizzę i dania kuchni włoskiej. W tym samym kraju odnotowano wzrost wydatków na sałatki o 5 proc.

Producenci i sklepy będą musieli zmienić ofertę

Rosnąca grupa konsumentów stosujących leki GLP-1 może wpłynąć na strategie producentów żywności i sieci handlowych. Bain & Company rekomenduje firmom przeanalizowanie, które kategorie i marki są najbardziej narażone na zmiany popytu, a które mogą na nich skorzystać.

Wśród potencjalnych kierunków rozwoju oferty znajdują się mniejsze porcje oraz produkty o wysokiej zawartości białka i błonnika. Znaczenia mogą nabierać także artykuły o niższej zawartości tłuszczu i cukru.

Sieci handlowe powinny z kolei monitorować zmiany sprzedaży w poszczególnych kategoriach i odpowiednio dostosowywać asortyment oraz powierzchnię półek. Bain zwraca uwagę m.in. na możliwość rozwoju marek własnych i poszerzania oferty produktów z obszaru zdrowia i wellness. Sklepy mogłyby w ten sposób stworzyć bardziej kompleksową ofertę dla osób, które w trakcie terapii zmieniają sposób odżywiania i poszukują również produktów wspierających radzenie sobie ze skutkami ubocznymi leczenia.

Rewolucja GLP-1 w Polsce! Leki na odchudzanie zmieniają koszyki zakupowe

Restauracje z mniejszymi porcjami i nowymi pozycjami w menu

Zmiany obejmą także gastronomię. Restauracje będą musiały odpowiedzieć na potrzeby klientów, którzy jedzą mniej, ale nadal chcą uczestniczyć w spotkaniach towarzyskich i wspólnych posiłkach. Wśród rekomendacji Bain & Company znalazły się m.in. wprowadzenie mniejszych porcji, rozwój dań bogatych w białko i błonnik oraz modyfikowanie receptur w kierunku większej świeżości i niższej zawartości tłuszczu oraz cukru.

Wyzwaniem będzie przy tym takie projektowanie menu, by nowe propozycje odpowiadały osobom stosującym GLP-1, ale nie zniechęcały pozostałych gości. Restauracje powinny również przyjrzeć się pozycjom, których sprzedaż może być szczególnie podatna na zmiany preferencji żywieniowych.

Leki GLP-1 zmieniają także zakupy w Polsce

Wpływ leków wspomagających odchudzanie na rynek spożywczy jest przedmiotem analiz również w Polsce. W opublikowanym pod koniec października badaniu YouGov, opisywanym przez nasz portal, przeanalizowano, jak stosowanie preparatów GLP-1 przekłada się na decyzje zakupowe polskich konsumentów. Wyniki wskazują na większe zainteresowanie mniejszymi porcjami, produktami białkowymi i żywnością postrzeganą jako zdrowsza, przy jednoczesnym ograniczaniu zakupów słodyczy i produktów zawierających cukier. Nie odbiegają znacząco od zagranicznych przewidywań.

Prognozy Bain & Company pokazują, że skala zmian może w kolejnych latach znacząco wzrosnąć.

Źródło: Analiza Bain & Company

Wojna w Ukrainie i inflacja wciąż napędzają niepewność Polaków

Obawy geopolityczne i ekonomiczne pozostają silnie obecne w życiu polskich konsumentów. Z badania Boston Consulting Group (BCG) wynika, że aż 80%.  Polaków obawia się, że konflikt Rosji z Ukrainą będzie trwał jeszcze długo. To najczęściej wskazywane źródło niepokoju. Niewiele mniej osób martwią rosnące ceny podstawowych produktów i usług – wskazuje na nie 79% respondentów. Z kolei 76% uważa, że inflacja pozostanie z nami na dłużej. 

Na liście obaw pojawił się również nowy czynnik: konflikt w Iranie. 75% badanych obawia się, że może on doprowadzić do kolejnych podwyżek cen, szczególnie energii i innych podstawowych dóbr. Niepewność dotyczy także sytuacji politycznej w kraju (63%) oraz możliwości zakupu mieszkania lub domu w związku z kosztami kredytów i materiałów budowlanych (63%).

Dane pokazują, że presja ekonomiczna nie ogranicza się do codziennych wydatków. 40% badanych przyznaje, że wykorzystuje oszczędności na bieżące potrzeby, a 34% ma trudności z pokrywaniem kosztów utrzymania, takich jak rachunki, czynsz czy żywność. Mimo tych obaw Polacy nie rezygnują całkowicie z zakupów podczas sezonowych wyprzedaży.

Najniższy budżet na Black Friday, ale największa gotowość do wydawania

Polacy planują wydać na zakupy w ramach wydarzeń wyprzedażowych końca roku średnio 308 dolarów (ok. 1208 złotych). To najniższy wynik spośród dziesięciu rynków objętych badaniem i około 25% mniej niż globalna średnia, wynosząca 416 dolarów. Dla porównania konsumenci w Stanach Zjednoczonych deklarują wydatki na poziomie 480 dolarów.

Jednocześnie Polska wyróżnia się pod względem dynamiki planowanych wydatków. Aż 35% konsumentów zamierza wydać w tym roku więcej niż podczas ubiegłorocznych wyprzedaży, a 16%. planuje ograniczyć budżet. Daje to saldo na poziomie +19 pkt proc. – najwyższe spośród wszystkich badanych krajów. Dla całej próby wynosi ono +9 pkt proc.

Rośnie również samo zainteresowanie zakupami. 80% Polaków, którzy znają przynajmniej jedno z wydarzeń: Black Friday, Cyber Monday lub Singles‘ Day, deklaruje zamiar skorzystania z tegorocznych promocji. To wzrost o 6 pkt proc. w porównaniu z poprzednim badaniem i wynik zbliżony do globalnej średniej wynoszącej 81%.

Nie tylko promocje. Polacy korzystają z nowych strategii oszczędzania

Nie tylko codzienne zakupy. Ponad połowa budżetu na droższe produkty

Wydatki Polaków podczas wyprzedaży nie koncentrują się wyłącznie na podstawowych potrzebach. Produkty pierwszej potrzeby mają stanowić 47% planowanych budżetów – to najmniejszy udział spośród wszystkich badanych rynków i o 10 pkt proc. mniej niż globalna średnia.

Pozostałe 53% konsumenci chcą przeznaczyć na droższe zakupy. W tej grupie 25% budżetu przypada na produkty z wyższej półki cenowej kupowane ze względu na obniżki, 15% na droższe rzeczy, na które klienci odkładali pieniądze, a 13% na dobra luksusowe i premium. To ważny sygnał dla sprzedawców. Black Friday może być okazją nie tylko do zwiększania sprzedaży podstawowego asortymentu, lecz także do promocji droższych kategorii.

Wśród kategorii produktowych największą skłonność do zakupów odnotowano w przypadku urody – deklaruje ją 44% badanych. Odzież wskazało 47%. konsumentów, choć zainteresowanie tą kategorią spadło w porównaniu z poprzednim rokiem. W przypadku elektroniki odnotowano natomiast wzrost intencji zakupowych, do 39%.

Polacy coraz wcześniej szukają okazji. Allegro wyprzedza Google i Amazona

Konsumenci zaczynają przygotowywać się do wyprzedaży wcześniej niż przed rokiem. 54% Polaków planujących zakupy rozpoczyna poszukiwanie ofert najpóźniej na początku listopada, wobec 50%. w 2025 roku. Już 24% zaczyna szukać okazji w październiku. Jednocześnie 28% zostawia decyzję na kilka dni przed wydarzeniem, a 14% planuje zakupy dopiero w dniu wyprzedaży.

Polscy klienci pozostają też elastyczni – 81% nie ma jeszcze sztywno określonego produktu, który chce kupić. W podejmowaniu decyzji zakupowych najważniejszym kanałem jest Allegro, wskazywane przez 31% respondentów. Google osiąga 21%, a Amazon zaledwie 11%. Dla porównania na poziomie globalnym Amazon wskazuje 42%. badanych.

Zmienia się także rola mediów społecznościowych. Wykorzystanie ich jako źródła inspiracji zakupowej spadło w Polsce o 21 pkt proc., do 39%. To największy spadek spośród wszystkich analizowanych krajów. Jednocześnie coraz większe znaczenie zyskują narzędzia sztucznej inteligencji.

Rewolucja GLP-1 w Polsce! Leki na odchudzanie zmieniają koszyki zakupowe

AI pomaga porównywać ceny i szukać promocji

Z raportu BCG wynika, że 63%. polskich konsumentów korzystało lub planuje korzystać ze sztucznej inteligencji podczas zakupów związanych z Black Friday i innymi wydarzeniami wyprzedażowymi. To o 14 pkt proc. więcej niż rok wcześniej i wynik wyższy od globalnej średniej, która wynosi 56%.

Najczęściej AI służy do porównywania produktów (48% wskazań) oraz wyszukiwania najlepszych ofert na konkretne artykuły (46%). Wśród użytkowników tych narzędzi 54% deklaruje, że wykorzystuje je do zestawiania różnych produktów, a 53%. do znajdowania najkorzystniejszych promocji.

Sztuczna inteligencja zyskuje popularność nie tylko wśród młodszych konsumentów. Największy wzrost wykorzystania odnotowano w grupie baby boomers – o 26 pkt proc., do 51%. Wśród millenialsów odsetek korzystających z AI lub planujących jej użycie wynosi 69%.

Nie oznacza to jednak, że klienci są gotowi oddać algorytmom pełną kontrolę nad zakupami. Polacy najchętniej powierzają AI porównywanie cech produktów i cen u różnych sprzedawców (po 40% wskazań). Zdecydowanie mniej osób ufa jej w kwestii samodzielnego finalizowania transakcji. Tylko 7% respondentów zgodziłoby się, by sztuczna inteligencja złożyła zamówienie bez ich wcześniejszej kontroli.

Polacy nie wierzą w każdą promocję

Większa aktywność zakupowa nie oznacza bezwarunkowego zaufania do wyprzedażowych komunikatów. Tylko 45% polskich konsumentów ufa, że ceny reklamowane jako promocyjne podczas Black Friday faktycznie zostały obniżone. To o 9 pkt proc. mniej niż wynosi globalna średnia. Jednocześnie 20% badanych deklaruje brak zaufania do takich ofert, a 34% pozostaje neutralnych.

Co buduje wiarygodność produktu i promocji? Przede wszystkim dowody pochodzące od innych kupujących. 62% respondentów wskazuje dużą liczbę opinii i ocen klientów, 61% – autentyczne zdjęcia lub nagrania produktów wykonane przez konsumentów, a 60% – wysoką średnią ocenę w gwiazdkach.

Znacznie mniejsze znaczenie mają rekomendacje influencerów i podsumowania opinii generowane przez AI. Pierwsze wskazało zaledwie 6%. badanych, drugie – tylko 1%. Konsumenci doceniają także gwarancję zwrotu pieniędzy lub darmowy zwrot (59%) oraz opinie potwierdzonych nabywców (58%).

Wyniki badania pokazują, że tegoroczny sezon wyprzedażowy będzie dla handlu wymagający. Polacy chcą korzystać z promocji i część z nich planuje zwiększyć wydatki, ale jednocześnie pozostają ostrożni wobec cen i komunikatów marketingowych. O ich decyzjach coraz częściej przesądzają konkretne dowody atrakcyjności oferty, wiarygodne opinie innych klientów oraz możliwość samodzielnego porównania produktów i cen.

Źródło: Raport Boston Consulting Group (BCG), Year-End Sales Events Consumer Study 2026: What to expect – PL perspective.

Halloween coraz mocniej zaznacza się w handlu

Halloween na dobre wpisało się w kalendarz handlowy, choć nie angażuje jeszcze większości konsumentów. Z badania Inquiry „Okazje sezonowe w handlu: Halloween i Dzień Wszystkich Świętych” wynika, że około 40% respondentów planuje w tym roku jakąś aktywność związaną z tym świętem. 

Najczęściej deklarowane działania to przygotowanie słodyczy dla odwiedzających, dekorowanie domu oraz spędzenie halloweenowego wieczoru ze znajomymi. Zakupy koncentrują się przede wszystkim na słodyczach, przekąskach i dekoracjach. Konsumenci najczęściej szukają tych produktów w supermarketach, hipermarketach i dyskontach spożywczych.

Średnia deklarowana kwota wydatków na zakupy związane z Halloween wynosi 163 złotych wśród osób kupujących produkty na tę okazję. To dla handlu szansa na zwiększenie sprzedaży w wybranych kategoriach, szczególnie w okresie poprzedzającym 31 października.

Co Polacy zamawiają na Halloween? Królują dyniowe kawy, słodycze i popcorn

Promocje mogą przyciągnąć klientów do sklepów

Cena odgrywa istotną rolę w decyzjach zakupowych. Według badania Inquiry 66% osób kupujących produkty na Halloween deklaruje, że promocje wpływają na ich wybory. Często oznacza to gotowość do odwiedzenia innego sklepu, jeśli konkurencja oferuje atrakcyjniejsze warunki.

To sygnał, że nawet przy ograniczonej skali święta dobrze przygotowana oferta cenowa może pomóc przyciągnąć klientów. Znaczenie ma jednak nie tylko cena, lecz także dostępność produktów odpowiadających sezonowym potrzebom konsumentów.

Halloween pozostaje również okazją do budowania rozpoznawalności marek. Jak wskazuje Inquiry, w Polsce nie ma jednej marki, która byłaby silnie kojarzona z tym świętem. Wśród najczęściej wymienianych sieci pojawiają się Pepco, Action, Biedronka i Lidl. Oznacza to, że sklepy wciąż mają przestrzeń do wzmacniania swojej pozycji poprzez sezonową ofertę i komunikację.

Wszystkich Świętych ważniejsze dla konsumentów

Zestawienie Halloween z Dniem Wszystkich Świętych pokazuje wyraźną różnicę w skali planowanych zakupów. O ile aktywności halloweenowe deklaruje około 40% badanych, o tyle zakupy związane z 1 listopada planuje aż 80% respondentów.

Różnica widoczna jest także w budżetach. Średnie deklarowane wydatki na zakupy związane z Dniem Wszystkich Świętych wynoszą około 213 złotych, czyli o 50 złotych więcej niż w przypadku Halloween. Wśród kupujących na tę okazję 63%  zwraca uwagę na promocje.

Dla handlu oznacza to konieczność dostosowania działań do charakteru obu okazji. Halloween sprzyja lżejszej, angażującej komunikacji i sprzedaży słodyczy, przekąsek czy dekoracji. W przypadku Wszystkich Świętych ważniejsze są tradycja, praktyczne potrzeby oraz odpowiednie przygotowanie oferty z wyprzedzeniem.

Prawdziwy duch Halloween. Inflacja pożera wzrost wydatków na słodycze

Jak sklepy mogą wykorzystać sezonowe okazje?

Zdaniem Inquiry skuteczna strategia handlowa nie powinna opierać się na jednym schemacie dla wszystkich sezonowych wydarzeń. Halloween daje markom możliwość budowania nowych skojarzeń i przyciągania klientów dzięki atrakcyjnym produktom oraz promocjom. Przy Wszystkich Świętych istotniejsze pozostają dopasowanie oferty do konkretnych potrzeb i dotarcie do konsumentów we właściwym momencie.

– Okazje sezonowe nie mają jednakowej siły przyciągania, dlatego skuteczna strategia handlowa nie może opierać się na jednym schemacie – podkreśla Agnieszka Górnicka, CEO Inquiry. Jak dodaje, przewagę buduje połączenie ceny, oferty i trafnego przekazu.

Badanie Inquiry „Okazje sezonowe w handlu: Halloween i Dzień Wszystkich Świętych” zrealizowano we wrześniu 2026 roku metodą CAWI na ogólnopolskiej próbie 1017 respondentów.

Dynia w koszykach już we wrześniu

Sezon na dynię w Polsce rozpoczyna się na długo przed Halloween. We wrześniu 2025 roku liczba zamówień tego warzywa w aplikacji Wolt wzrosła o 1279 proc. w porównaniu z sierpniem. W październiku zwiększyła się o kolejne 139 proc. Po święcie zainteresowanie szybko osłabło. W listopadzie liczba zamówień spadła o 54 proc. 

W tygodniu poprzedzającym Halloween dynię zamawiano 17,6 raza częściej niż w medianowym tygodniu roku. W tym samym okresie zamówienia na produkty nawiązujące nazwą do święta wzrosły 6,7 raza. Dane pokazują również, że polscy konsumenci zaczynają sezon dyniowy wcześniej niż mieszkańcy większości krajów regionu, gdzie największe wzrosty przypadają zazwyczaj na październik.

Najwięcej zamówień na dynię odnotowano w Warszawie, zarówno pod względem łącznej liczby zakupów, jak i w przeliczeniu na mieszkańca. Kolejne miejsca zajęły Wrocław i Kraków.

Prawdziwy duch Halloween. Inflacja pożera wzrost wydatków na słodycze

Pumpkin Spice Latte przed dyniową zupą

Dyniowe produkty nie trafiają do koszyków wyłącznie z myślą o domowym gotowaniu. W rankingu najpopularniejszych produktów dyniowych zamawianych od sierpnia do listopada 2025 roku pierwsze miejsce zajęła Pumpkin Spice Latte. Kolejne pozycje przypadły jej mrożonej wersji oraz Pumpkin Spice Frappuccino. Dopiero za nimi znalazły się dynia porcjowana na zupę i gotowy krem dyniowy.

Podobny trend widać w Niemczech, Danii i Norwegii, gdzie korzenna kawa również jest najpopularniejszym produktem z tej kategorii. Inaczej wygląda sytuacja w Chorwacji, na Litwie i w Słowenii, gdzie konsumenci częściej wybierają zupę dyniową. W Rumunii, Gruzji i Azerbejdżanie najpopularniejsza jest natomiast dynia sprzedawana na sztuki lub kilogramy.

W tygodniu przed Halloween zamówienia w szerszej kategorii produktów dyniowych, obejmującej warzywa, zupy i desery, były w Polsce 11,8 raza wyższe niż w medianowym tygodniu 2025 roku. Pod względem wzrostu zamówień samej dyni Polska zajęła trzecie miejsce w Europie Środkowej. Wyprzedziły ją Węgry, gdzie zamówienia były 36,4 raza wyższe niż zwykle, oraz Czechy z wynikiem 20,9 raza.

Słodycze i przekąski na halloweenowy wieczór

Halloween pozostaje również okazją do zakupów słodyczy. W tygodniu poprzedzającym święto Polacy zamawiali je 1,3 raza częściej niż w medianowym tygodniu roku. Zainteresowanie słonymi przekąskami wzrosło w tym czasie 1,1 raza.

Wśród produktów nawiązujących nazwą do Halloween największą popularnością cieszyły się karmelowe figurki Goplana. W koszykach pojawiały się także tematyczne zestawy słodyczy, pączki z polewą czekoladową lub skórką pomarańczową oraz praliny pomarańczowe.

W październikowym rankingu najczęściej zamawianych wyrobów cukierniczych znalazły się Kinder Maxi King, Kinder Country i Kinder Joy. Z kolei wśród słonych przekąsek pierwsze miejsce zajął solony popcorn Star. Na kolejnych pozycjach uplasowały się chipsy Lay’s o smaku jogurtu z ziołami oraz Lay’s Max Deep Cut o smaku sera i cebulki.

Nie wszystkie wybory były jednak związane bezpośrednio z tematem święta. Najczęściej zamawianym produktem 31 października były frytki, których sprzedaż była tego dnia 1,2 raza wyższa niż w zwykły dzień. Wyróżniły się również banany sprzedawane na wagę – ich zamówienia osiągnęły poziom 1,9 raza wyższy niż zazwyczaj.

Halloween to kolejny peak sprzedażowy. Lidl uruchamia sezonową ofertę

Zakupowy szczyt dopiero 31 października

Dane Wolt pokazują, że przygotowania do Halloween przebiegają etapami. Pierwszy wyraźny wzrost zamówień produktów związanych ze świętem odnotowano 20 października – o 40,4 proc. w porównaniu z poprzednim dniem. Tydzień później, 27 października, liczba zamówień wzrosła o 41,3 proc. Kolejne skoki nastąpiły 30 października (+26,8 proc.) i w sam dzień Halloween (+34,9 proc.).

Największy ruch przypadł na późne popołudnie 31 października. Szczyt zamówień w Polsce odnotowano o godz. 18.00, a do najbardziej aktywnych godzin należały również 16.00 i 17.00. W Czechach, na Węgrzech, Słowacji i w Słowenii największą aktywność obserwowano godzinę wcześniej. Podobnie jak w Polsce, o godz. 18.00 szczyt przypadł w Austrii.

Jak podkreśla Sasha Vislaus, Communications Lead w Wolt Polska, sezonowe zainteresowanie zaczyna się już we wrześniu, a popyt na kolejne produkty rośnie wraz ze zbliżającym się świętem.

Halloweenowe zakupy obejmują bowiem nie tylko słodycze i przekąski, ale również gotowe dania oraz produkty, po które klienci sięgają tuż przed spotkaniem ze znajomymi. W przypadku części zamówień kluczowe okazuje się więc nie tylko to, co trafia do koszyka, lecz także moment, w którym konsumenci decydują się na zakup.

Whole Foods Market opublikował prognozę trendów żywieniowych na 2027 rok, przygotowaną przez firmową radę ekspertów Trends Council. Jak podaje sieć w swoim zestawieniu The Next Big Things: Our Top Food Trend Predictions for 2027, konsumenci będą coraz częściej poszukiwać produktów o określonym pochodzeniu, prostych składach i nowych wariantach znanych potraw.

W prognozie uwzględniono również rosnące zainteresowanie żywnością łączącą się z pielęgnacją urody, wyrazistymi smakami oraz produktami wykorzystującymi surowce, które wcześniej trafiały do odpadów. Dla handlu oznacza to potencjalne kierunki rozwoju asortymentu. 

1. Pochodzenie produktu coraz ważniejsze

Pierwszym wskazanym trendem jest rosnące znaczenie pochodzenia żywności. Whole Foods Market przewiduje, że konsumenci będą zwracać większą uwagę na region produkcji, konkretne gospodarstwo oraz warunki, w których powstają produkty. 

Trend ma wykraczać poza kategorię win. Sieć wskazuje m.in. regionalne miody, czekoladę z pojedynczych plantacji, zboża o określonym pochodzeniu, oliwy z oliwek oraz sery wytwarzane w konkretnych gospodarstwach. Podobne podejście obejmuje także ryby i owoce morza, których smak może być powiązany z warunkami środowiskowymi.

Rynek karmy dla psów i kotów wart 4,7 mld zł. Rośnie popyt na certyfikowane ryby

2. Żywność jako element pielęgnacji urody

Kolejny trend, określony przez sieć jako Beautrition, łączy żywienie z troską o wygląd i kondycję skóry. Według Whole Foods Market konsumenci coraz częściej interesują się produktami zawierającymi kolagen, antyoksydanty, zdrowe tłuszcze i składniki wspierające nawodnienie organizmu.

Wśród przykładów sieć wymienia m.in. żelki z dodatkami funkcjonalnymi, napoje kolagenowe, porcje oliwy do spożycia oraz produkty inspirowane pielęgnacją skóry. Zainteresowanie mają napędzać również media społecznościowe i treści dotyczące wpływu diety na wygląd.

W tym obszarze granice między żywnością, suplementami i kosmetykami stają się mniej wyraźne. Może to oznaczać rozwój produktów pozycjonowanych jednocześnie jako przekąski i element codziennych rytuałów wellness.

3. Japońska kuchnia wychodzi poza restauracje

Whole Foods Market przewiduje również dalszy wzrost zainteresowania kuchnią japońską, a szczególnie nurtem yōshoku. Obejmuje on potrawy powstałe z połączenia zachodnich inspiracji z japońskimi smakami i technikami przygotowania.

Wśród przykładów znalazły się japońskie curry, omurice, kotlety tonkatsu, kanapki z jajkiem oraz puszyste pieczywo mleczne. Popularność tych produktów ma rosnąć m.in. dzięki materiałom publikowanym w mediach społecznościowych.

Trend coraz wyraźniej przenosi się z gastronomii do handlu detalicznego. W sklepach pojawiają się gotowe dania, pieczywo, mieszanki do przygotowywania potraw i charakterystyczne sosy. Dla producentów oznacza to możliwość rozwijania oferty inspirowanej kuchnią azjatycką, a dla detalistów — poszerzania asortymentu o produkty odpowiadające na zainteresowanie nowymi smakami.

4. Znane dania w nowych odsłonach

Kolejnym kierunkiem jest przekształcanie popularnych potraw w nowe produkty. Według Whole Foods Market konsumenci poszukują połączenia znajomych smaków z nieoczywistą formą podania.

Sieć wskazuje m.in. burgery podawane w formie tacos, ramen z dodatkami inspirowanymi birrią, lody o smaku mango sticky rice oraz dania łączące różne tradycje kulinarne. Podobne pomysły trafiają do oferty gotowych posiłków, produktów piekarniczych i przekąsek.

Jak Gen Z wybiera jedzenie? Te kryteria są najważniejsze

5. Krótsze składy i większa uwaga na etykiety

Whole Foods Market prognozuje, że w 2027 roku znaczenie będą zyskiwać produkty o krótszych i bardziej zrozumiałych składach. Sieć wiąże ten kierunek z popularnością treści zachęcających do czytania etykiet oraz rosnącą uwagą poświęcaną dodatkom do żywności i produktom wysoko przetworzonym.

Na ten trend odpowiadają producenci upraszczający receptury. Rozwijają się także aplikacje i systemy certyfikacji, które mają pomagać konsumentom w ocenie składu produktów. Whole Foods Market podkreśla, że jego własne standardy jakości wykluczają ponad 300 składników stosowanych w żywności.

6. Gorzki smak zyskuje na znaczeniu

Wśród prognoz znalazł się również trend Bitter Done Better, czyli większe zainteresowanie intensywnymi, gorzkimi i ziołowymi smakami. Whole Foods Market wskazuje, że konsumenci coraz chętniej sięgają po produkty o bardziej złożonym profilu smakowym.

W sklepach i gastronomii mają zyskiwać na znaczeniu m.in. gorzkie warzywa liściaste, lukrecja, gorzka czekolada oraz napoje inspirowane aperitifami. Trend obejmuje także napoje bezalkoholowe, które pozwalają odtworzyć część doświadczeń związanych z tradycyjnymi koktajlami.

To potencjalna szansa dla marek rozwijających produkty o wyrazistym smaku, zwłaszcza w kategoriach napojów, herbat, słodyczy i przekąsek. Wyróżnikiem może stać się nie tylko nowy składnik, ale również bardziej złożone doświadczenie smakowe.

7. Ograniczanie odpadów jako źródło nowych produktów

Kolejny kierunek dotyczy gospodarki obiegu zamkniętego i ograniczania marnowania żywności. Whole Foods Market zwraca uwagę na rozwój produktów wytwarzanych z surowców ubocznych lub składników, które wcześniej były niewykorzystywane.

Przykładami są makarony produkowane z nadwyżek pieczywa, składniki piekarnicze powstające z pozostałości po produkcji napojów roślinnych czy wykorzystanie wytłoków z oliwek do produkcji oleju przeznaczonego do smażenia. Sieć wskazuje także na rozwój sprzedaży produktów z krótkim terminem przydatności oraz formatów uzupełniania zapasów, które mogą ograniczać ilość opakowań.

Starzenie się społeczeństwa zmieni strukturę konsumpcji w Polsce. Jakie kategorie na tym zyskają?

8. Rośliny strączkowe w centrum talerza

Ostatnim trendem jest The Bean Boom, czyli rosnąca popularność fasoli, soczewicy, ciecierzycy i innych roślin strączkowych. Według Whole Foods Market konsumenci coraz częściej traktują je jako podstawę posiłku, a nie jedynie dodatek.

Na zainteresowanie tą kategorią wpływają zawartość białka i błonnika, a także relatywnie przystępna cena. Sieć wskazuje m.in. na dania z białej fasoli, chrupiącą ciecierzycę, potrawy z soczewicą oraz przekąski na bazie edamame i łubinu. Popularność strączków wzmacniają również media społecznościowe, gdzie pojawiają się przepisy na sałatki z fasolą i inne proste dania. Trend może sprzyjać rozwojowi gotowych posiłków, produktów wysokobiałkowych i przekąsek roślinnych.

Prognoza Whole Foods Market jest interesująca również w kontekście polskiego rynku. W ostatnich miesiącach rośliny strączkowe stały się przedmiotem szerokiej debaty w polskich mediach w związku z wprowadzeniem od 1 września 2026 roku diety planetarnej w szkołach. Temat wywołał falę krytycznych komentarzy i nadal budzi emocje. Na tym tle rosnąca popularność strączków, przewidywana przez amerykańską sieć, może stanowić okazję do szerszego promowania tej kategorii w Polsce. Potencjał nie ogranicza się przy tym do konsumentów zainteresowanych wellness czy zwiększaniem podaży białka w diecie. Znaczenie mogą mieć również przystępna cena, różnorodność zastosowań kulinarnych i rozwój wygodnych produktów gotowych do spożycia.

Jakie wnioski dla handlu spożywczego?

Prognozy Whole Foods Market na 2027 rok łączą kilka ciekawych kierunków: poszukiwanie informacji o pochodzeniu produktów, zainteresowanie prostszymi składami, nowe inspiracje kulinarne oraz większą uwagę poświęcaną wykorzystaniu surowców i ograniczaniu odpadów. Równolegle rozwijają się kategorie łączące żywność z wellness oraz produkty bazujące na roślinach strączkowych.

Zestawienie może być wskazówką przy planowaniu asortymentu, rozwoju nowych produktów i komunikacji z konsumentami. Nie oznacza jednak, że wszystkie wymienione kierunki zyskają podobną skalę na każdym rynku. 

Źródło: Whole Foods Market, The Next Big Things: Our Top Food Trend Predictions for 2027.

Głód nie zwiększa liczby nieplanowanych zakupów

Z okazji Światowego Dnia Żywności, przypadającego 16 października, uwaga świata skupia się na zachowaniach konsumentów związanych z żywnością. Tymczasem nowe badanie Breda University of Applied Sciences (BUas) podważa popularną radę, by „nigdy nie robić zakupów z pustym żołądkiem”.

Sait Durgun, badacz z obszaru Leisure & Events i członek zespołu BUas Experience Lab, przeanalizował wpływ głodu oraz celu wizyty w sklepie na dokonywanie nieplanowanych zakupów, wykorzystując dane zebrane w rzeczywistych warunkach supermarketowych.

Badaniem objęto 323 klientów. Analiza uwzględniła 3819 poszczególnych produktów znajdujących się na ich paragonach. Po zakończeniu zakupów uczestnicy oceniali poziom odczuwanego głodu w skali od 0 do 10.

W przypadku całego koszyka zakupowego głód nie miał istotnego wpływu na dokonywanie nieplanowanych zakupów. Oznacza to, że sam poziom głodu nie był czynnikiem, który w badaniu wyraźnie zwiększał skłonność do kupowania produktów nieuwzględnionych wcześniej w planie zakupowym.

Kaucja napędza ruch. Małe sklepy mogą rzucić wyzwanie dyskontom

Jest jednak wyjątek: przekąski i słodycze

Od tej reguły pojawił się jeden wyjątek. Chodzi o przekąski i słodycze.

W tej kategorii każdy wzrost poziomu głodu o jeden punkt w skali od 0 do 10 wiązał się z 9-procentowym wzrostem prawdopodobieństwa dokonania nieplanowanego zakupu.

To oznacza, że związek między głodem a zakupami nieplanowanymi był widoczny przede wszystkim w przypadku przekąsek i słodyczy, podczas gdy w odniesieniu do całego koszyka zakupowego nie stwierdzono istotnego wpływu głodu.

Starsi klienci kupowali mniej nieplanowanych produktów

Badanie przyniosło także różnice związane z wiekiem klientów. Starsi konsumenci byli mniej skłonni do dokonywania nieplanowanych zakupów.

Osoby w wieku 55 lat i więcej deklarowały najwyższy poziom głodu spośród uczestników badania, a jednocześnie dokonywały najmniej nieplanowanych zakupów. Wyniki te mogą sugerować, że doświadczenie i umiejętność samokontroli potrafią przeważyć nad fizycznym apetytem.

Sam poziom odczuwanego głodu nie wyjaśniał więc w pełni tego, dlaczego konsumenci decydowali się na dodatkowe produkty.

Cel wizyty w sklepie ma większe znaczenie

Najsilniejszym czynnikiem okazał się natomiast powód, dla którego konsumenci przyszli do sklepu.

Osoby, które odwiedziły sklep jedynie po to, by się rozejrzeć, dokonywały nieplanowanych zakupów w 69 proc. przypadków. Wśród klientów robiących rutynowe zakupy spożywcze odsetek ten wynosił 24 proc.

To niemal dziewięciokrotna różnica, nawet po uwzględnieniu poziomu głodu. W badaniu właśnie cel wizyty w sklepie okazał się zdecydowanie najsilniejszym czynnikiem związanym z dokonywaniem nieplanowanych zakupów.

Wyniki zmieniają więc perspektywę na popularne przekonanie, zgodnie z którym głód jest jednym z głównych powodów wkładania do koszyka dodatkowych produktów. Dane zebrane przez BUas wskazują, że większe znaczenie może mieć wcześniejsza intencja zakupowa.

– Wniosek jest prosty – mówi Durgun. – To, co planujesz zrobić przed wejściem do sklepu, może mieć większe znaczenie dla nieplanowanych zakupów niż to, jak bardzo jesteś głodny.

Ukryty głód dzieci. W Polsce problem coraz rzadziej polega na pustym talerzu

Nieplanowane zakupy zależą od tego, po co klient przyszedł do sklepu

Badanie Sait Durguna pokazuje zatem wyraźny kontrast. Klienci, którzy przyszli do sklepu w ramach rutynowych zakupów spożywczych, znacznie rzadziej dokonywali zakupów nieplanowanych niż osoby, które weszły do sklepu po prostu po to, by się rozejrzeć.

W przypadku całego koszyka poziom głodu nie miał istotnego wpływu na nieplanowane zakupy. Wyjątkiem były przekąski i słodycze, gdzie wzrost poziomu głodu wiązał się z większym prawdopodobieństwem zakupu nieplanowanego produktu.

Breda University of Applied Sciences to międzynarodowa uczelnia wyższa oferująca m.in. kierunki związane z obszarem Leisure & Events oraz hotelarstwem.

Raport opublikowano 16 października, w Światowym Dniu Żywności. Jego wyniki wskazują na stopniową zmianę codziennych przyzwyczajeń konsumentów. Choć skala problemu nadal jest duża, coraz więcej osób ogranicza marnowanie jedzenia. Znaczenie mają przy tym nie tylko decyzje podejmowane w domach, lecz także działania sieci handlowych, które mogą ograniczać straty już na etapie zamawiania i sprzedaży produktów.

Jakie produkty Polacy najczęściej wyrzucają?

Na czele listy produktów trafiających do kosza znajduje się pieczywo. Do jego wyrzucania przyznaje się 53 proc. badanych. Kolejne miejsca zajmują owoce, wskazywane przez 46 proc. respondentów, oraz warzywa – 45 proc. Wśród najczęściej marnowanych produktów znalazły się również wędliny (39 proc.) i jogurty (24 proc.).

Najczęstszym powodem wyrzucania żywności jest przeoczenie terminu przydatności do spożycia. Wskazało go 57 proc. respondentów. Na kolejnych miejscach znalazły się niewłaściwe przechowywanie produktów (31 proc.), kupowanie zbyt dużej ilości jedzenia (30 proc.), zła jakość zakupionych produktów (28 proc.) oraz przygotowywanie zbyt dużych porcji (23 proc.).

Wyniki pokazują, że część strat można ograniczyć przez zmianę codziennych nawyków. Planowanie zakupów, odpowiednie przechowywanie żywności i dostosowywanie wielkości porcji do potrzeb domowników to działania, które nie wymagają dużych nakładów, a mogą pomóc zmniejszyć ilość wyrzucanego jedzenia.

– Raport pokazuje, że nadal wyrzucamy jedzenie, ale jednocześnie wiele osób robi to rzadziej niż jeszcze dwa lata temu. Właśnie w drobnych zmianach, takich jak prawidłowe przechowywanie produktów, dobrze zaplanowana lista zakupów czy przygotowywanie mniejszych porcji, widzimy przestrzeń do dalszego działania i edukacji – mówi Beata Ciepła, prezes zarządu Federacji Polskich Banków Żywności.

Lidl i Aldi z koktajlem chemii, Biedronka na czele. Zbadano winogrona z popularnych marketów

Lidl ogranicza marnowanie żywności w sklepach

Działania na rzecz ograniczania strat podejmuje również Lidl Polska. Jednym z rozwiązań wprowadzonych przez sieć są torby „Owoce i Warzywa MIX”, które zawierają produkty o mniej idealnym wyglądzie, ale zachowujące pełną wartość użytkową. Klienci mogą kupić je w stałej cenie 4,99 złotych za kilogram.

Sieć oferuje także produkty z krótkim terminem przydatności w ramach całorocznej akcji „Kupuję, nie marnuję”. W strefach „Taniej!” takie artykuły są przeceniane o 33 lub 50 proc. Rozwiązania te mają zwiększać szansę na sprzedaż produktów, które w przeciwnym razie mogłyby nie znaleźć nabywców przed upływem terminu przydatności.

Ograniczanie strat zaczyna się jednak wcześniej niż na sklepowej półce. Lidl wykorzystuje system AutoDispo, który analizuje sprzedaż, dostępność produktów i prognozy popytu. Dzięki temu sieć może lepiej dopasowywać zamówienia do przewidywanego zapotrzebowania, ograniczając ryzyko nadmiernych dostaw.

– Marnowanie żywności to utrata zarówno jedzenia, jak i pieniędzy oraz zasobów – wody, energii, pracy i transportu – które zostały wykorzystane, żeby dany produkt powstał i trafił na nasz stół – podkreśla Aleksandra Robaszkiewicz, dyrektorka ds. relacji korporacyjnych w Lidl Polska.

Jak zaznacza, ograniczanie marnowania wymaga współpracy sieci handlowych, organizacji społecznych i konsumentów. Dlatego Lidl od lat współpracuje z Federacją Polskich Banków Żywności.

Niższe ceny regularne zamiast zakupów na zapas

W ograniczaniu marnowania znaczenie może mieć również sposób prowadzenia polityki cenowej. Lidl wskazuje w tym kontekście na swoją „Rewolucję Cenową”, w ramach której obniżono ceny regularne wybranych produktów. Zmiany objęły m.in. mleko, mąkę, cukier, makarony, olej, środki do prania i pieluszki. Od września ofertę rozszerzono także o wybrane produkty gotowe, takie jak pierogi, pizza i lasagne.

Według sieci niższe ceny regularne mogą ograniczać sytuacje, w których klienci kupują większe ilości produktów wyłącznie ze względu na krótkotrwałą promocję. Sam mechanizm nie gwarantuje jednak mniejszego marnowania – nadal istotne pozostają planowanie zakupów i dopasowanie ilości jedzenia do rzeczywistych potrzeb.

Lidl się chwali. Sprzedaż od krajowych dostawców warta dziesiątki miliardów

Ponad 265 tys. uczniów w programie edukacyjnym

Lidl Polska i Federacja Polskich Banków Żywności prowadzą również działania edukacyjne. W ramach programu „EkoMisja” uczniowie poznają zasady niemarnowania żywności i zasobów oraz sposoby prowadzenia bardziej ekologicznego i zdrowego stylu życia.

Według danych przekazanych przez sieć w programie uczestniczyło już ponad 265 tys. uczniów z blisko 3 tys. szkół.

Tegoroczny raport „Nie Marnuj Jedzenia” wskazuje na pozytywną zmianę w deklaracjach konsumentów, ale nie oznacza, że problem został rozwiązany. Skoro 63 proc. badanych nadal przyznaje, że zdarza im się wyrzucać żywność, przed gospodarstwami domowymi, handlem i organizacjami edukacyjnymi pozostaje zadanie dalszego ograniczania strat. Największe znaczenie mogą mieć konsekwentne działania na każdym etapie – od planowania dostaw i zakupów po przechowywanie oraz wykorzystanie produktów w domu.

W Polsce także przybywa osób obchodzących Halloween, a sieci handlowe (np. drogerie czy dyskonty food oraz non-food) co roku wprowadzają do sprzedaży specjalne linie produktów z tej okazji lub organizują dedykowane ekspozycje. To jednak w Stanach Zjednoczonych producenci i detaliści wciąż zarabiają na tym święcie najwięcej.

Halloween to kolejny peak sprzedażowy. Lidl uruchamia sezonową ofertę

Helloween po amerykańsku. Rekordowe wydatki nominalne

W 2026 r. wydatki Amerykanów na Halloween osiągną rekordową kwotę 13,5 miliarda dolarów – wynika z danych National Retail Federation, przytoczonych przez Katharinę Buchholz, analityczkę w firmie Statista. Środki te zostaną przeznaczone m.in. na specjalne kostiumy, dekoracje domu i słodycze dla dzieci biorących udział w zabawie „cukierek albo psikus”.

W stosunku do 2024 r. obecny wynik oznacza wzrost o prawie 2 miliardy dolarów, co dowodzi, że wartość nominalna wydatków konsumenckich stale rośnie po spowolnieniu z okresu pandemii (w 2020 r. wydatki na ten cel spadły do ok. 8 mld dolarów; dla porównania w 2009 r. wynosiły 4,7 mld dolarów).

Ten optymistyczny obraz traci jednak blask po skorygowaniu go o inflację. Mimo że w ostatnich latach wydatki nominalne związane z Halloween biją rekordy, realna wartość zakupów pozostaje na niemal niezmienionym poziomie od 2021 r.

Jak podkreśla Katharina Buchholz, w 2026 r. przewidywany wzrost wydatków także zostanie całkowicie skonsumowany przez inflację. Oznacza to, że choć konsumenci zostawiają w sklepach znacznie więcej pieniędzy, dodatkowe środki pokrywają jedynie wyższe ceny, nie przekładając się na większy wolumen kupowanych produktów.

Drożyzna i shrinkflacja. Tak wygląda rynek słodyczy w USA

Znacznie droższe niż w roku ubiegłym będą słodycze. Według amerykańskiego wskaźnika cen konsumpcyjnych (CPI), w sierpniu – ostatnim miesiącu, dla którego dostępne są pełne dane – słodycze i gumy do żucia w Stanach Zjednoczonych były o 8,1 proc. droższe niż rok wcześniej. Dla porównania, ogólny wskaźnik cen konsumpcyjnych dla mieszkańców miast w tym samym okresie wzrósł o 3,4 proc.

Bureau of Labor Statistics zwraca uwagę, że podwyżki cen wynikają ze wzrostu kosztów surowców spowodowanego niskimi plonami (zależnymi od warunków pogodowych) u kluczowych producentów kakao i cukru, takich jak Ghana, Wybrzeże Kości Słoniowej, Meksyk, Brazylia i Indie. W przypadku kakao dodatkowym czynnikiem napędzającym wzrost cen jest spekulacja na rynku kontraktów terminowych.

Dane pokazują również, że słodycze tradycyjnie należą do kategorii najbardziej dotkniętych tzw. shrinkflacją (zmniejszaniem objętości lub wagi opakowania przy zachowaniu tej samej ceny). Ponieważ wskaźnik CPI uwzględnia wydatki w przeliczeniu na jednostkę miary, w metodologii wskaźnika zjawisko to nadal interpretowane jest jako podwyżka ceny.

Ten kraj ma pomysł na shrinkflację w sklepach. Sieci będą miały nowy obowiązek

Powyżej przeciętnej wzrosty cen słodyczy nie są jednak zjawiskiem specyficznym wyłącznie dla okresu Halloween – wyższa inflacja w tym segmencie utrzymuje się już od ponad dwóch lat. Podczas gdy w połowie 2024 r. roczny wzrost cen słodyczy spadał chwilowo poniżej 1 proc., przełom lat 2025 i 2026 przyniósł gwałtowny skok, a dynamika podwyżek sięgnęła niemal 12 proc. r/r (przy ogólnej inflacji rzędu 2,4–3,3 proc.).

Przełomowa zmiana w TOP3 kategorii FMCG. Słodycze pokonują piwo [DANE]

Choć według ekspertów branżowych najgorszy moment kryzysu na rynku kakao jest już za nami, zmiany wolno przekładają się na korzyści dla konsumentów, a wzrosty cen w tym sektorze wciąż utrzymują się na wysokim poziomie.

Źródło: Statista

Odroczona płatność za pizzę, kebab i kosmetyki

Krajowy Rejestr Długów wskazuje, że osoby do 35. roku życia mają obecnie łącznie 5,8 mld złotych zaległości. W rejestrze figuruje ponad pół miliona zadłużonych konsumentów z tej grupy, a średnie zadłużenie wynosi 11,5 tys. złotych.

Problem nie dotyczy jednak wyłącznie drogich zakupów. Jak wynika z obserwacji negocjatorów firmy Kaczmarski Inkasso, w przypadku najmłodszych konsumentów pojawiło się nowe zjawisko: odraczanie płatności za zwykłe, codzienne wydatki. 

Chodzi o zakupy internetowe finansowane w ramach indywidualnie przyznanego limitu, które trzeba uregulować zwykle w ciągu 30 dni. W ten sposób konsumenci finansują m.in. jedzenie z restauracji, zakupy w drogeriach oraz ubrania z sieciowych sklepów. Pojedyncze zobowiązania mogą wynosić zaledwie 35 złotych za pizzę, 40 złotych za kebab czy 70 złotych za sukienkę.

Sama kwota nie wygląda alarmująco. Problem zaczyna się wtedy, gdy takich transakcji jest kilkadziesiąt, a konsument nie reguluje ich w terminie. Negocjatorzy Kaczmarski Inkasso opisują przypadek młodej osoby, która miała 30 takich zobowiązań o łącznej wartości 2 tys. złotych. Większość stanowiły rachunki za jedzenie.

To właśnie skala i charakter tych zakupów pokazują zmianę, jaka zaszła na rynku odroczonych płatności. Mechanizm, który może być wykorzystywany do rozłożenia kosztu większego zakupu, zaczyna finansować także wydatki, na które konsument – przynajmniej w założeniu – powinien mieć środki w bieżącym budżecie.

Kupować nie za swoje. Dlaczego płatności odroczone stają się standardem w Polsce?

Najpierw zakup, później problem ze spłatą

Jeszcze kilka lat temu wśród zobowiązań młodych osób trafiających do windykacji dominowały raty za drogie telefony, konsole, komputery czy markowe ubrania. Takie przypadki nadal występują. Według danych przedstawionych przez Kaczmarski Inkasso duża część nieuregulowanych zobowiązań dotyczy smartfonów kosztujących 8–9 tys. złotych.

Odroczona płatność zmienia jednak próg wejścia w zadłużenie. Konsument nie musi już zaciągać dużego kredytu, żeby zacząć gromadzić zobowiązania. Kilkadziesiąt niewielkich transakcji może doprowadzić do zaległości, które również trafiają do windykacji.

Młodzi konsumenci często też wiedzą, że opóźnienie w spłacie może mieć konsekwencje. Gdy kontaktuje się z nimi firma windykacyjna, sprawdzają w internecie, w tym z wykorzystaniem sztucznej inteligencji, jakie mogą być skutki nieuregulowania należności. Nie oznacza to jednak, że od razu spłacają dług. Według relacji negocjatorów część z nich czeka do momentu, w którym sytuacja staje się pilna, a następnie zwraca się o pomoc do rodziców.

Problemem nie jest już tylko kredyt na drogi zakup

Dane KRD pokazują, że pod względem łącznej wartości zadłużenia najbardziej obciążoną grupą są konsumenci w wieku 36–65 lat. Mają oni łącznie 31,2 mld złotych zaległości, a przeciętne zadłużenie w tej grupie wynosi 26,7 tys. złotych. Szczególnie wysokie jest ono wśród osób w wieku 46–55 lat – średnio 30,7 tys. złotych.

W tej grupie problemy wynikają przede wszystkim z kumulacji dużych zobowiązań. Negocjatorzy spotykają osoby spłacające kredyty i pożyczki zaciągnięte na remonty, wyposażenie domu czy droższe urządzenia. W materiale pojawiają się przykłady suszarki do włosów za 2 tys. złotych czy torebki Louis Vuitton za 4 tys. złotych, kupionych na raty, których później nie udało się regulować.

Młodsza grupa zadłuża się natomiast coraz częściej w sposób bardziej rozproszony. Zamiast jednego dużego zobowiązania może mieć wiele małych należności. Właśnie dlatego odroczone płatności są istotnym elementem obrazu zadłużenia młodych konsumentów.

Zakupy na e-zeszyt. Płatności odroczone wkraczają do sklepów spożywczych

Odroczona płatność obniża barierę zakupową

Mechanizm jest prosty. Konsument otrzymuje produkt lub korzysta z usługi, a zapłatę przesuwa w czasie. Przy zakupie za kilkadziesiąt złotych ryzyko może wydawać się niewielkie. Jeśli jednak podobnych transakcji pojawia się kilkanaście czy kilkadziesiąt, suma zobowiązań zaczyna obciążać kolejny miesiąc.

Przykład opisany przez Kaczmarski Inkasso dobrze pokazuje tę skalę. 30 spraw windykacyjnych na łączną kwotę 2 tys. złotych nie wynikało z jednego dużego kredytu, ale przede wszystkim z wielu rachunków za jedzenie.

To oznacza, że zadłużenie konsumenta może powstawać stopniowo i pozostawać niezauważone aż do momentu, gdy kilka lub kilkadziesiąt terminów płatności zacznie się nakładać. Wtedy nawet niewielkie pojedyncze zakupy tworzą zobowiązanie wymagające kontaktu z firmą windykacyjną.

40 proc. widzi w windykacji pomoc dla zadłużonych

Jednocześnie badanie „Postrzeganie firm windykacyjnych przez konsumentów”, przeprowadzone w lipcu 2026 roku, pokazuje, że Polacy dostrzegają również rolę windykacji w gospodarce. 67 proc. respondentów znających przynajmniej jedną firmę windykacyjną uważa, że pomagają one wierzycielom odzyskiwać pieniądze, a 64 proc. twierdzi, że zwiększają szansę na wyegzekwowanie należności. 40 proc. badanych uważa natomiast, że firmy windykacyjne wspierają zadłużonych konsumentów w wychodzeniu z zaległości.

W przypadku młodych zadłużonych kontakt z negocjatorem może więc dotyczyć nie jednej dużej raty, ale całego zestawu niewielkich zakupów. I właśnie to jest jedną z istotniejszych zmian widocznych w danych. Do windykacji trafiają już nie tylko zakupy, na które konsument nie miał wystarczających środków w przypadku jednej dużej transakcji. Trafiają tam również codzienne wydatki, których koszt został przesunięty w czasie za pomocą odroczonej płatności.

Skala pojedynczego zakupu może być niewielka, ale powtarzalność takich transakcji sprawia, że suma zobowiązań rośnie znacznie szybciej, niż wynikałoby to z wartości pojedynczych rachunków.

Co jest dziś ważne dla młodych konsumentów?

Odpowiedź nie sprowadza się wyłącznie do ceny. W badaniu przeprowadzonym w sierpniu 2026 roku respondenci mogli wskazać maksymalnie trzy wartości, które mają największy wpływ na ich codzienne wybory i decyzje. Na pierwszym miejscu znalazła się stabilność finansowa – wskazało ją 39 proc. badanych. Niewiele mniej, bo 35 proc., wymieniło zdrowie, a 30 proc. – komfort życia i wygodę. Kolejne były bezpieczeństwo (28 proc.) oraz troska o rodzinę i bliskich (27 proc.).

Kiedy jednak pytanie dotyczyło już konkretnie wyboru jedzenia, hierarchia stawała się bardziej praktyczna. Najważniejszy okazał się smak – produkty, które dobrze smakują, wskazało 61 proc. respondentów. Na drugim miejscu znalazła się dobra cena z wynikiem 57 proc. Zdrowie było istotne dla 36 proc. badanych, zaufanie do produktu dla 31 proc., a łatwość i szybkość przygotowania dla 30 proc.

Cena ważna, ale nie wystarcza

Jeszcze inaczej wyglądały odpowiedzi dotyczące cech konkretnego produktu spożywczego. Cena znalazła się na pierwszym miejscu – wskazało ją 59 proc. badanych. Na smak zwróciło uwagę 56 proc., na prosty skład 35 proc., a na korzystny wpływ na zdrowie i wartość odżywczą 29 proc. Łatwość i szybkość przygotowania uzyskały 21 proc. wskazań.

Z perspektywy handlu oznacza to, że młody konsument przy wyborze żywności łączy kilka kryteriów. Cena pozostaje jednym z najważniejszych, ale obok niej pojawiają się cechy związane z jakością produktu, jego składem, zdrowiem i wygodą.

– W tych odpowiedziach widać pokolenie, które nie kieruje się wyłącznie możliwościami finansowymi – choć stabilność finansowa pod tym względem pozostaje ważna, młodzi wysoko cenią także swój komfort czy stan zdrowia. To pokazuje, że młodzi mogą patrzeć na swoje codzienne wybory szerzej niż tylko przez pryzmat ceny – komentuje Julia Kelsz, socjolożka, fundatorka i wiceprezeska fundacji ważne sprawy.

Żabka stosuje dźwignię Książula. Pizza influencera w sklepach sieci już za chwilę

Polski produkt i lokalność mają znaczenie

Badanie sprawdzało również skojarzenia konsumentów Gen Z z polskim mięsem drobiowym. Najczęściej wskazywaną wartością było polskie pochodzenie i lokalność – 50 proc. respondentów. Dalej znalazły się tradycja (37 proc.), naturalność (35 proc.), zdrowie (33 proc.) oraz zaufanie (23 proc.).

Wśród cech przypisywanych drobiowi ponownie pojawiły się elementy ważne przy ogólnym wyborze żywności. 40 proc. badanych uznało mięso drobiowe za smaczne, 38 proc. za powszechnie dostępne, a 36 proc. za przystępne cenowo. Po 35 proc. wskazań uzyskały uniwersalność oraz wysoka zawartość białka. Dla 31 proc. respondentów istotna była łatwość i szybkość przygotowania.

Co istotne, część tych cech pokrywa się z kryteriami, które młodzi wskazywali wcześniej przy wyborze jedzenia i konkretnych produktów. Autorzy badania zaznaczają jednak, że wyniki nie przesądzają o zależnościach między odpowiedziami poszczególnych osób. Pokazują natomiast obszary, w których sposób postrzegania drobiu jest zbieżny z oczekiwaniami konsumentów.

Młodzi nie rezygnują z wygody

Dane dotyczące częstotliwości spożywania drobiu pokazują, że produkt jest mocno obecny w jadłospisie młodych konsumentów. Niemal 45 proc. badanych deklaruje, że sięga po mięso drobiowe dwa–trzy razy w tygodniu, a kolejne 20,6 proc. robi to raz w tygodniu. Codziennie lub prawie codziennie spożywa je 5,1 proc. respondentów.

W praktyce drób odpowiada więc na kilka potrzeb jednocześnie: jest dostępny, relatywnie przystępny cenowo, można przygotować go na wiele sposobów, a jego przygotowanie nie musi wymagać dużej ilości czasu. To istotne szczególnie w przypadku konsumentów, którzy deklarują, że wygoda i komfort życia są jednymi z ważniejszych wartości.

Robert Harna, influencer kulinarny znany jako Przegryzanie, zwraca uwagę, że również sposób prezentowania żywności młodym odbiorcom powinien uwzględniać realia ich codzienności. Jak wskazuje, atrakcyjny przepis powinien odpowiadać nie tylko na potrzeby wizualne, ale także uwzględniać budżet, czas przygotowania, poziom trudności i dostępność składników.

Gen Z wydaje więcej na siebie. Self-care zmienia zwyczaje zakupowe

Informacja konkuruje z trendem

Badanie i towarzysząca mu debata dotyczyły także roli mediów społecznościowych w podejmowaniu decyzji zakupowych. Młodzi konsumenci funkcjonują w środowisku pełnym rekomendacji, trendów i opinii. Dostęp do dużej ilości treści może być źródłem inspiracji, ale jednocześnie utrudniać oddzielenie informacji od przekazu perswazyjnego.

W dyskusji zwracano uwagę m.in. na znaczenie wskazywania źródeł informacji, rozróżniania faktów od opinii oraz przejrzystego oznaczania współprac komercyjnych. Marcin Kawko, przedstawiciel Klubu Jagiellońskiego, podkreślał, że dostęp do informacji o składzie, pochodzeniu czy sposobie produkcji pozwala konsumentowi lepiej ocenić produkt i zdecydować, które jego cechy są rzeczywiście najważniejsze.

Oznacza to konieczność komunikowania przez marki nie tylko samego produktu, ale również informacji, które pozwalają konsumentowi zrozumieć jego pochodzenie czy właściwości. W przypadku młodych odbiorców obok ceny i atrakcyjności produktu znaczenie ma również wiarygodność przekazu.

Badanie zostało zaprezentowane 29 września w Warszawie podczas konferencji „Jak wybiera Gen Z? Wartości, które stoją za codziennymi wyborami młodych”, zorganizowanej w ramach kampanii „No Random Choice. Wybierz Twoje wartości.” Projekt Krajowej Rady Drobiarstwa – Izby Gospodarczej jest skierowany do młodych konsumentów i koncentruje się na ich potrzebach, wartościach oraz oczekiwaniach wobec żywności.

Przez ostatnie lata inflacja wymuszała na gospodarstwach domowych zmianę sposobu robienia zakupów. Konsumenci częściej porównywali ceny, testowali inne marki i szukali tańszych alternatyw. Według NIQ część tych zachowań pozostanie z nimi także w warunkach poprawiającej się sytuacji gospodarczej.

Firma badawcza określa tę zmianę jako powrót konsumenckiego wyboru. W części krajów Europy Wschodniej wzrost rynku FMCG jest już w większym stopniu napędzany rzeczywistym popytem, a nie wyłącznie podwyżkami cen. NIQ wskazuje w tym kontekście m.in. Grecję i Litwę, gdzie konsumenci kupują więcej produktów. 

Konsument wraca... ale nie do dawnych nawyków

Poprawa sytuacji gospodarczej nie przebiega jednak w całym regionie w takim samym tempie. Część gospodarstw domowych nadal mierzy się z ograniczeniami budżetowymi, dlatego producenci i sieci handlowe działają na rynkach o bardzo różnej dynamice.

NIQ zwraca uwagę, że powrót konsumentów do kategorii i okazji zakupowych, które w okresie wysokiej inflacji mogły być ograniczane, nie oznacza automatycznego powrotu do zachowań sprzed kilku lat. Konsumenci mają dziś większe doświadczenie w porównywaniu ofert i są bardziej świadomi dostępnych alternatyw.

Miliony porzuconych koszyków. Dlaczego Polacy nie finalizują zakupów online?

Dyskonty i marki własne nadal mocne

Jednym z trwałych efektów okresu inflacyjnego jest znaczenie formatów nastawionych na wartość. W Polsce dyskonty odpowiadają za ponad 45 proc. sprzedaży FMCG w ujęciu wartościowym – podaje NIQ.

Podobny trend widoczny jest w innych krajach Europy Wschodniej. W Bułgarii marki własne nadal rosną szybciej niż cały rynek, natomiast na Słowacji konsumenci pozostają skoncentrowani na przystępnych cenach i zakupach oferujących dobrą relację wartości do ceny. NIQ podkreśla przy tym, że nie musi to oznaczać prostego przechodzenia konsumentów do tańszych produktów. W czasie inflacji klienci mieli okazję eksperymentować z różnymi markami, sklepami i poziomami cenowymi. W efekcie część z nich przekonała się, że niższa cena nie zawsze oznacza niższą wartość.

To zwiększa presję konkurencyjną. Konsument jest bardziej skłonny zmienić markę, jeśli nie widzi wystarczającego uzasadnienia dla wyższej ceny.

Cena to za mało. Dziś liczy się uzasadnienie zakupu

Według NIQ najważniejszym polem rywalizacji na rynkach Europy Wschodniej staje się dziś postrzegana wartość produktu. Konsumenci są nadal gotowi płacić więcej, ale oczekują konkretnego powodu.

Może nim być jakość, wygoda, skuteczność, zaufanie do marki, korzyści zdrowotne czy dopasowanie produktu do indywidualnych potrzeb. W kategoriach, w których różnice między produktami są dla konsumenta mniej widoczne, rośnie natomiast skłonność do poszukiwania alternatyw.

Widać to zarówno w wynikach marek własnych, jak i znaczeniu promocji oraz większej gotowości konsumentów do zmiany dotychczasowych wyborów. NIQ zwraca uwagę na szerszy trend, w którym konsumenci nie zachowują się już w sposób jednoznacznie "premium” albo "budżetowy”.

Ten sam klient może szukać oszczędności w jednej kategorii, a jednocześnie być gotowy zapłacić więcej za produkt z innej kategorii, jeśli dostrzega w nim odpowiednią wartość.

Kawa po polsku. Ile razy dziennie, kiedy i jaka? [DANE]

E-commerce wzmacnia presję na producentów

Zmiany zachowań konsumentów dodatkowo wzmacnia handel internetowy. Choć udział e-commerce w Europie Wschodniej nadal jest niższy niż na bardziej dojrzałych rynkach cyfrowych, kanał ten pozostaje istotnym źródłem wzrostu. Według NIQ wartość sprzedaży e-commerce w regionie zwiększyła się o 4,4 proc., a Czechy, Rumunia i Grecja notują dalszą wysoką dynamikę sprzedaży online.

Znaczenie internetu wykracza jednak poza samą wielkość sprzedaży. Konsument online ma łatwiejszy dostęp do informacji o cenach, szerszego asortymentu i produktów konkurencyjnych. Może szybciej porównać marki i znaleźć alternatywę. W efekcie zachowania wypracowane w czasie gospodarczej niepewności – porównywanie, ocenianie i poszukiwanie najlepszej oferty – zyskują dodatkowe narzędzia.

Oznacza to większą wagę prezentacji produktu w kanale cyfrowym, sposobu komunikowania jego przewag, promocji i polityki cenowej. Rosnące znaczenie ma również tzw. digital shelf, czyli sposób, w jaki produkt jest prezentowany konsumentowi w sklepie internetowym.

Konsument coraz łatwiej zmienia zdanie

NIQ wskazuje, że na dojrzałych rynkach coraz wyraźniej widać konsumenta, który płynnie przechodzi między podejściem premium i value w zależności od kategorii, okazji zakupowej i oczekiwanych korzyści.

Europa Wschodnia nie jest jeszcze na tym etapie w takim stopniu, ale część elementów tego modelu jest już widoczna. Akceptacja marek własnych, utrzymujące się poszukiwanie wartości, większa przejrzystość cenowa w internecie i bardziej selektywne podejście do wydatków zmieniają sposób, w jaki konsumenci podejmują decyzje.

Źródło: Nielseniq

Według danych GUS w 2006 r. opakowanie kawy mielonej (250 g) kosztowało średnio 4,84 zł, co oznacza, że stuzłotowy banknot pozwalał na zakup ok. 20 paczek. Dekadę później, w 2016 r., przy cenie na poziomie 6,88 zł – już tylko na ok. 14 opakowań. Obecnie, gdy średnia cena wzrosła do ok. 20 zł, ten sam banknot wystarcza na zakup zaledwie pięciu paczek mielonych ziaren.

Na świecie wypija się 3 mld kaw dziennie. Co wpływa na ich smak i aromat?

Z danych CMR wynika, że w ciągu jednego roku średnia cena za opakowanie wzrosła w przypadku kawy mielonej o ponad 28 proc., ziarnistej o ponad 26 proc., a rozpuszczalnej o ponad 10 proc. Czy to powstrzymało Polaków przed jej piciem lub skłoniło do ograniczenia spożycia? Niekoniecznie.

Ile kawy pijemy i o jakich porach?

Z badań przeprowadzonych przez Ipsos wynika, że kawosze w Polsce wypijają średnio 2,5 kubka kawy dziennie. Napój ten towarzyszy im o różnych porach dnia i pełni różnorodne funkcje.

– Kawa jest jednym z tych produktów, wokół których tworzymy bardzo osobiste rytuały. Jedni potrzebują jej rano, inni najbardziej cenią popołudniową chwilę z filiżanką kawy. Dane pokazują, że amatorom kawy kojarzy się ona przede wszystkim z przyjemnością, smakiem i momentem dla siebie, przyjaciół czy rodziny, a nie tylko z porannym wejściem w rytm dnia – podkreśla Agnieszka Guzik-Strzępek, corporate marketing director & coffee business executive officer w Nestlé.

Wspomniane badanie wskazuje, że okazje do picia kawy nie koncentrują się wyłącznie na początku dnia. Aż 51 proc. spożycia przypada na czas pomiędzy głównymi posiłkami – 28 proc. na czas między śniadaniem a lunchem, a 23 proc. na czas między lunchem a kolacją.

Jaką kawę piją Polacy? Na zimno czy na ciepło? Z mlekiem czy bez?

Polacy mają bardzo jasne preferencje dotyczące temperatury pitej kawy. Gorąca kawa pozostaje podstawowym wyborem w codziennych rytuałach, zwłaszcza tych domowych (przypada na nią 92 proc. spożycia). Zimne warianty pojawiają się częściej poza domem, mają bardziej okazjonalny charakter i są chętniej wybierane przez młodsze grupy konsumentów.

Różnorodność widać natomiast w wybieranych rodzajach kawy. Wśród osób objętych badaniem najczęściej spożywana była kawa mielona – 39 proc., przed ziarnistą – 31 proc. – i rozpuszczalną – 23 proc. Pokazuje to, że osoby pijące kawę korzystają z różnych sposobów jej przygotowania, dopasowując je do własnych preferencji, pory dnia i konkretnej okazji.

Kawa ziarnista rośnie w handlu. Na półkach przybywa produktów

Z badań Ipsos wynika również, że nieco częściej na stołach pojawia się kawa biała niż czarna – wybiera ją 56 proc. respondentów wobec 43 proc. wolących wersję bez mleka lub jego roślinnych zamienników.

O badaniu

Badanie przeprowadzone przez Ipsos objęło osoby w wieku 16–75 lat. Grupę docelową stanowili tzw. „yesterday coffee drinkers”, czyli respondenci, którzy wypili co najmniej jedną filiżankę kawy w dniu poprzedzającym wypełnienie ankiety. Dane – obejmujące zarówno osoby pijące, jak i niepijące kawy – zostały opracowane z uwzględnieniem wieku, płci i regionu, zgodnie ze strukturą populacji kraju.

Zmianę podejścia do wygody dobrze widać na przykładzie produktów food-to-go, które są jednym z najbardziej wyrazistych przejawów trendu convenience w branży spożywczej. Konsument nie kupuje już wyłącznie samego posiłku czy napoju, ale także oszczędność czasu i łatwość konsumpcji, dopasowanie do konkretnej sytuacji (przekąska w podróży, posiłek w pracy, szkole, zakupy dań gotowych „po drodze”). 

Zegarek rządzi

Dane z badania konsumenckiego PMR Market Experts by Hume’s pokazują, że rozwój food-to-go napędzają przede wszystkim praktyczne potrzeby konsumentów. Kluczowym powodem zakupu pozostaje brak czasu na gotowanie, dlatego produkty te są wybierane głównie wtedy, gdy konsument potrzebuje szybkiego posiłku bez konieczności samodzielnego przygotowania.

W perspektywie kilkuletniej hierarc...

Jak Polacy przygotowują kawę? 

Według najnowszych dostępnych badań zmieniają się sposoby przygotowywania kawy w Polsce. Co prawda nadal bezapelacyjnie liderem pozostaje zwykły czajnik (33,6%), ale tuż za nim plasuje się już automat ciśnieniowy bean-to-cup (22%), wyprzedzając kawiarkę (18,2%), ekspres kapsułkowy (16,1%) i ekspres kolbowy (12,8%).

Dalej znajdują się French press (9,2%) oraz metody alternatywne – drip i pour-over (po kilka procent).

– Żyjący w ciągłym pośpiechu wybierają zazwyczaj kawę mieloną lub zadowalają się jej wersją rozpuszczalną. Jednak dla prawdziwych koneserów pozostaje tylko jedna droga: dobry młynek i cierpliwość – podkreśla dr Sylwia Mokrysz, założycielka i prezes Instytutu Badania Rynku Kawy i Herbaty.

Kawa ziarnista rośnie w handlu. Na półkach przybywa produktów

Według Jericho Coffee Traders z Wielkiej Brytanii stopień zmielenia ziaren wpływa na proces ekstrakcji, czyli sposób, w jaki woda wchodzi w interakcję z mieloną kawą, wydobywając jej olejki i aromaty. Co do zasady: drobniejsze mielenie pozwala na szybszą ekstrakcję, natomiast grubsze mielenie wymaga dłuższego czasu ekstrakcji.

Kluczem do uzyskania oczekiwanego smaku pozostaje balans pomiędzy etapami parzenia kawy. Na pierwszym etapie uzyskujemy kwasowość, na drugim słodycz, a na trzecim i ostatnim pojawia się goryczka. Z zaparzanej, bez względu na to, w jaki sposób, kawy wykorzystujemy ok. 35% obecnych w niej substancji stałych. 

Według ekspertów najlepszy smak uzyskujemy, kiedy ekstrakcja sięga 20%. Kilka procent wyżej i napój staje się gorzki, kilka procent mniej i otrzymamy kawę kwaśną, wodnistą i o słabszym smaku. Precyzja ma znaczenie – zapewnia dr Sylwia Mokrysz.

Pijemy kawę, którą produkują na plantacjach małe dzieci. Ratunkiem Fairtrade

Jak sposób mielenia wpływa na smak kawy? 

Mielenie kawy tuż przed zaparzeniem ma znaczenie dla jej smaku i aromatu. Kawa zawiera ponad 800 różnych związków aromatycznych, a część z nich zaczyna ulatniać się już podczas rozdrabniania ziaren. 

– Przyjmujemy, że zapach kawy jest najbardziej intensywny przez kilkanaście minut po zmieleniu, potem błyskawicznie znika. Stąd, i to bez względu na rodzaj parzenia, kawa ziarnista, mielona tuż zalaniem czy też parzeniem, zawsze wygra z kawą mieloną – przekonuje dr Sylwia Mokrysz.

Dodajmy, że według opublikowanego w tym roku przez Business Growth Review raportu "Barista w domu. Jak Polska parzy kawę w 2026 r." 71,7% Polaków pije kawę codziennie, a 96,1% parzy ją w warunkach domowych.

Eksperci z Instytutu Badania Rynku Kawy i Herbaty przypominają również, że na smak napoju wpływa nie tylko odmiana ziaren, sposób ich palenia czy proporcje robusty i arabiki w wykorzystywanej mieszance.

Magazyn "Global Coffee Report” zwraca uwagę na zmiany technologiczne związane z mieleniem kawy.  Kathryn Lewis przekonuje, że żyjemy w czasach, kiedy z jednej strony konsumenci oczekują większej personalizacji, wyższej jakości i szybszej obsługi, a z drugiej strony sektor HoReCa znajduje się pod stałą presją związaną z kosztami utrzymania. 

Rynek pracy ożyje w końcówce roku. Handel i przemysł na rekrutacyjnym topie

Technologie dla kawiarni i gastronomii 

Efektem są nowe technologie, które pomagają operatorom dostosowywać się do zmieniających się oczekiwań, a jednocześnie radzić sobie z niedoborami siły roboczej i mniejszymi marżami.

Rynek oczekuje dzisiaj urządzeń na tyle prostych w obsłudze, by początkujący barista mógł szybko się na nich przeszkolić, a jednocześnie na tyle wytrzymałych, by niezawodnie działały w prawdziwych warunkach kawiarnianych, nie tylko na ladzie wystawowej. Chodzi o to, by mieć pewność, że zarówno pierwszą, jak i setną kawę młynek przygotuje z precyzyjnie odmierzonej porcji ziaren.

Młynek żarnowy czy nożowy? 

Higher Grounds Coffee Bar & Roastery na swojej stronie internetowej przypomina, że chociaż na rynku dostępne są dwa rodzaje młynków: nożowe i żarnowe, to jednak te pierwsze co do zasady młynkami nie są. Bliżej im do rozdrabniaczy potraw. 

Owszem, oczekiwany efekt osiągniemy, ale nie ma najmniejszej szansy, aby uzyskać identyczną wielkość cząstek ziaren. To mogą zapewnić tylko młynki żarnowe, droższe i precyzyjniejsze, które mielą kawę pomiędzy dwoma obracającymi się żarnami stalowymi lub ceramicznymi. Dają nam też możliwość niezwykle precyzyjnego ustawienia stopnia zmielenia – od bardzo drobnego, do espresso, po grube, do ekspresu ciśnieniowego.

– Bez wątpienia młynek żarnowy to dobra inwestycja. Zapewnia nam powtarzalność i wysoką jakość parzenia. Daje możliwość eksperymentowania i poszukiwania idealnych dla naszych gustów sposobów przygotowania kawy, zwłaszcza że każda, nawet minimalna zmiana ustawień wpływa na smak– podsumowuje dr Sylwia Mokrysz.

Gorąco Polecam uruchamia aplikację lojalnościową i napędza ekspansję

Z raportu "Barista w domu. Jak Polska parzy kawę w 2026 r." wynika, że co prawda ok. 65,7% badanych nie ma w domu młynka, ale blisko 8% planuje jego zakup. Część nie kupi jednak pojedynczego urządzenia, lecz zdecyduje się na zestaw. 

Według raportu  2/3 kupujących sprzęt celuje w automat, co wyjaśnia, dlaczego miłośnik kawy ziarnistej wydaje cztery razy więcej niż konsument rozpuszczalnej. Mediana miesięcznych wydatków na kawę domową wynosi 45 zł, ale amator ziarnistej wydaje 80 zł, a rozpuszczalnej – 20 zł. 

Segment fanów kawy ziarnistej stanowi 28,7% próby. Z danych wynika, że Polacy coraz częściej kupują ekspresy automatyczne, rezygnują z kapsułek i wydają więcej na kawę w ziarnach. Jednym słowem Polacy coraz częściej kupują ekspresy automatyczne, rezygnują z kapsułek i wydają więcej na kawę w ziarnach.

Technologie zmieniają sposób parzenia kawy 

Zmiany dotyczą nie tylko młynków, ale również samego sposobu parzenia kawy. Naukowcy z UNSW w Sydney wykorzystali moc fal ultradźwiękowych do zaparzenia napoju o mocy espresso z wody o temperaturze pokojowej, co pozwala zmniejszyć zużycie energii nawet o 75%. Według dostępnej literatury ma ona identyczne moc, smak i konsystencję jak espresso przygotowane tradycyjnie.

Oprac. Weronika Pisarska

Jak Auchan ogranicza marnowanie żywności?

Auchan Polska wykorzystuje kilka rozwiązań mających ograniczać marnowanie żywności. Jednym z nich jest automatyzacja procesu zarządzania produktami z krótkim terminem przydatności. 

System identyfikuje produkty z krótkim terminem przydatności i proponuje konkretne poziomy przecen. Dzięki temu produkty z krótkim terminem przydatności mogą zostać sprzedane po obniżonej cenie, zamiast zostać wycofane ze sprzedaży.

W 2025 roku klienci Auchan kupili ponad 20 mln produktów z krótkim terminem przydatności. Średnio 75,4% przecenionych produktów znajdowało nabywców.

– Ograniczanie marnowania żywności to zadanie, które wymaga zaangażowania wielu stron. Nasi pracownicy, partnerzy, organizacje pozarządowe i klienci wspólnie mają wpływ na to, ile żywności możemy uratować. Każdy zakup produktu z krótkim terminem przydatności, uratowana Paczka Niespodzianka czy przekazana potrzebującym żywność to z pozoru niewielka decyzja, która w skali całej sieci przekłada się na realny efekt społeczny, środowiskowy i biznesowy. Zależy nam, by łączenie tych perspektyw było fundamentem biznesu bliskiego ludziom i autentycznego w swoich działaniach - mówi Magdalena Bobko, dyrektor CSR w Auchan Polska.  

Czterech na dziesięciu Polaków kupuje za dużo jedzenia. 68% oddałoby nadwyżkę

1 950 ton produktów przekazanych Bankom Żywności

Ważnym elementem działań Auchan jest wieloletnia współpraca z Federacją Polskich Banków Żywności. W 2025 roku, we współpracy z 31 lokalnymi Bankami Żywności, sieć przekazała 1 950 ton produktów spożywczych o wartości przekraczającej 20 mln zł.

Odpowiadały one równowartości 4 875 000 pełnowartościowych posiłków dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej. W działania zaangażowane były wszystkie sklepy Auchan w Polsce.

Partnerstwo obejmuje także działania angażujące klientów. W 2025 roku podczas zbiórek wielkanocnej i bożonarodzeniowej klienci Auchan przekazali 32,2 tony żywności, a dwie zbiórki mikrodonacji przyniosły łącznie 576 000 zł.

Żabka wypieka na boku. Sieć pokazuje co można zrobić z przejrzałych bananów

Klienci Auchan korzystają z aplikacji Too Good To Go i Foodsi 

Auchan Polska współpracuje także z aplikacjami Too Good To Go i Foodsi, za pośrednictwem których klienci mogą kupować produkty z nadwyżek. Dzięki partnerstwom żywność może zostać sprzedana klientom zamiast zostać wyrzucona.

Tylko w tym roku klienci Auchan uratowali 282 700 Paczek Niespodzianek Too Good To Go, a od początku współpracy w 2020 roku liczba ta wyniosła już niemal 1 700 000 paczek, zapobiegając tym samym emisji 4 506 300 kg CO₂.

Równolegle, w rozpoczętej w tym roku współpracy z Foodsi sprzedano blisko 13 500 paczek, zawierających ponad 50 000 produktów, które zamiast trafić do kosza zostały sprzedane klientom. Z nowego rozwiązania skorzystało już 4 954 klientów Auchan.

Rynek pracy 2030: Gdzie szukać pracowników?

– Dziesiątki tysięcy uratowanych produktów pokazują, że klienci chcą angażować się w ograniczanie marnowania żywności, szczególnie wtedy, gdy mają do dyspozycji proste i łatwo dostępne narzędzia. Naszą rolą jako sieci handlowej jest  proponowanie takich rozwiązań, dzięki którym odpowiedzialne wybory będą naturalną częścią codziennych zakupów, a nie dodatkowym wysiłkiem. Współpraca z Too Good To Go oraz Foodsi jest tego świetnym przykładem, a wypracowane efekty są dla nas również źródłem dużej satysfakcji – mówi Inga Szaniawska, koordynator CSR w Auchan Polska.

Auchan łączy działania prowadzone w sklepach z przekazywaniem żywności organizacjom społecznym oraz sprzedażą nadwyżek za pośrednictwem aplikacji Too Good To Go i Foodsi. 

Oprac. Weronika Pisarska 

Dino rozszerza promocje na kawę

Z okazji zbliżającego się Światowego Dnia Kawy w sieciach handlowych pojawiły się promocje na kawę. W Dino przy zakupie dwóch opakowań kawy ziarnistej Jacobs 1,1 kg cena jednej paczki wynosi 49,89 zł. Przy cenie regularnej 76,99 zł oznacza to 27,10 zł oszczędności na opakowaniu. Za dwa opakowania trzeba więc zapłacić 99,78 zł zamiast 153,98 zł.

W Dino od 23 do 29 września obowiązuje także promocja na  kawę Eduscho Family w opakowaniu 550 g. Przy zakupie dwóch paczek cena jednej wynosi 20,75 zł, zamiast regularnych 34,99 zł. 

Oznacza to 14,24 zł oszczędności na opakowaniu. Za dwie paczki trzeba zapłacić 41,50 zł zamiast 69,98 zł. Najniższa cena tego produktu w okresie 30 dni przed obniżką wynosiła 20,79 zł.

Pijemy kawę, którą produkują na plantacjach małe dzieci. Ratunkiem Fairtrade

Eduscho Family w ofercie promocyjnej Dino

Dino przygotowało też promocje na kawy bez wymogu zakupu wielu sztuk. Kawa rozpuszczalna Nescafé Classic Strong (250 g) kosztuje 17,99 zł zamiast 23,99 zł, czyli o 5 zł mniej.

Promocją objęto także łagodną kawę mieloną marki Astra. Opakowanie 555 g kosztuje 24,95 zł, wobec 28,99 zł ceny regularnej.

W promocji znalazła się również kilogramowa Arabika Swisso Reich Rösten, której cenę obniżono z 49,99 zł do 39,99 zł. Tańsza jest także rozpuszczalna Jacobs Velvet Crema w opakowaniu 200 g. Jej spadła z 34,99 zł do 26,99 zł, czyli o 22%.

Kawa a zmienność rytmu serca (HRV): jak to się łączy

Biedronka i POLOmarket z ofertami na kawę

Promocje na kawę prowadzą także inne sieci. Biedronka od 28 września do 3 października prowadzi promocję obejmującą m.in. kawy Dallmayr, Lavazza, Tchibo, Eduscho i Nescafé. W przypadku wybranych kaw Tchibo i Eduscho rabat sięga 80%, a na część produktów obowiązuje mechanizm 1+1 gratis.

Warto dodać, że Polomarket również przygotował promocję na kawę. Oferta obowiązuje od 28 do 29 września. Na drugie opakowanie kawy rozpuszczalnej obowiązuje rabat 60%. Promocją objęto także mieloną MK Cafe Premium – jej cena została obniżona z 24,99 zł do 16,79 zł, czyli o 32%.

Ceny w sklepach mocno się rozjeżdżają. Chemia i karmy na czele drożyzny

Rynek kawy w Polsce rośnie, ale nie tylko dzięki większej sprzedaży

Najnowsze dane monitorowane przez Instytut Badań Rynku Kawy i Herbaty wskazują na rosnące znaczenie droższych i lepszych produktów. Według analiz konsumenci częściej wybierają ziarna wyższej jakości. Zyskują także kawa mielona oraz gotowe do picia napoje kawowe, w tym cold brew i puszkowane latte.

Nabywcy kawy mają też zwracać większą uwagę na zrównoważony rozwój i pochodzenie produktu. Dr Sylwia Mokrysz, prezes Instytutu Badań Rynku Kawy i Herbaty, zwraca uwagę również na zmianę estetyki i sposobu konsumpcji.

– Równocześnie na rynku widać wyraźnie, że klasyczne smaki wypierają nowinki, komentowane jako „ucieczka od świata AI”. Zarówno kawie, jak i herbacie towarzyszy spokojna atmosfera (hygge, duńska idea „przytulności”), przeciwieństwo krzykliwej estetyki matchy. W konsekwencji coraz większy nacisk kładzie się na tworzenie otoczenia, które zachęca do odłożenia telefonu, laptopa i nawiązywania relacji, prowadzenia rozmowy – zauważa dr Sylwia Mokrysz, prezes Instytutu Badań Rynku Kawy i Herbaty.

Oprac. Weronika Pisarska

Raport, oparty na badaniach Mastercard oraz opiniach czterech czołowych światowych futurologów ze Stanów Zjednoczonych, Europy i Azji, analizuje, jak może wyglądać codzienne życie pod koniec tej dekady.

Magnus Lindkvist, Patrick Dixon MBE, Katja Forbes i Theodora Lau wskazują zmiany, na które wszyscy powinniśmy się przygotować. Oczekuje się, że codzienne zakupy produktów takich jak artykuły spożywcze, leki i subskrypcje będą pierwszymi kategoriami, które powierzymy agentom AI.

- Dziś stoimy u progu być może największej zmiany w handlu od czasu wynalezienia pieniądza.  Sztuczna inteligencja już pomaga konsumentom wybierać, co kupić, a wkrótce będzie mogła także dokonywać zakupów w ich imieniu. Rozwiązania takie jak Agent Pay przybliżają nas do świata, w którym technologia będzie realizować transakcje za nas. Raport pokazuje, jak konsumenci i firmy mogą już dziś przygotować się na tę zmianę - mówi Marta Życińska, dyrektorka generalna polskiego oddziału Mastercard Europe.

Blik rośnie na Słowacji. Od teraz dostępny w mBank SK

Agenci AI przejmą codzienne zakupy?

- Do 2030 roku zmieni się sposób, w jaki myślimy o robieniu zakupów. Codzienne, rutynowe zakupy coraz częściej będą za nas robić agenci AI, a my sami będziemy chodzić do sklepów i e-sklepów przede wszystkim po to, by odkrywać nowe produkty, szukać inspiracji i czerpać z tego przyjemność – komentuje Magnus Lindkvist, główny futurolog współtworzący raport.

Badanie przeprowadzane dla Mastercard w czerwcu i lipcu 2026 r, wśród 26 tys. rodziców i nastolatków w wieku 13-18 lat na 13 rynkach, w tym w Polsce pokazuje, że młodzi Polacy korzystają z AI podczas zakupów częściej i intensywniej niż ich rodzice. 

W ciągu ostatnich 12 miesięcy, 85% polskich nastolatków wykorzystywało AI do wyszukiwania informacji o produktach, wobec 72% rodziców. Co najmniej raz w miesiącu robiło to odpowiednio 64% i 47% badanych. 

Na tle analizowanych rynków europejskich, Polska należy do krajów z jednym z najwyższych poziomów wykorzystania AI przez młodych do wyszukiwania produktów online – podobny poziom wyróżnia Niemcy, Włochy i Hiszpanię.  Z kolei najrzadziej z AI w tym celu korzystają nastolatkowie w Szwecji, Francji i Holandii.

Visa z ważną inicjatywą ws. AI, transformacji cyfrowej i płatnościach cyfrowych

Młodzi coraz częściej szukają okazji z pomocą AI

Różnicę między pokoleniami dobrze widać też na etapie poszukiwania okazji. 17% ankietowanych polskich nastolatków korzysta z AI co najmniej raz w tygodniu, aby znaleźć najlepszą cenę lub rabat – to ponad dwa razy więcej niż wśród rodziców (8%). 

Pod tym względem Polska plasuje się mniej więcej w środku analizowanych rynków: częściej z AI do szukania okazji korzystają młodzi m.in. w Izraelu (25%), Bułgarii (21%) i Rumunii (20%), podczas gdy wyraźnie rzadziej robią to nastolatkowie w Szwecji (12%) i Norwegii (13%).

Młodzi konsumenci spodziewają się również, że rola AI w zakupach będzie rosła. 60% polskich nastolatków, którzy wzięli udział w badaniu uważa, że sztuczna inteligencja zmieni sposób, w jaki ich pokolenie robi zakupy. 

35% deklaruje, że w ciągu najbliższych kilku lat sztuczna inteligencja stanie się jednym z głównych sposobów robienia zakupów, a 32% uważa, że pomoc asystentów AI zwiększyłaby ich pewność przy podejmowaniu decyzji zakupowych. 

Jednocześnie (60%) młodych konsumentów obawia się, że wykorzystanie AI może sprawić, że zakupy staną się mniej osobiste.

Gotowość do oddania AI większej samodzielności jest już widoczna, choć nadal nie jest powszechna. 30% nastolatków deklaruje, że byłoby skłonnych korzystać z asystenta zakupowego opartego na AI, który może rekomendować produkty, wybierać spośród dostępnych opcji i finalizować zakupy według ustalonych wcześniej zasad. Wśród ankietowanych rodziców odsetek ten wynosi 18%.

Sześciu na dziesięciu płaci Blikiem. Tak Polacy kupują w sieci

Jednocześnie AI nie zastępuje jeszcze tradycyjnych źródeł rekomendacji. W Polsce 34% nastolatków bardziej zaufałoby rekomendacji AI niż opinii znajomego, a 22% wybrałoby AI zamiast rekomendacji rodzica lub opiekuna. Większość konsumentów nadal bardziej ufa więc ludziom, mimo że sama technologia coraz mocniej wchodzi w proces zakupowy.

Zaufanie i kontrola barierą dla zakupów z AI

Raport Mastercard pokazuje, że o tempie rozwoju handlu opartego na agentach AI zdecydują nie tylko możliwości technologii, ale przede wszystkim zaufanie, poczucie kontroli i bezpieczeństwo. 

Jak zauważa Magnus Lindkvist, każda historyczna zmiana w sposobie robienia zakupów wymagała od konsumentów zbudowania zaufania do nowych rozwiązań. W przypadku agentów AI stawka jest jednak większa – technologia ma nie tylko pomagać w wyborze, ale coraz częściej także działać i dokonywać transakcji w imieniu użytkownika.

Wyniki badania przeprowadzone wśród polskich konsumentów pokazują, że to właśnie w momencie przekazania AI większej autonomii pojawia się wyraźna granica zaufania. Tylko 6% rodziców pozwoliłoby AI dokonać zakupu bez ich ostatecznego potwierdzenia. 

61% nie zgodziłoby się na to w ogóle, a 33% uzależnia swoją zgodę od wartości zakupu. Wśród największych obaw rodziców są utrata kontroli nad tym, co kupuje AI (43%) oraz ryzyko oszustwa lub włamania (41%).

Dlatego, jak wskazuje Theodora Lau, rozwój agentic commerce będzie wymagał przejrzystych zasad określających tożsamość agenta, zakres udzielonych mu uprawnień, zgodę użytkownika oraz odpowiedzialność za podejmowane działania. Kontrola nie znika więc wraz z automatyzacją płatności – przeciwnie, musi zostać wpisana w samą architekturę systemu.

TOP 10 tygodnia: 7-Eleven wejdzie do Żabki, a GK Specjał nie boi się Lidla i Biedronki

Lau przewiduje, że do 2030 r. co najmniej trzech regulatorów finansowych z krajów G20 może wprowadzić formalne wytyczne dotyczące rejestrowania, autoryzowania i monitorowania agentów AI oraz przypisywania odpowiedzialności za ich działania. W takim modelu coraz większego znaczenia nabierze także możliwość zweryfikowania intencji użytkownika – czyli tego, do czego dokładnie upoważnił swojego agenta jeszcze przed dokonaniem płatności.

Mastercard testuje płatności realizowane przez agentów AI

Choć raport koncentruje się na perspektywie do 2030 r., pierwsze zastosowania handlu agentowego są widoczne już dziś. Na początku tego roku Mastercard wraz z partnerami przeprowadził pierwszą w Europie rzeczywistą, kompleksową transakcję płatniczą end-to-end z wykorzystaniem agenta AI, pokazując, że technologia ta może bezpiecznie wspierać cały proces zakupowy i płatniczy przy zachowaniu odpowiednich zabezpieczeń, przejrzystości oraz kontroli po stronie konsumenta.

W maju Mastercard przeprowadził również pierwsze w Polsce uwierzytelnione transakcje z udziałem agenta AI, we współpracy z mBankiem, Bankiem Pekao oraz UniCredit Polska, wykorzystując rozwiązanie Mastercard Agent Pay.

Prezes E.Leclerc: Jeśli Polacy wybiorą tylko dyskonty, rynek przegra [WYWIAD]

Mastercard zlecił firmie badawczej Opinium przeprowadzenie badania dotyczącego postaw wobec asystentów AI oraz sposobów ich wykorzystywania w zakupach i płatnościach przez rodziców i ich nastoletnie dzieci. 

Badanie terenowe przeprowadzono w czerwcu i lipcu 2026 r. Próba obejmowała 13 000 par rodzic–nastolatek w wieku 13–18 lat, czyli łącznie 26 000 respondentów, na 13 rynkach: w Bułgarii, Czechach, Francji, Niemczech, Izraelu, Włoszech, Holandii, Norwegii, Polsce, Rumunii, Szwecji, Hiszpanii i Wielkiej Brytanii.

Oprac. Weronika Pisarska

Młodzi konsumenci wybierają kawę na zimno

Młodsi konsumenci odkrywają kawę za pośrednictwem mediów społecznościowych, a nie tradycyjnej reklamy. Na przykład firma Nestlé dociera do młodszych konsumentów poprzez współpracę z influencerami oraz sponsoruje programy takie jak “Love Island” oraz wydarzenia i degustacje produktów.

Kawa mrożona i przekąski napędzają sprzedaż. Małe sklepy na plusie

Połowa przedstawicieli pokolenia Z w Ameryce Północnej wypiła swoją pierwszą w życiu filiżankę kawy mrożonej, a nie na gorąco. Jedna na trzy porcje zamawiane poza domem na całym świecie jest obecnie serwowana na zimno.

Jak czytamy w nestle.com w samych Stanach Zjednoczonych są specjalne formaty kawy na zimno – cold brew, nitro i mrożona typu frozen blended – odnotowały wzrost o prawie 42%, w latach 2020–2025, wynika z danych amerykańskiego National Coffee Association.

Wszystko to wskazuje na zmianę nawyków konsumentów. Dlatego kawa na zimno jest jednym z obszarów wzrostu firm produkujących napoje kofeinowe, np. Nestlé. 

Firma rozszerza zasięg geograficzny swojej oferty na zimno, rozwija również segment kaw gotowych do spożycia (ready-to-drink) i wprowadza innowacje skierowane do nowego pokolenia konsumentów preferujących mrożone napoje kofeinowe.

Kawa a zmienność rytmu serca (HRV): jak to się łączy

Kiedy kawa mrożona stała się popularna?

Trend kawy na zimno nie zaczął się w internecie. Jego początki sięgają kawiarni, w których całe pokolenie próbowały kofeinowych napojów mrożonych, zamiast gorącego espresso. Tym, co sprawiło, że sięgnęli po nie ponownie, był smak.

Warto dodać, że lód łagodzi naturalną gorycz i intensywność kawy, tworząc łagodniejszy, delikatniejszy napój, który łatwo łączy się z aromatyzowanymi syropami i napojami roślinnymi. Taki profil smakowy jest dla wielu młodszych konsumentów bardziej przystępny niż mocna czarna kawa.

Jedna piąta sprzedaży trafia do firm. Tak Frisco rozwija segment B2B

Jak podaję nestle.com kawę na zimno młodsze pokolenia piję przez cały rok. Dlaczego? Mrożoną wersję napoju ładniej jest dostosować do indywidualnych preferencji smakowych, w zależności od nastroju czy okazji. 

Jaki jest najpopularniejszy smak kawy na zimno?

66% osób w wieku 25–39 lat pije kawę speciality, a 75% konsumentów kawy speciality uważa cold brew za coś modnego i atrakcyjnego. Globalny rynek napojów kofeinowych którego wartość w 2026 roku wynosi niemal 4 mld dolarów, ma się podwoić do 2031 roku.

Konsumenci mogli rozpocząć swoją przygodę z kawą na zimno w kawiarni, ale Nestlé było przygotowane na to, aby przenieść to doświadczenie do domu.

Oprac. Weronika Pisarska

Lojalność klientów będzie jednym z kluczowych czynników rozwoju e-commerce w najbliższych latach – tak uważa aż 98 proc. marek działających w tym sektorze. Deklaracje nie zawsze jednak przekładają się na sposób prowadzenia działań marketingowych. Obecnie zaledwie 23 proc. firm stawia utrzymanie obecnych klientów wyżej niż pozyskiwanie nowych. Dla 53 proc. marek to właśnie akwizycja pozostaje głównym priorytetem.

Nowy klient wciąż ważniejszy niż obecny

Dane pokazują, że firmy nadal mocno inwestują w pozyskiwanie konsumentów. 31 proc. badanych marek przeznacza ponad 70 proc. swojego budżetu marketingowego na działania akwizycyjne. W przypadku retencji analogiczny poziom wydatków deklaruje zaledwie 14 proc. firm. 

Co istotne, sami konsumenci dostrzegają tę dysproporcję. 67 proc. z nich uważa, że marki bardziej koncentrują się na zdobywaniu nowych klientów niż na utrzymywaniu obecnych.

To może być problem szczególnie w sytuacji, gdy koszt dotarcia do nowych odbiorców rośnie, a konsumenci mają coraz większy wybór. Samo pozyskanie klienta nie gwarantuje bowiem, że wróci on po kolejny produkt.

Polacy o komunikacji w sklepach. Tego oczekują od sprzedawców

Rabat przyciąga, ale nie buduje lojalności samodzielnie

Ważnym wnioskiem z badania jest zmiana sposobu, w jaki konsumenci postrzegają lojalność. Promocje i rabaty nadal mają znaczenie – wskazuje je 67 proc. badanych. Nie są jednak najważniejszym czynnikiem.

Pierwsze miejsce zajmuje wysoka jakość produktu lub usługi, którą jako fundament lojalności wskazuje 74 proc. konsumentów. Oznacza to, że program lojalnościowy czy atrakcyjna oferta cenowa mogą być dodatkiem do relacji z klientem, ale trudno nimi zastąpić dobre doświadczenie zakupowe.

Dla marek oznacza to konieczność szerszego spojrzenia na retencję. Lojalność zaczyna się nie w momencie przyznania punktów czy wysłania kodu rabatowego, ale już na etapie kontaktu klienta z produktem, sklepem i obsługą.

Klienci chcą być traktowani jak lojalni klienci

Jeszcze większą lukę widać w obszarze specjalnych doświadczeń. Aż 86 proc. konsumentów deklaruje zainteresowanie wydarzeniami i akcjami specjalnymi przygotowanymi dla lojalnych klientów. Takie programy oferuje natomiast tylko 31 proc. marek.

Oznacza to 55-punktową różnicę między oczekiwaniami konsumentów a ofertą firm.

To jeden z sygnałów, że tradycyjny model programu lojalnościowego – oparty przede wszystkim na zbieraniu punktów i uzyskiwaniu rabatów – może być niewystarczający. Konsumenci oczekują także dostępu do dodatkowych korzyści i doświadczeń, które pozwalają im poczuć, że pozostawanie z daną marką się opłaca.

Żabka rusza z promocją dla seniorów. Rabaty sięgają 52 proc.

Automatyzacja ma pomagać w zatrzymaniu klienta

Technologia może ułatwić firmom budowanie takich relacji. 79 proc. marek korzysta już z automatyzacji działań retencyjnych. Problem polega na tym, że tylko 35 proc. robi to regularnie.

Automatyzacja może wspierać m.in. komunikację po zakupie, rekomendacje produktów, reaktywację nieaktywnych klientów czy przypomnienia dopasowane do historii zakupów. W praktyce pozwala więc prowadzić komunikację z klientem także po zakończeniu pojedynczej transakcji.

Dane sugerują jednak, że wiele firm wciąż nie wykorzystuje w pełni możliwości tego narzędzia.

Marki chcą rozmawiać w social mediach, klienci wybierają aplikacje i e-mail

Różnica między perspektywą firm i konsumentów jest widoczna także w wyborze kanałów komunikacji. Dla 53 proc. marek e-commerce social media są najskuteczniejszym kanałem budowania lojalności. Konsumenci oceniają je jednak znacznie niżej – wskazuje je 28 proc. badanych.

Najczęściej wybieranym przez konsumentów kanałem są natomiast powiadomienia z aplikacji, które za skuteczne uznaje 52 proc. respondentów. Na drugim miejscu znalazł się e-mail z wynikiem 32 proc.

To ważna wskazówka dla marek, które projektują komunikację lojalnościową. Kanał atrakcyjny z punktu widzenia marketera niekoniecznie jest tym, w którym klient chce otrzymywać informacje dotyczące swojej relacji z marką.

Niemcy stawiają na modę, Polacy na hobby. Tak różni się e-commerce

Firmy nadal nie mierzą retencji wystarczająco dokładnie

Jednym z bardziej znaczących wniosków raportu jest podejście firm do oceny efektywności inwestycji. Tylko 18 proc. marek porównuje ROI działań retencyjnych z ROI działań akwizycyjnych.

Bez takiego zestawienia trudno odpowiedzieć na podstawowe pytanie: czy kolejna złotówka wydana na pozyskanie nowego klienta przyniesie firmie większą wartość niż złotówka zainwestowana w utrzymanie obecnego?

Tymczasem rosnąca konkurencja i presja kosztowa sprawiają, że właśnie efektywność wydatków marketingowych będzie miała coraz większe znaczenie.

56 proc. marek zwiększy wydatki na lojalność

Możliwe, że podejście firm zaczyna się jednak zmieniać. 56 proc. badanych marek planuje zwiększyć wydatki na działania związane z lojalnością klientów w ciągu najbliższych 12 miesięcy.

To może oznaczać stopniowe przesuwanie akcentów z samej akwizycji w kierunku budowania długoterminowej wartości klienta. Dla e-commerce oznacza to przejście od pytania „jak zdobyć klienta?” do szerszego: „jak sprawić, żeby chciał zostać z marką na dłużej?”

Raport GetResponse pokazuje przy tym, że odpowiedzią nie musi być kolejny rabat. Konsumenci oczekują przede wszystkim jakości, wygodnej i spójnej obsługi, personalizacji oraz korzyści, które rzeczywiście wyróżniają ich jako lojalnych klientów. Marki, które potrafią połączyć te elementy z odpowiednio wykorzystanymi danymi i automatyzacją, mogą zyskać przewagę nie tylko w walce o pojedynczą transakcję, ale przede wszystkim o kolejne zakupy.

Dyskusja wokół planowanej nowelizacji ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi dotyczy m.in. zasad komunikowania produktów alkoholowych w miejscach ich sprzedaży. Badanie SW Research pokazuje, że konsumenci wyraźnie rozróżniają informację o produkcie od przekazu kierowanego do szerokiego grona odbiorców.

Konsument chce wiedzieć, co kupuje

Dostęp do informacji przed dokonaniem zakupu jest ważny dla 88 proc. badanych. Jeszcze 80 proc. respondentów uważa, że pełnoletni konsument powinien mieć możliwość 

Badani wskazują przy tym na przede wszystkim informacyjną rolę materiałów dostępnych w miejscu sprzedaży. 29 proc. respondentów uważa, że dostarczają one dodatkowych informacji o produkcie, a 27 proc. – że pozwalają poznać jego cechy, skład, sposób użycia lub inne właściwości. Dla 32 proc. badanych materiały te są przede wszystkim źródłem informacji o aktualnych ofertach.

Istotne jest również podejście do nowych produktów. Trzy czwarte badanych uważa, że osoby pełnoletnie powinny móc zapoznawać się z informacjami o nowych produktach alkoholowych dostępnych w sklepie.

Jak pożar samochodu wywołał viralową sprzedaż? TikTok napędza social commerce

Sklep to nie przestrzeń publiczna

Wyniki badania pokazują również, że Polacy dostrzegają różnicę między komunikacją prowadzoną w miejscu sprzedaży a reklamą dostępną w przestrzeni publicznej czy mediach masowych.

63 proc. respondentów uważa, że pełnoletni klient znajdujący się w strefie sprzedaży alkoholu powinien mieć możliwość zapoznania się z informacjami i materiałami dotyczącymi legalnych produktów. Z kolei 61 proc. zgadza się, że producenci i sprzedawcy legalnych produktów alkoholowych powinni móc prezentować marki, nowości i oferty na stoiskach przeznaczonych dla dorosłych konsumentów.

Jeszcze wyraźniej widać to w odpowiedzi dotyczącej materiałów reklamowych. Ich obecność w miejscu sprzedaży przeznaczonym dla pełnoletnich konsumentów akceptuje 71 proc. badanych. Jednocześnie 63 proc. uważa, że zakazywanie materiałów znajdujących się wyłącznie na wydzielonych stoiskach alkoholowych stanowi nadmierną ingerencję państwa.

Organizacje przedsiębiorców apelują o zmianę podejścia

Wyniki badania są przywoływane przez Polskie Towarzystwo Gospodarcze (PTG), Instytut Inicjatyw Gospodarczych i Konsumenckich INSTIGOS oraz Polską Izbę Handlu (PIH) w kontekście prac nad nowelizacją ustawy.

Bartosz Radzikowski, główny ekonomista PTG, wskazuje, że regulacje powinny być proporcjonalne i uwzględniać różnicę między informacją o legalnym produkcie a promocją. W jego ocenie całkowity zakaz przekazywania informacji o produkcie na wydzielonym stoisku, kierowanym do pełnoletnich klientów, może budzić wątpliwości ekonomiczne i regulacyjne.

PTG apeluje o rezygnację z zakazu reklamy i promocji alkoholu na wydzielonych stoiskach w sklepach, argumentując, że takie rozwiązanie może nadmiernie ograniczać dorosłym konsumentom dostęp do informacji o legalnie dostępnych produktach.

Informacja czy reklama? Badani widzą różnicę

Podobny argument przedstawia INSTIGOS. Zdaniem dr. Adriana Markiewicza ochrona konsumentów nie musi oznaczać całkowitego odcięcia ich od informacji. Możliwe jest pozostawienie dorosłym dostępu do rzetelnych informacji o legalnie dostępnych produktach przy jednoczesnym wykluczeniu komunikatów zachęcających do nadmiernej konsumpcji.

To rozróżnienie jest szczególnie istotne w przypadku wydzielonych stoisk alkoholowych. Według INSTIGOS jest to przestrzeń, w której komunikacja jest kierowana do osób pełnoletnich, a informowanie o produkcie nie jest tym samym co masowa reklama kierowana do ogółu odbiorców.

Gdzie oddać butelkę? System kaucyjny potrzebuje lokalnej komunikacji

Handel: zakaz może ograniczyć dostęp do informacji

Na znaczenie miejsca sprzedaży zwraca uwagę również Polska Izba Handlu. Z perspektywy handlowców sklep jest przestrzenią, w której klient podejmuje konkretną decyzję zakupową. Może porównać produkty, zapoznać się z ofertą i sprawdzić informacje potrzebne do dokonania wyboru.

Maciej Ptaszyński, prezes PIH, argumentuje, że wydzielone stoisko alkoholowe umożliwia przekazywanie informacji w sposób ograniczony do pełnoletnich klientów. Jego zdaniem całkowity zakaz komunikacji na takich stoiskach może ograniczyć dostęp do informacji, a także utrudnić wprowadzanie nowych produktów na rynek.

Organizacje zwracają też uwagę na aspekt legalnego handlu. PTG wskazuje, że zbyt szerokie ograniczenia mogą osłabić przejrzystość rynku i zwiększać ryzyko rozwoju szarej strefy.

Polacy chcą informacji, ale niekoniecznie promocji

Wyniki badania pokazują więc dość wyraźny podział: konsumenci chcą mieć dostęp do informacji o legalnych produktach, szczególnie w miejscu, w którym dokonują zakupu. Jednocześnie dane nie wskazują, że każdą formę komunikacji traktują jako równoważną z reklamą masową.

W ocenie PTG, INSTIGOS i PIH głos konsumentów powinien zostać uwzględniony w dalszych pracach nad nowelizacją UoWwT. Organizacje podkreślają, że ochrona konsumentów nie powinna odbywać się poprzez całkowite odbieranie pełnoletnim klientom dostępu do informacji o legalnie dostępnych produktach.

Marketing zapachowy jest jednym z popularnych narzędzi marketingu sensorycznego. Jego zadaniem nie powinno być jednak wyłącznie stworzenie przyjemnej atmosfery. Odpowiednio zaprojektowany zapach może wpływać na sposób odbioru przestrzeni, produktów i marki. Problem w tym, że źle dobrany bodziec może zadziałać w przeciwnym kierunku.

– Przyjemny zapach i skuteczny zapach to dwie zupełnie różne rzeczy – a zapach niedopasowany do marki, przestrzeni i pozostałych bodźców potrafi obniżyć postrzeganą wartość towaru zamiast ją podnieść – wskazuje Aleksandra Potrykus, Vice President Mood Media CEE.

Klienci wydali o 20 proc. więcej. Co zadziałało?

Jednym z ciekawszych dowodów na to, że w marketingu zapachowym "więcej” nie zawsze znaczy "lepiej”, jest eksperyment opisany w Journal of Retailing. Zespół Andreasa Herrmanna z Uniwersytetu w St. Gallen oraz badacze z Washington State University obserwowali przez 18 dni zachowania ponad 400 klientów sklepu z wyposażeniem wnętrz. 

Badacze wykorzystali trzy warianty: brak zapachu, prosty zapach pomarańczowy oraz bardziej złożoną kompozycję pomarańczy, bazylii i zielonej herbaty.

Rezultat był wyraźny. Klienci robiący zakupy przy prostym zapachu wydali średnio o 20 proc. więcej. Co istotne, bardziej złożona kompozycja była oceniana jako równie przyjemna, ale nie przyniosła podobnego efektu sprzedażowego.

Badacze powiązali wynik z teorią płynności przetwarzania. Prosty bodziec wymaga od mózgu mniejszego wysiłku poznawczego. Złożona kompozycja może natomiast angażować część zasobów uwagi, które klient mógłby przeznaczyć na oglądanie produktów.

To ważna wskazówka dla handlu. Wybór zapachu nie powinien być bowiem konkursem na najbardziej efektowną kompozycję.

– Zapach w przestrzeni handlowej nie jest perfumami. On ma wykonywać konkretną pracę: skracać dystans do produktu, wydłużać komfort przebywania, wzmacniać skojarzenie z marką. Kryterium oceny musi więc brzmieć „czy to działa”, a nie „czy to ładne” – komentuje Aleksandra Potrykus.

Co decyduje o zakupie pieczywa? Cena przegrywa ze świeżością

Zapach musi pasować do tego, co klient widzi i słyszy

Drugi istotny czynnik to kongruencja, czyli dopasowanie zapachu do kontekstu. Badania Mitchella, Kahna i Knasko wskazują, że zapach niezgodny z otoczeniem może zakłócać przetwarzanie informacji. Klient otrzymuje wtedy sygnały, które nie tworzą spójnej całości.

Znaczenie dopasowania potwierdziły również eksperymenty terenowe prowadzone w sklepach odzieżowych przez zespół Spangenberga, Sprotta, Grohmann i Tracy‘ego. Kongruencja zapachu wpływała nie tylko na ocenę sklepu i produktów, ale również na faktyczną sprzedaż.

Jeszcze ciekawszy był eksperyment dotyczący okresu świątecznego. Zapach kojarzący się ze świętami poprawiał ocenę sklepu i towarów tylko wtedy, gdy towarzyszyła mu świąteczna muzyka. Przy muzyce nieświątecznej pozytywny efekt zapachu znikał.

Zapach nie funkcjonuje więc w sklepie w izolacji. Jest jednym z elementów całego środowiska sensorycznego, na które składają się również muzyka, oświetlenie, komunikacja wizualna czy treści wyświetlane na ekranach.

– Zapach kupuje jeden dział, muzykę wybiera drugi, oświetlenie projektuje architekt, a treści na ekranach ustawia jeszcze ktoś inny. Każdy z tych elementów z osobna może być bez zarzutu, a razem tworzą komunikat, którego klient nie potrafi złożyć w całość – zauważa Potrykus.

Dlatego przy projektowaniu doświadczenia zakupowego pytanie nie powinno brzmieć wyłącznie "jaki zapach wybrać?”, ale raczej: jakie doświadczenie marka chce stworzyć i jakie inne bodźce już funkcjonują w przestrzeni?

Ciepły zapach może sprawić, że sklep wyda się bardziej zatłoczony

Zapach może wpływać nawet na to, jak klient postrzega samą przestrzeń.

Badanie Adriany Madzharov, Lauren Block i Maureen Morrin opublikowane w Journal of Marketing wykazało, że zapachy odbierane jako ciepłe sprawiają, iż pomieszczenie wydaje się bardziej wypełnione ludźmi niż w przypadku zapachów chłodnych. Taka percepcja uruchamia większą potrzebę odzyskania poczucia sprawczości, co z kolei wiąże się z wyraźnie silniejszą preferencją produktów i marek premium.

W praktyce oznacza to, że nie istnieje jeden uniwersalny zapach "dla sklepu”. Ta sama kompozycja może być odbierana inaczej w niewielkim butiku, a inaczej w wielkopowierzchniowej hali. Znaczenie mają także natężenie ruchu, wysokość sufitu, wentylacja czy materiały wykończeniowe.

– Ta sama kompozycja w salonie o powierzchni stu metrów i w hali handlowej to w praktyce dwa różne zapachy – tłumaczy ekspertka Mood Media.

Sztuczna inteligencja zdigitalizowała zapach śliwki. Marki wracają do tradycyjnych jingli

Czy Polacy inaczej reagują na zapach niż konsumenci w Indiach?

Ciekawy jest także polski kontekst. Badanie zespołu Uniwersytetu Łódzkiego przeprowadzono w salonach odzieżowych w centrach handlowych w Łodzi oraz w Kalkucie. Objęło ono 279 konsumentów w Polsce i 300 w Indiach. Badacze pytali m.in. o to, czy zapach w sklepie wpływał na czas spędzony w placówce, wydane pieniądze oraz zakupy impulsowe.

Różnice między odpowiedziami konsumentów z obu krajów były znaczące. W Polsce wpływ zapachu na wydatki deklarowało, w zależności od grupy wiekowej, od 11 do 27 proc. badanych. W Indiach w najmłodszych grupach było to od 73 do 79 proc.

Podobnie wyglądały deklaracje dotyczące czasu spędzonego w sklepie. W Polsce zgadzało się z nimi mniej więcej dwóch na czterech badanych, podczas gdy w Indiach – niemal wszyscy. Co ciekawe, wśród polskich respondentów przekonanie o wpływie zapachu rosło wraz z wiekiem.

Trzeba jednak zachować ostrożność w interpretacji tych danych. Było to badanie ankietowe oparte na deklaracjach, a nie eksperyment mierzący rzeczywistą sprzedaż. Nie dowodzi więc, że zapach w polskich sklepach działa słabiej. Pokazuje raczej, że polscy konsumenci znacznie rzadziej świadomie przypisują mu wpływ na swoje decyzje.

Autorzy wskazują przy tym na różnice kulturowe. W Indiach zapach odgrywa znacznie bardziej widoczną rolę w tradycji, obrzędowości i budowaniu poczucia przynależności.

– To jest argument nie przeciwko marketingowi zapachowemu w Polsce, tylko przeciwko kopiowaniu gotowych rozwiązań z zagranicznych prezentacji – komentuje Aleksandra Potrykus.

Trzy pytania, które warto zadać przed wyborem zapachu

Z badań opisanych przez Mood Media wyłania się prosta lista kontrolna dla retailerów.

• Po pierwsze: czy zapach jest wystarczająco prosty? Eksperyment z pomarańczą pokazał, że bardziej złożona kompozycja, choć równie przyjemna, nie przyniosła takiego efektu jak prosty zapach.
• Po drugie: czy pasuje do pozostałych elementów doświadczenia? Świąteczny eksperyment pokazał, że trafiony zapach może stracić pozytywne działanie, jeśli nie współgra z muzyką.
• Po trzecie: czy został zaprojektowany dla konkretnej przestrzeni? Kubatura, wentylacja, materiały i natężenie ruchu mogą zmienić sposób odbioru tej samej kompozycji.

Zapachu nie powinno się traktować jak kolejnego produktu kupowanego do sklepu. Powinien być projektowany jako element całego doświadczenia klienta.

– Jeżeli miałabym wskazać najczęstszy błąd, jaki widzę na polskim rynku, to jest nim traktowanie zapachu jako produktu, który się kupuje, zamiast jako parametru środowiska, który się projektuje i potem stale koryguje – podsumowuje Aleksandra Potrykus.

Dobrze wdrożony zapach nie musi nawet zwracać na siebie uwagi. Klient nie musi świadomie analizować jego obecności, żeby wpływał na odbiór przestrzeni i marki. Problem zaczyna się wtedy, gdy zapach staje się dominującym elementem wizyty.

Właśnie dlatego, choć marketing zapachowy pozostaje relatywnie prostym i niedrogim narzędziem budowania doświadczenia zakupowego, nie powinien być wybierany wyłącznie według kryterium "ładnie pachnie”. O skuteczności decydują przede wszystkim kontekst, dopasowanie i sposób wdrożenia.

NPS (Net Promoter Score) mierzy gotowość klientów do polecania marki. Jak wynika z danych przedstawionych przez Empik, poziom satysfakcji klientów w ostatnich latach systematycznie się poprawiał. W latach 2019–2026 łączny NPS dla zakupów obejmujących ofertę własną, marketplace i salony wzrósł o 11 pkt. Jeszcze większy wzrost odnotowano w przypadku samych salonów – o 14 pkt.

Klient zaczyna zakupy online, ale może zakończyć je w salonie

Model omnichannel jest jednym z filarów doświadczenia zakupowego w Empiku. Klient może wyszukać produkt w aplikacji lub na Empik.com, sprawdzić jego dostępność w konkretnym salonie, porównać cenę, a następnie zamówić go z odbiorem stacjonarnym. 

Według danych przedstawionych przez firmę, wśród klientów korzystających z aplikacji przed wizytą w salonie niemal 70 proc. sprawdza dostępność produktu, a ponad połowa – jego cenę. Oznacza to, że kanały cyfrowe pełnią także funkcję przygotowania do zakupów stacjonarnych.

Po zakupie w salonie ponad jedna trzecia klientów deklarowała, że wcześniej sprawdzała informacje o produkcie w aplikacji Empik, a niemal jedna trzecia korzystała w tym celu z Empik.com.

Empik z nowymi usługami. 100 nowych urządzeń trafi do salonów

Aplikacja jest częścią ścieżki zakupowej

Aplikacja Empik pozwala użytkownikom wyszukiwać produkty, sprawdzać ich dostępność w poszczególnych salonach, korzystać z promocji, śledzić status zamówienia oraz zarządzać benefitami programu Empik Premium.

Z kolei Empik.com umożliwia m.in. porównywanie produktów, sprawdzanie cen i opinii oraz wybór sposobu dostawy lub odbioru.

Tym samym decyzja zakupowa może być rozłożona na kilka punktów styku z marką. Konsument może rozpocząć ją od wyszukania produktu w internecie, następnie sprawdzić jego dostępność w najbliższym salonie, a finalnie odebrać zamówienie stacjonarnie.

Odbiór w salonie łączy dwa kanały

Jednym z elementów strategii omnichannel Empiku jest możliwość odbioru zamówień internetowych w salonach. Firma wskazuje, że rozwiązanie to pozwala połączyć wygodę zakupów online z dostępnością stacjonarnej sieci.

Klient może zatem dokonać wyboru produktu i zamówienia przez internet, a następnie odebrać je w dogodnym dla siebie miejscu i czasie. Salony pełnią w tym modelu nie tylko funkcję sprzedażową, ale także logistyczną i kontaktową.

TikTok Shop startuje w Polsce. Wśród sprzedających Hebe, Bakalland, Empik, Rossmann i Wedel i wiele innych

Liczy się cała ścieżka zakupowa

Empik wskazuje, że na satysfakcję klientów wpływają przede wszystkim dostępność produktów, wygoda zakupów, ceny, opinie i informacje o produktach, inspiracje zakupowe oraz sprawna realizacja zamówień.

Znaczenie ma również możliwość wyboru sposobu dostawy lub odbioru. Firma monitoruje jakość realizacji zamówień, zwracając uwagę na terminowość, kompletność oraz zgodność procesu z informacjami prezentowanymi klientowi podczas zakupów.

Wysokie wyniki NPS dla kanału e-commerce i salonów mają – zdaniem Empiku – potwierdzać, że klienci pozytywnie oceniają zarówno poszczególne punkty kontaktu z marką, jak i model łączący zakupy internetowe ze stacjonarnymi.

Empik stawia więc na model, w którym granica między zakupami online i offline zaciera się. Aplikacja i serwis internetowy pomagają klientowi znaleźć produkt i podjąć decyzję, natomiast sieć salonów pozostaje miejscem zakupów, odbioru zamówień i bezpośredniego kontaktu z marką.

Wyraziste kolory wracają do mody

Po kilku sezonach dominacji stonowanych kolorów i minimalistycznych stylizacji dzieci i nastolatki ponownie sięgają po bardziej wyraziste rozwiązania. 

W nadchodzącym sezonie pojawią się czerwienie, żółcie, pomarańcze oraz różne odcienie niebieskiego. Wśród nich wyróżnia się kobaltowy – kolor, który eksperci wskazują jako jeden z hitów nadchodzącego sezonu.

– Dla młodych ludzi moda jest dziś jednym z najważniejszych sposobów wyrażania siebie. Widzimy wyraźny powrót do odważniejszych kolorów i bardziej indywidualnego podejścia do stylu, które pozwala podkreślić własną osobowość – wyjaśnia Agata Żwirska, head of design w Pepco.

Witaj szkoło - co można zgarnąć w sieciach drogeryjnych

Rodzice stawiają na wygodniejsze zakupy

Równolegle do potrzeby wyrażania siebie rośnie znaczenie wygody i prostszych wyborów. Coraz więcej rodziców stawia na przemyślane zakupy i garderobę opartą na elementach, które można łatwo ze sobą łączyć. Popularność zyskują gotowe zestawy, spójne kolorystycznie kolekcje i uniwersalne fasony.

– Coraz więcej rodzin szuka dziś nie pojedynczych produktów, ale kompleksowych rozwiązań. Widzimy, że rodzice chcą skompletować całą wyprawkę szkolną w jednym miejscu, oszczędzając czas i ograniczając stres związany z przygotowaniami do nowego roku szkolnego. Dlatego tak ważne staje się połączenie odzieży, artykułów szkolnych, akcesoriów i produktów licencyjnych w jedną ofertę – komentuje Magdalena Brzoskowska, clothing category management director w Pepco.

Strategia Żabki na wrzesień. Śniadania ramię w ramię z hot dogiem

Nostalgia i popkultura w szkolnych trendach

Motywy inspirowane dzieciństwem, estetyką lat 90. czy początku XXI wieku wracają nie tylko do kolekcji dla dorosłych, ale także do świata dzieci i nastolatków.

Trend określany mianem kidult pokazuje, że granice między pokoleniami mogą się zacierać. Dzieci i rodzice inspirują się nawzajem, a wiele motywów budzi pozytywne emocje po obu stronach.

– Projektując kolekcję back to school obserwujemy nie tylko światowe trendy, ale także zmieniające się oczekiwania dzieci i ich rodziców. Coraz częściej inspiracje, które trafiają do młodszego pokolenia, budzą również pozytywne emocje u dorosłych. To sprawia, że moda staje się przestrzenią wspólnych doświadczeń i rozmów między pokoleniami – mówi Agata Żwirska.

Wygenerowana wyprawka szkolna. Jak AI wpływa na wybory konsumentów?

Warto dodać, że popularne są motywy inspirowane światem popkultury – bohaterowie bajek, filmów, seriali czy gier, z którymi dzieci chcą się identyfikować.

Dodatkowo dzieci i młodzież wybierają również zwierzęce wzory, które kojarzą się z bliskością i bezpieczeństwem. Jednocześnie w szkolnych wyborach coraz większe znaczenie ma komfort – sportowe fasony, miękkie materiały i funkcjonalne rozwiązania mają zapewniać swobodę ruchu.

Oprac. Weronika Pisarska

Media społecznościowe coraz mocniej wpływają na to, co trafia do koszyków konsumentów. Viralowy produkt nie musi przy tym być całkowicie nowym wynalazkiem. Czasem wystarczy nietypowe połączenie dwóch dobrze znanych produktów, zmiana formatu albo charakterystyczna konsystencja, która dobrze prezentuje się na krótkim nagraniu.

Eksperci od trendów żywnościowych zwracają uwagę, że dla producentów i handlu oznacza to nowe możliwości. Produkty mogą być projektowane lub eksponowane w taki sposób, aby nie tylko odpowiadały na potrzeby konsumentów, ale także miały potencjał do zaistnienia w mediach społecznościowych.

Lody w croissancie zamiast klasycznej kanapki?

Jednym z przykładów jest trend łączenia lodów na patyku z croissantem. Pomysł jest prosty, croissanta należy wydrążyć, włożyć do środka ulubione lody na patyku, a następnie wyjąć patyczek i spłaszczyć pieczywo. W ten sposób powstaje słodka, chrupiąca i jednocześnie chłodząca przekąska. 

Trend pokazuje, że do stworzenia nowego produktu nie zawsze potrzeba skomplikowanej receptury. Wystarczy zestawić ze sobą dwa popularne artykuły i zaproponować konsumentowi nowy sposób ich wykorzystania.

To rozwiązanie może łatwo wykorzystać także handel. Croissanty i lody można umieścić obok siebie, a przy produktach zamieścić prostą instrukcję przygotowania. Kolejną opcją są gotowe zestawy. Jako przykład Lebensmittel wskazuje przygotowany przez Lidla zestaw nawiązujący do tego trendu, zawierający croissanty do wypieku oraz lody na patyku do umieszczenia w środku.

Hit z Ameryki dotarł do Polski. Popeyes w Polsce testuje “mormoński napój”

Dlaczego miniaturowe wersje dają więcej możliwości?

Kolejnym trendem są mini-pizze. Po popularności miniaturowych wersji innych dań, takich jak Mini Burger Box Burger Kinga, konsumenci coraz częściej mogą spotkać pomniejszone warianty klasycznych produktów.

Mały format odpowiada przede wszystkim na potrzebę większego wyboru. Zamiast zdecydować się na jeden smak, konsument może spróbować kilku wariantów. Miniaturowe produkty sprawdzają się również w sytuacjach, gdy jedzenie jest dzielone z innymi.

To mechanizm, który wcześniej dobrze zadziałał m.in. w przypadku lodowego klasyka Magnum. Mniejszy format pozwala nie tylko testować różne smaki, ale również lepiej sprawdza się w grupie. Nie bez znaczenia są tu też leki z grupy GLP-1. Mniejszy format odpowiada również na mniejszy głód.

Oznacza to możliwość projektowania produktów z myślą nie tylko o indywidualnej konsumpcji, ale także o dzieleniu się nimi. Połączenie niewielkiego rozmiaru i kilku dostępnych wariantów ma dodatkową zaletę – jest atrakcyjne wizualnie i łatwo można je wykorzystać w treściach publikowanych w mediach społecznościowych.

Czym są "Wackeleis”?

Trzeci przykład pochodzi z kategorii lodów. Chodzi o Wackeleis, produkt Kauflandu, który można określić jako odpowiednik galaretki na patyku, tyle że przeznaczony do przechowywania w zamrażarce.

Sam koncept nie jest rewolucyjny. O uwagę konsumentów przyciąga natomiast przede wszystkim nietypowa konsystencja produktu. To właśnie ona sprawia, że lody są chętnie pokazywane przez twórców internetowych.

Do zamrażarki wkładamy zresztą coraz więcej produktów. Z wielu TikTok-owych trendów zrodziły się realne produkty znanych marek, preznaczone właśnie do chłodzenia. Jednym z przykładów jest mrożone Ptasie Mleczko Wedla, czy mrożone winogrona w cukrze marki Chill Berry.

Często produkt nie musi oferować zupełnie nowego rozwiązania, aby stać się viralem. Czasami wystarczy cecha, która wyróżnia go na tle konkurencji i dobrze prezentuje się w krótkim materiale wideo.

Biedronka ma własną torbę inspirowaną viralowym hitem. Czy też osiągnie zawrotne ceny?

Produkt musi być nie tylko smaczny, ale też dobrze wyglądać w obiektywie

Rosnące znaczenie social mediów zmienia sposób, w jaki marki mogą myśleć o innowacjach. Produkt może być projektowany z myślą o tym, jak będzie wyglądał na ekranie telefonu i czy użytkownicy będą chcieli pokazać go innym.

Dotyczy to szczególnie przekąsek, które łatwo można przedstawić w krótkim, atrakcyjnym materiale. Nietypowa forma, zaskakująca konsystencja, możliwość łączenia produktów czy niewielki rozmiar mogą stać się elementem, który uruchomi zainteresowanie konsumentów.

Kluczowe jest przy tym obserwowanie społeczności i reagowanie na sygnały płynące od konsumentów. Jak pokazują opisane przykłady, viralowy trend może powstać wokół bardzo prostego pomysłu. Dla producentów i sieci handlowych wyzwaniem staje się więc nie tylko jego dostrzeżenie, ale także szybkie przełożenie go na produkt, zestaw produktów lub sposób ich prezentacji w sklepie.

Źródło: TikTok, Lebensmittelpraxis

Choć oferta sklepów jest dziś znacznie bardziej różnorodna niż jeszcze kilkadziesiąt lat temu, podstawowe produkty kojarzone z polską kuchnią nadal zajmują ważne miejsce w pamięci konsumentów. Z badania przeprowadzonego w lipcu 2026 roku na zlecenie Kauflandu wynika, że 62,5 proc. respondentów wskazuje świeże pieczywo jako produkt najbardziej przypominający smaki dzieciństwa.

Na kolejnych miejscach znalazły się masło – wskazane przez 41 proc. badanych – twaróg (37,3 proc.) oraz tradycyjne wędliny (31,6 proc.). Zestawienie pokazuje, że wspomnienia związane z jedzeniem często dotyczą produktów prostych i codziennych, a nie wyszukanych dań. 

Pieczywo smakiem dzieciństwa. Szczególnie dla starszych

Świeże pieczywo jest produktem, którego znaczenie różni się jednak w zależności od wieku. W grupie 18–24 lata wskazało je 49,5 proc. respondentów, podczas gdy wśród osób powyżej 65. roku życia było to już 72,3 proc.

Różnice pokoleniowe widać także w przypadku twarogu. Najczęściej kojarzyły go z dzieciństwem osoby w wieku 35–44 lata (41,5 proc.), 45–54 lata (41,3 proc.) oraz 25–34 lata (40,4 proc.). Masło wyróżnia się natomiast bardziej uniwersalnym charakterem – jako produkt kojarzący się z domem wskazało je 41,01 proc. badanych, niezależnie od wieku.

Wspomnienia związane z jedzeniem nie ograniczają się zresztą do konkretnego produktu. Zapach świeżego chleba, kanapka przygotowana przez rodziców czy rodzinne śniadanie mogą być równie ważnym elementem tego, co określamy mianem "smaku dzieciństwa”.

Rodzice nie oszczędzają na dzieciach. Ale jest jeden problem...

Wędliny symbolem polskiej kuchni za granicą

Kiedy pytanie zmienia się z osobistych wspomnień na kulinarną wizytówkę Polski, hierarchia wygląda już nieco inaczej. 63 proc. badanych poczęstowałoby zagranicznego gościa tradycyjnymi wędlinami, chcąc pokazać mu charakterystyczne polskie smaki.

Na drugim miejscu znalazło się świeże pieczywo – 51,7 proc., a na trzecim kiszonki, które wskazało 41,4 proc. respondentów.

Także w tym przypadku znaczenie ma wiek. Tradycyjne wędliny wybrałoby 51,4 proc. osób w wieku 18–24 lata, ale już 81,2 proc. badanych powyżej 65. roku życia. Oznacza to, że wraz z wiekiem rośnie znaczenie wędlin jako elementu kojarzonego z polską kuchnią.

Co jest najważniejsze przy zakupie świeżej żywności?

Tradycyjne i lokalne produkty mają swoje miejsce w pamięci konsumentów, ale przy codziennych zakupach o wyborze decydują przede wszystkim bardziej praktyczne kryteria.

Najważniejsza jest świeżość, którą wskazało 76,5 proc. badanych. Na drugim miejscu znalazł się smak (54,2 proc.), a na trzecim cena (52,8 proc.). Kraj pochodzenia produktu ma znaczenie dla 22 proc. respondentów, a fakt, że produkt pochodzi od lokalnego producenta – dla 21,7 proc.

To pokazuje, że "lokalność” nie funkcjonuje w oderwaniu od jakości produktu. Sam fakt, że artykuł pochodzi od producenta z danego regionu, nie jest dla większości badanych najważniejszym argumentem zakupowym. Konsumenci w pierwszej kolejności szukają produktu świeżego, smacznego i dostępnego w akceptowalnej cenie.

Szkolne stołówki przejdą zmiany. Nowe przepisy mają walczyć z otyłością dzieci

Lokalne produkty trafiają do większych sklepów

Zmienia się również sposób, w jaki konsumenci docierają do produktów regionalnych. Wraz z przemianami tradycyjnego handlu i zamykaniem części małych sklepów produkty lokalnych producentów coraz częściej pojawiają się w większych kanałach sprzedaży.

Kaufland wskazuje, że w jego sklepach dostępne są m.in. pieczywo Grupy Piekuś, produkty OSM Nowy Sącz, a także przetwory, miody i wędliny dostarczane przez firmy DROS, Gospodarstwo Pasieczne Łysoń oraz MRÓZ. Grupa Piekuś dostarcza pieczywo do 16 marketów sieci – około 1700 bochenków dziennie.

Badanie pokazuje przy tym dość stabilny obraz polskich preferencji. Kolejne pokolenia mają dostęp do coraz szerszej oferty produktów i smaków z całego świata, ale wciąż chętnie sięgają po świeże pieczywo, masło, twaróg czy tradycyjne wędliny. Produkty te pozostają częścią zarówno osobistych wspomnień, jak i wyobrażenia o tym, co można uznać za charakterystyczne dla polskiej kuchni.

Choć air fryery i saturatory to dwa zupełnie różne ekosystemy produktowe, to wspólnie redefiniują zachowania Polaków. 

Jak zauw...

Kilka lat temu o wyborze sklepu decydowały głównie ceny i promocje. Dziś coraz większe znaczenie ma coś znacznie trudniejszego do uchwycenia, czyli wygoda. Handel w Polsce przechodzi wyraźne zmiany, ponieważ żadna sieć, niezależnie od formatu placówek, jakie prowadzi, nie może tej potrzeby ignorować.

– Nie można już myśleć, że Żabka to convenience, a reszta handlu działa po staremu. Żabka podniosła poprzeczkę i pokazała, że klientowi trze...

Na tle europejskiego rynku szczególnie dobrze wypadają kraje Europy Północnej i Wschodniej. Wśród najszybciej rosnących rynków znalazły się m.in. Norwegia, Litwa, Szwecja, Bułgaria i Słowacja.

Polska wśród krajów o najszybszym wzroście siły nabywczej

W 2025 roku średnia siła nabywcza mieszkańca 27 państw UE wzrosła o 3,3 proc., osiągając 22 425 euro. Łącznie daje to gospodarstwom domowym w Unii około 10,1 bln euro do rozdysponowania.

Szczególnie mocne wzrosty odnotowano w Europie Środkowo-Wschodniej. W Polsce siła nabywcza per capita zwiększyła się o 8,8 proc., co plasuje nasz kraj w ścisłej czołówce europejskich rynków. Wyższe tempo wzrostu odnotowano na Litwie – 8,3 proc., a także w Rumunii – 7,7 proc. i Bułgarii – 7,3 proc. 

Pod względem dynamiki obrotów handlowych liderem była natomiast Norwegia, gdzie przychody handlu detalicznego wzrosły o 13,1 proc. Kolejne miejsca zajęły Litwa (+10,5 proc.), Szwecja (+8,9 proc.), Bułgaria (+8,2 proc.) i Słowacja (+8 proc.).

Szok termiczny w hurcie. Zimne noce podbiły ceny w Broniszach

Europa Zachodnia wyraźnie słabsza

Wzrost europejskiego handlu ograniczała słabsza koniunktura na największych rynkach Europy Zachodniej. Przykładem jest Wielka Brytania, gdzie obroty handlu detalicznego w 2025 roku spadły o 0,6 proc.

Dane NIQ pokazują przy tym, że konsumenci niekoniecznie ograniczają wydatki. Zmienia się przede wszystkim sposób ich rozdysponowania.

Po raz czwarty z rzędu zmniejszył się udział handlu detalicznego w całkowitej konsumpcji prywatnej w UE. W 2025 roku wyniósł on 31,9 proc. Gospodarstwa domowe coraz większą część pieniędzy przeznaczają na usługi uznaniowe, gastronomię oraz podróże, zamiast na zakupy produktów.

– Kluczowym wnioskiem nie jest to, że Europejczycy wydają mniej, ale że wydają inaczej. Obroty handlu detalicznego nadal rosną, jednak coraz większa część budżetów konsumentów trafia do sektora usług i na doświadczenia – komentuje Philipp Willroth, lider badania NIQ Geomarketing.

Nie wszędzie handel ma takie samo znaczenie

Znaczenie handlu detalicznego w wydatkach konsumentów mocno różni się w poszczególnych państwach.

Najwyższy udział handlu w konsumpcji prywatnej odnotowano w Chorwacji – 48,3 proc. Na kolejnych miejscach znalazły się Litwa (45,7 proc.), Bułgaria (44 proc.) i Węgry (43,2 proc.).

Na drugim końcu zestawienia znalazły się największe gospodarki Europy Zachodniej. W Niemczech udział handlu detalicznego w konsumpcji prywatnej wyniósł zaledwie 22,2 proc.

Dla sieci handlowych oznacza to konieczność uwzględniania coraz większej konkurencji o budżety konsumentów nie tylko ze strony innych sprzedawców, ale również sektora usług i rynku doświadczeń.

Duża sieć DIY opuszcza rynek. Zamyka sklepy i zwalnia pracowników

Inflacja znów może komplikować sytuację

Choć średnia inflacja w UE w 2025 roku wyniosła 2,5 proc., sytuacja poszczególnych krajów była mocno zróżnicowana. We Francji wskaźnik wyniósł zaledwie 0,9 proc., podczas gdy w Rumunii sięgnął 6,8 proc.

Według prognoz w 2026 roku średnia inflacja w UE może wzrosnąć do 3,1 proc. Jednym z głównych czynników mają być ponowne wahania na międzynarodowych rynkach energii.

Dane NIQ pokazują więc wyraźną zmianę układu sił na europejskim rynku. Wzrost konsumpcji coraz mocniej napędzają rynki Europy Środkowej i Wschodniej, w tym Polska, podczas gdy w dojrzałych gospodarkach Zachodu handel musi konkurować o pieniądze konsumentów z usługami i wydatkami na doświadczenia.

W USA biznes jest niezwykle blisko polityki. Tamtejszy rynek jest świadkiem zjawiska, w którym marki stają się sztandarami w wojnach kulturowych. Dochodzi tam do angażujących miliony konsumentów bojkotów znanych sieci handlowych czy popularnych amerykańskich marek piwa, które w swoich kampaniach odwołują się do postępowych postulatów społecznych lub podejmują współpracę z aktywistami. W Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej puszka napoju czy para butów sportowych mogą być jasną deklaracją przynależności do konkretnego obozu ideologicznego. To zjawisko określa się mianem polityzacji zakupów.

W Polsce sytuacja jest zupełnie inna, choć z pozoru społeczne napięcie jest równie duże. 

Rozkład wydatków konsumenckich w zależności od poglądów politycznych

FOTO: fot. Shutterstock/Wiadomosci Handlowe

Z badań wynika, że polityka stanowi w naszym kraju czynnik dzielący aż dla 66 proc. respondentów, co idealn...

Rynek napojów funkcjonalnych rozwija się wraz ze zmianą oczekiwań konsumentów. Coraz większe znaczenie mają produkty, które łączą funkcję napoju z określoną korzyścią zdrowotną lub wellness. Wśród najważniejszych kierunków rozwoju raport wymienia m.in. produkty wspierające zdrowie jelit i mikrobiom, napoje sportowe, adaptogenne, probiotyczne oraz wzbogacane w witaminy czy inne składniki bioaktywne.

Według danych Mordor Intelligence wartość globalnego rynku wyniosła 151,8 mld dolarów w 2025 roku. W 2026 roku ma sięgnąć 163,84 mld dolarów, a do 2031 roku wzrosnąć do 239,95 mld dolarów. Oznacza to średnioroczne tempo wzrostu na poziomie 7,93 proc. w latach 2026–2031.

Czego od napojów oczekuje konsument?

Jednym z głównych motorów wzrostu jest rosnące zainteresowanie zdrowiem i dobrym samopoczuciem. Jak wynika z raportu, szczególnie silnie na rozwój kategorii wpływa koncentracja konsumentów na zdrowiu i wellness. Autorzy badania wskazują ten czynnik jako mający potencjalnie największy wpływ na prognozowany wzrost rynku. 

Kolejne znaczenie mają zapotrzebowanie na prostsze składy i naturalne składniki oraz rosnąca świadomość dotycząca zdrowia jelit i mikrobiomu. Konsumenci coraz częściej szukają produktów, które mają konkretną funkcję, a nie tylko zaspokajają pragnienie.

W praktyce oznacza to przesunięcie kategorii od tradycyjnych napojów energetycznych w stronę szerszego segmentu produktów wellness. Na rynku pojawiają się napoje z probiotykami, prebiotykami i postbiotykami, adaptogenami, nootropami, elektrolitami czy składnikami pochodzenia roślinnego.

Europejczycy coraz bardziej otwarci na innowacje żywnościowe. Kluczowe jest zaufanie

Zdrowie jelit wychodzi z niszy

Jednym z najbardziej widocznych trendów jest rozwój produktów związanych ze zdrowiem układu trawiennego. Według raportu wiedza na temat mikrobiomu sprawiła, że zdrowie jelit stało się jednym z ważniejszych obszarów zainteresowania konsumentów.

Ten trend wykorzystują także najwięksi producenci. Raport wskazuje m.in. na rozwój napojów prebiotycznych przez Coca-Colę i PepsiCo. W kategorii pojawiają się produkty, które mają łączyć smak i wygodę tradycyjnego napoju z korzyściami kojarzonymi dotychczas przede wszystkim z suplementami czy produktami specjalistycznymi.

Jednocześnie przed producentami pozostaje istotne wyzwanie: zapewnienie stabilności probiotyków w procesie produkcji i podczas przechowywania, a także stworzenie smaku, który będzie atrakcyjny dla masowego konsumenta.

Energetyki nadal dominują, ale sportowe napoje rosną szybciej

Pod względem kategorii produktowych największym segmentem pozostają napoje energetyczne. W 2025 roku odpowiadały za 28,85 proc. rynku napojów funkcjonalnych.

Ich przewaga nie oznacza jednak, że będą najszybciej rosnącą częścią rynku. Według prognozy to napoje sportowe mają zwiększać sprzedaż w największym tempie – ich CAGR w latach 2026–2031 ma wynieść 8,42 proc.

Napoje sportowe coraz częściej wychodzą poza tradycyjną grupę odbiorców, czyli osoby aktywnie uprawiające sport. Produkty z elektrolitami, naturalnymi źródłami kofeiny czy składnikami wspierającymi regenerację są kierowane także do konsumentów zainteresowanych codziennym nawodnieniem i stylem życia opartym na wellness.

Jednocześnie rozwijają się takie podkategorie jak wody funkcjonalne, wzbogacane soki oraz napoje mleczne i ich roślinne alternatywy.

Nowe składniki na półkach. Jakie?

Innowacje dotyczą nie tylko samych kategorii, ale również składników. Producenci sięgają po substancje, które mają odpowiadać na coraz bardziej precyzyjne potrzeby konsumentów.

Wśród wymienianych w raporcie składników znajdują się m.in. kurkuma, maca, soplówka jeżowata, ashwagandha, różnego rodzaju składniki botaniczne oraz alternatywne źródła białka, takie jak konopie czy groch.

Jednocześnie rośnie znaczenie produktów bez cukru oraz alternatywnych sposobów nadawania słodyczy. Problemem pozostaje jednak zachowanie smaku, stabilności produktu i odpowiedniej biodostępności składników.

Polacy uwielbiają suplementy diety. Wydają więcej niż Niemcy i Francuzi

Puszki zyskują na znaczeniu

Zmiany zachodzą również w opakowaniach. W 2025 roku butelki PET i szklane odpowiadały za 36,55 proc. rynku, jednak to puszki mają rosnąć szybciej. Według raportu ich CAGR do 2031 roku ma wynieść 8,85 proc.

Na znaczeniu zyskują przy tym kwestie związane ze zrównoważonym rozwojem, możliwością recyklingu oraz wygodą konsumenta. Producenci muszą jednocześnie mierzyć się z coraz bardziej wymagającymi regulacjami dotyczącymi opakowań.

Raport wskazuje również na rozwój alternatywnych formatów, takich jak kartony, szczególnie w przypadku napojów roślinnych i ekologicznych.

Sklepy nadal najważniejszym kanałem sprzedaży

Mimo rosnącego znaczenia e-commerce zdecydowana większość sprzedaży napojów funkcjonalnych nadal odbywa się poza gastronomią. Kanały off-trade, obejmujące m.in. supermarkety, sklepy convenience i platformy e-commerce, odpowiadały w 2025 roku za 55,05 proc. przychodów rynku.

Jednocześnie to kanały on-trade mają rosnąć szybciej – prognozowany CAGR do 2031 roku wynosi dla nich 8,88 proc. Zdaniem autorów raportu może to być sygnałem postępującej premiumizacji kategorii. Napoje funkcjonalne coraz częściej stają się elementem doświadczenia, a nie wyłącznie użytkowym produktem kupowanym w sklepie.

W samym segmencie off-trade szybko rozwija się e-commerce. Producenci wzmacniają sprzedaż bezpośrednią, modele subskrypcyjne oraz spersonalizowane platformy żywieniowe. Jednocześnie ważną rolę zachowują sklepy convenience, szczególnie w sprzedaży impulsowej napojów energetycznych i sportowych.

Jakie rynki rosną najszybciej?

W ujęciu geograficznym największym rynkiem pozostaje Ameryka Północna. W 2025 roku odpowiadała za 39,05 proc. globalnych przychodów. Sprzyjają temu wysokie dochody konsumentów, rozwinięta infrastruktura handlowa oraz duża popularność produktów wellness.

Największego tempa wzrostu należy jednak oczekiwać w regionie Azji i Pacyfiku. Prognozowany CAGR dla tego rynku do 2031 roku wynosi 8,29 proc.

W Chinach, Japonii i Korei Południowej rośnie zainteresowanie napojami proteinowymi oraz produktami związanymi z mikrobiomem. Jednocześnie producenci wykorzystują lokalne składniki, takie jak czerwony żeń-szeń, pandan czy chryzantema, łącząc tradycyjne receptury z nowoczesnym formatem ready-to-drink.

Europa pozostaje rynkiem o silnym popycie, ale producenci muszą tu uwzględniać bardziej restrykcyjne regulacje dotyczące środowiska i deklaracji zdrowotnych.

Mleczny boom i trudny rynek wody. Danone podsumowuje I półrocze 2026

PepsiCo i Coca-Cola inwestują w kategorię

Rynek napojów funkcjonalnych staje się coraz bardziej konkurencyjny. O udział w jego wzroście walczą zarówno globalni giganci, jak i mniejsze, wyspecjalizowane marki.

Wśród głównych graczy raport wymienia m.in. PepsiCo, Coca-Colę, Monster Beverage, Red Bull i Danone. PepsiCo, Monster Beverage i Red Bull znajdują się na czele zestawienia najważniejszych firm w sektorze.

Strategia dużych koncernów opiera się m.in. na przejęciach i inwestycjach w szybko rosnące marki. PepsiCo przejęło markę napojów prebiotycznych Poppi za 1,95 mld dolarów, a Coca-Cola rozwija segment prebiotycznych napojów gazowanych poprzez markę Simply.

Równolegle rośnie znaczenie wyspecjalizowanych marek, szczególnie w kategorii napojów energetycznych bez cukru. Przykładem jest Celsius, który rozwija portfolio w oparciu o komunikację wellness i marketing influencerski.

Regulacje i koszty mogą hamować rozwój

Rozwój rynku nie będzie jednak pozbawiony barier. Największym ograniczeniem wskazanym w raporcie są zaostrzające się regulacje dotyczące oznakowania, deklaracji zdrowotnych i bezpieczeństwa składników. Ten czynnik może obniżyć prognozowane tempo wzrostu rynku o 1,3 pkt proc.

Kolejnym wyzwaniem są koszty opakowań i wymagania dotyczące zrównoważonego rozwoju. Producenci muszą inwestować jednocześnie w nowe receptury, technologie produkcji i zgodność regulacyjną.

Presję wywierają również wysokie koszty produkcji i składników. W przypadku produktów zawierających specjalistyczne składniki bioaktywne oraz wymagających zaawansowanych technologii przetwarzania może to istotnie wpływać na marże.

Nie bez znaczenia pozostaje także smak. Nawet najbardziej atrakcyjna z punktu widzenia zdrowia receptura nie odniesie sukcesu, jeśli produkt nie będzie odpowiadał konsumentom pod względem sensorycznym.

Od napoju energetycznego do "wellness w puszce”

Dane z raportu wskazują, że rynek napojów funkcjonalnych przechodzi zmianę. Punktem wyjścia były przede wszystkim energetyki i napoje sportowe, ale dziś granice kategorii stają się znacznie szersze.

Na półkach pojawiają się produkty odpowiadające na konkretne potrzeby: nawodnienie, regenerację, zdrowie jelit, koncentrację, odporność czy redukcję stresu. Jednocześnie producenci starają się łączyć te funkcje z prostym składem, atrakcyjnym smakiem, wygodnym formatem i coraz bardziej wymagającymi oczekiwaniami środowiskowymi.

Jeśli prognozy Mordor Intelligence się sprawdzą, do 2031 roku globalny rynek napojów funkcjonalnych będzie wart blisko 240 mld dolarów. Dla producentów oznacza to ogromną przestrzeń do wzrostu, ale również konieczność coraz precyzyjniejszego odpowiadania na potrzeby konsumentów. W tej kategorii samo hasło "zdrowy” może już nie wystarczyć. Coraz ważniejsze będą konkretna funkcja, wiarygodność składników i doświadczenie związane z produktem.

Źródło: Raport Mordor Intelligence "FUNCTIONAL BEVERAGE MARKET SIZE & SHARE ANALYSIS - GROWTH TRENDS AND FORECAST (2026 - 2031)"

Europejski rynek żywności staje się coraz bardziej otwarty na innowacje, ale sama nowość nie wystarczy, aby przekonać konsumentów. Wyniki badania EIT Food Consumer Observatory „Trust in innovation: Between familiarity and fear” pokazują, że gotowość do wypróbowania nowych produktów i technologii jest silnie związana z poziomem zaufania do całego systemu żywnościowego.

Badanie objęło około 20 tys. konsumentów z 18 europejskich krajów. Wynika z niego, że ogólna otwartość na innowacyjne produkty spożywcze wzrosła z 28 proc. w 2024 roku do 31 proc. w 2025 roku.

Co decyduje dziś o akceptacji innowacji?

Najważniejszym czynnikiem wpływającym na stosunek konsumentów do nowych technologii żywnościowych okazuje się zaufanie. Wśród Europejczyków, którzy deklarują zaufanie do systemu żywnościowego, 38 proc. jest otwartych na innowacje. W grupie osób o niskim poziomie zaufania odsetek ten wynosi zaledwie 6 proc. 

Oznacza to, że konsumenci nie oceniają nowych technologii wyłącznie przez pryzmat samego produktu. Znaczenie ma również to, kto go opracował, kto go reguluje, kto sprzedaje i kto przekazuje informacje na jego temat.

Jednocześnie badanie pokazuje, że większa otwartość na innowacje nie oznacza automatycznej akceptacji wszystkich nowych rozwiązań. W przypadku części technologii gotowość konsumentów do ich wypróbowania spadła między 2024 a 2025 rokiem.

Co Polacy jedzą poza domem? To, co sami przygotowali w domu!

Owady, mięso hodowane i fermentacja wciąż budzą opór

Największym wyzwaniem pozostają technologie postrzegane jako szczególnie nowe lub przełomowe. Dotyczy to m.in. białka pozyskiwanego z owadów, produktów mlecznych powstających w procesie fermentacji precyzyjnej oraz mięsa hodowanego komórkowo.

Według badania barierą są nie tylko kwestie dotyczące bezpieczeństwa czy technologii. Nowe produkty mogą być odbierane jako sprzeczne z wartościami kulturowymi, osobistymi lub religijnymi. Znaczenie mają także reakcje emocjonalne – takie jak poczucie obcości czy niechęć.

To istotna wskazówka dla producentów. Sama informacja o tym, jak działa dana technologia, może nie wystarczyć, jeśli konsument nie rozumie, co konkretnie zyska dzięki nowemu produktowi.

Młodsi konsumenci bardziej otwarci

Badanie pokazuje również wyraźną różnicę pokoleniową. Największą otwartość na nowe produkty żywnościowe deklarują młodsi konsumenci. Niemal dwóch na pięciu Europejczyków w wieku 18–34 lat jest otwartych na innowacje. Wśród osób w wieku 55 lat i więcej jest to mniej niż jedna na pięć osób.

Nie oznacza to jednak, że młody konsument bezwarunkowo akceptuje nowe technologie. Zaufanie, transparentność i znajomość produktu pozostają ważne niezależnie od wieku, szczególnie gdy chodzi o rozwiązania, które dopiero wchodzą do głównego nurtu.

Wymyślić ziemniaka na nowo. Jak trend convenience zmienia podejście do tradycyjnych produktów? [WYWIAD]

Zdrowie i ekologia zwiększają zainteresowanie innowacjami

Większą otwartość na nowe technologie wykazują również konsumenci, dla których ważne są zdrowe odżywianie i zrównoważony rozwój. Tutaj ponownie kluczową rolę odgrywa jednak zaufanie.

Wśród osób silnie nastawionych na zdrową dietę 32 proc. konsumentów o wysokim poziomie zaufania do systemu żywnościowego deklaruje gotowość do wypróbowania nowych technologii. Wśród osób o niskim poziomie zaufania jest to tylko 8 proc.

Podobny mechanizm widać wśród konsumentów zorientowanych na zrównoważony rozwój. Gotowość do korzystania z nowych technologii wynosi 35 proc. w grupie o wysokim zaufaniu, wobec 10 proc. wśród osób o niskim zaufaniu.

Wyniki sugerują więc, że argumenty dotyczące zdrowia czy wpływu na środowisko mogą zwiększać atrakcyjność innowacyjnej żywności, ale tylko wtedy, gdy konsumenci wierzą w informacje przekazywane przez producentów i pozostałych uczestników systemu żywnościowego.

Producent musi odpowiedzieć na pytanie: "Co ja z tego mam?”

Zdaniem ekspertów cytowanych przez ESM Magazine, komunikacja dotycząca innowacyjnej żywności powinna wyjść poza techniczne wyjaśnienia procesów produkcyjnych.

– Food innovation will only succeed if consumers trust the people and systems behind it – ocenia Klaus G. Grunert, profesor marketingu na Uniwersytecie w Aarhus i lider EIT Food Consumer Observatory.

Jak wynika z raportu, producenci i marki powinni pokazywać przede wszystkim, dlaczego nowa żywność jest bezpieczna, użyteczna, smaczna i istotna z perspektywy codziennego życia.

To oznacza przesunięcie akcentu z samej technologii na doświadczenie konsumenta. Zamiast koncentrować komunikację wyłącznie na sposobie powstawania produktu, marki powinny pokazywać jego praktyczne zastosowanie, smak, potencjalne korzyści zdrowotne czy wpływ na środowisko.

Nestlé chce zarobić na lekach odchudzających. Rozwija produkty dla użytkowników GLP-1

Technologia potrzebuje ludzkiej historii

Badanie EIT Food pokazuje, że przyszłość innowacji żywnościowych będzie zależała nie tylko od możliwości technologicznych producentów. Równie ważna będzie ich zdolność do budowania zaufania i osadzania nowych produktów w znanym konsumentom kontekście.

Oznacza to konieczność "uczłowieczenia” komunikacji o innowacjach: połączenia nauki z codziennymi potrzebami, wartościami i oczekiwaniami konsumentów.

Europejczycy są coraz bardziej ciekawi nowych produktów, ale między ciekawością a zakupem nadal znajduje się bariera zaufania. Im bardziej technologia odbiega od tego, co znane, tym większe znaczenie ma transparentność, wiarygodność i pokazanie realnej wartości produktu.

Źródło: ESM Magazine

Gigantyczne kolejki po okulary

Zaćmienie Słońca wywołało skokowy wzrost sprzedaży produktów potrzebnych do jego obserwacji, o czym można było się dowiedzieć m.in. z mediów społecznościowych. I tak np. na Facebooku 12 sierpnia opublikowano zdjęcie pokazujące gigantyczną kolejkę, która ustawiła się przy sklepie optycznym na ul. Jana Pawła II na warszawskiej Woli. Salon sprzedawał okulary przeznaczone do obserwowania zaćmienia.

Wysoki popyt na okulary przełożył się również na ich dostępność w innych krajach. Jak informuje theguardian.com, większość optyków i aptek w Hiszpanii przed wydarzeniem miała już wyprzedane okulary do bezpiecznej obserwacji zaćmienia Słońca.

LPP zwiększa sprzedaż o 18,5 proc. Gigant planuje aż 750 nowych salonów Sinsay w tym roku

Kiedy wzrasta sprzedaż durszlaków?

Podaż nie nadążała za popytem na okulary do obserwacji zaćmienia. Konsumenci szukali więc alternatywnych sposobów, aby zobaczyć niecodzienne zjawisko. Niektórzy sięgali m.in. po okulary do spawania, jednak Brytyjczycy znaleźli jeszcze inne rozwiązanie.

Kiedy niemal wszystkie okulary się wyprzedały, mieszkańcy Wielkiej Brytanii zaczęli kupować… durszlaki.

„Sprzedaż durszlaków wzrosła o prawie 40% w John Lewis w porównaniu z ubiegłym rokiem. Tesco również odnotowało wzrost sprzedaży. Tygodniowa sprzedaż durszlaków ze stali nierdzewnej zwiększyła się o ponad 130%, natomiast sprzedaż plastikowych modeli wzrosła o 13%” – czytamy w artykule theguardian.com.

TOP 10 tygodnia: 7-Eleven wejdzie do Żabki, a GK Specjał nie boi się Lidla i Biedronki

Zaćmienie „wygasiło” europejskie sklepy internetowe

Zaćmienie Słońca miało wyraźny wpływ na zachowania zakupowe Europejczyków w internecie. Portal retaildetail.eu informuje o danych dotyczących płatności, z których wynika, że w szczytowym momencie zaćmienia liczba transakcji cyfrowych spadła o prawie 38%. Wkrótce potem nastąpiło jednak gwałtowne odbicie. 

Operator płatności Mollie przeanalizował przepływy płatnicze na ponad 30 europejskich rynkach i zaobserwował wyraźny wzór w kształcie litery V w liczbie transakcji podczas zaćmienia. 

Jak zauważył Kareem Hewady, chief engineer w Mollie, podobne zachowanie było widoczne w wielu kategoriach handlu detalicznego, co może wskazywać, że konsumenci tymczasowo ograniczyli aktywność w internecie, niezależnie od rodzaju sklepu.

Allegro AI Asystent ma 500 tys. użytkowników i startuje z kampanią

Transakcje internetowe zazwyczaj przebiegają według bardzo przewidywalnego schematu godzinowego, ale środowy wieczór był zupełnie wyjątkowy. Nasze dane pokazują zsynchronizowaną przerwę, podczas której ludzie w całej Europie na krótko odeszli od ekranów - mówi Kareem Hewady.

Po zakończeniu zaćmienia klienci szybko wrócili do zakupów online. W ciągu 33 minut od szczytowego momentu zaćmienia liczba transakcji wzrosła o 64% w porównaniu z najniższym poziomem.

Źródło: retaildetail.eu, theguardian.com. 

Konsument chce wiedzieć, co kupuje

Rosnąca świadomość żywieniowa sprawia, że konsumenci coraz częściej poszukują informacji o składnikach, wartościach odżywczych i wpływie produktów na zdrowie. Według danych Narodowego Testu Żywienia 2025, 41 proc. badanych zazwyczaj kontroluje skład produktów podczas zakupów. Kolejne 28 proc. deklaruje, że zawsze czyta skład, gdy sięga po nowy produkt. Tylko 8 proc. nigdy nie zwraca uwagi na etykietę.

Zdaniem Honoraty Jarockiej, associate principal w Mintel, to sygnał dla producentów żywności, którzy mogą odpowiadać na rosnące zapotrzebowanie na wiedzę nie tylko za pomocą informacji umieszczanych na opakowaniach, ale również poprzez strony internetowe czy media społecznościowe. 

– Konsumenci chcą podejmować bardziej przemyślane decyzje, więc interesują się tym i wiedzą, że to, co ląduje na ich talerzu, przekłada się na to, jak będą się czuli – wskazuje ekspertka.

Sama etykieta może już nie wystarczać

Rosnąca liczba informacji dostępnych dla konsumentów nie zawsze oznacza jednak, że łatwiej im podejmować świadome decyzje. Producenci konkurują nie tylko składem, ale również komunikacją dotyczącą konkretnych składników.

Dr Adam M. Adamek, CEO i co-founder Food Edge i Impact Brussels ASBL, zwraca uwagę, że firmy często odpowiadają na trendy poprzez dodawanie składników postrzeganych jako korzystne lub usuwanie tych, których konsumenci się obawiają.

Jednocześnie jego zdaniem większy potencjał tkwi w edukowaniu poprzez opakowanie. Informacja na etykiecie może nie tylko przedstawiać skład produktu, ale również pomóc konsumentowi zrozumieć jego przeznaczenie i miejsce w codziennej diecie.

To istotne również dlatego, że większa świadomość nie oznacza całkowitego odejścia od trendów. Konsumenci nadal mogą wybierać produkty rekomendowane przez celebrytów, influencerów czy media.

Zdrowa dieta też może oznaczać błędy

Wyzwaniem dla branży jest również to, że konsumenci mogą mieć coraz większą wiedzę, ale nadal popełniać błędy w jej interpretowaniu. Dobrym przykładem jest dieta roślinna, która często kojarzona jest z korzyściami zdrowotnymi.

Jak wskazuje Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, odpowiednio zbilansowana dieta roślinna może m.in. zmniejszać ryzyko chorób układu krążenia i cukrzycy typu 2. Nie oznacza to jednak, że każda dieta oparta na produktach roślinnych automatycznie jest zdrowa.

– Fokusowanie się na jednym składniku odżywczym, na przykład tylko na błonniku albo tylko na białku, zawsze grozi ryzykiem niedoborów. Różnorodność jest kluczowa – mówi Honorata Jarocka.

Problemem może być również nadmierne sięganie po gotowe produkty roślinne, które mogą być częścią diety wysokoprzetworzonej.

Jak producenci mogą ułatwiać wybór?

Dla branży spożywczej oznacza to możliwość połączenia edukacji z rozwojem produktów. Marki mogą nie tylko informować konsumentów o właściwościach poszczególnych składników, ale również podpowiadać, jak komponować dietę i łączyć produkty, aby ułatwić dostarczanie potrzebnych składników odżywczych.

Przykładem mogą być produkty łączące określone składniki odżywcze, co ma ułatwiać konsumentom podejmowanie decyzji. W przypadku diety roślinnej znaczenie ma m.in. odpowiednia podaż żelaza i witaminy B12. Przyswajalność żelaza można zwiększać poprzez łączenie produktów będących jego źródłem z produktami zawierającymi witaminę C.

– Oprócz edukacji branża może oferować gotowe rozwiązania, które na półce sklepowej sprawią, że konsument nie będzie tak zagubiony i będzie mu łatwiej eksperymentować ze swoją dietą – zauważa Jarocka.

Potencjał rynku produktów roślinnych nadal istnieje

Dane Narodowego Testu Żywienia pokazują jednocześnie, że nie należy zakładać gwałtownego odejścia Polaków od mięsa. 58 proc. ankietowanych jest pewnych lub prawie pewnych, że nie ograniczy jego spożycia, podczas gdy 4 proc. jest zdecydowanych to zrobić.

Wśród osób ograniczających lub eliminujących mięso najczęściej wskazywane są względy etyczne – deklaruje je 48 proc. badanych. 44 proc. twierdzi, że na diecie bezmięsnej czuje się lepiej, a 41 proc. po prostu nie lubi jeść mięsa.

Jednocześnie zdaniem ekspertki Mintel konsumenci szukają przede wszystkim lżejszej diety, która pozwala im lepiej się czuć. To oznacza, że produkty roślinne nadal mają przestrzeń do dalszego rozwoju, zwłaszcza jeśli producenci będą potrafili połączyć trend zdrowotny z odpowiednią edukacją.

Dla handlu i producentów żywności rosnąca świadomość konsumentów oznacza więc zmianę sposobu komunikacji. Klient nie chce już tylko wiedzieć, że produkt jest „zdrowy” czy „naturalny”. Coraz częściej chce wiedzieć, dlaczego, co dokładnie znajduje się w środku i jak dany produkt wpisuje się w jego dietę. To jednocześnie wyzwanie dla marek i szansa na budowanie przewagi na coraz bardziej konkurencyjnej półce.

Zwykły Lewiatan? Nic bardziej mylnego

Sklep Karolinka znajduje się na rogu ulic Bocznej i Śródmiejskiej w Lemierzycach. Z zewnątrz nie wyróżnia się szczególnie – działa pod szyldem Lewiatana i na pierwszy rzut oka można pomylić go z jednym z wielu lokalnych sklepów spożywczych.

W środku sytuacja wygląda jednak zupełnie inaczej. Oprócz podstawowego asortymentu spożywczego na klientów czeka szeroka oferta wyrobów garmażeryjnych, przetworów, wypieków oraz produktów odpowiadających na aktualne trendy żywieniowe, w tym artykułów keto.

To właśnie nietypowa oferta sprawiła, że o Karolince zaczęło być głośno w mediach społecznościowych. 

Wszyscy już to kupili, więc ja też muszę Jak internetowe trendy i presja FOMO napędzają popyt

Pierogi, bułki i sezonowe wypieki robią furorę

Jednym z magnesów przyciągających klientów są wyroby garmażeryjne. W ofercie można znaleźć m.in. pierogi z jagodami w cenie 59,99 zł za kilogram, a także pierogi czekoladowe z wiśniami.

Dużym zainteresowaniem cieszą się również wypieki. Szczególną popularność zdobyła bułka z pieczarkami, a także określana przez klientów jako "viralowa” bułka z budyniem i malinami.

Oferta zmienia się również wraz z sezonem. W sklepie pojawiają się produkty wykorzystujące świeże, lokalne owoce, takie jak jagody, wiśnie czy maliny.

Co istotne, produkty nie są wytwarzane bezpośrednio przez właścicieli sklepu. Karolinka współpracuje z szeroką gamą dostawców, których wybiera selektywnie. Dzięki temu półki mogą być zapełniane produktami, które trudno znaleźć w standardowej ofercie dużych sieci.

Mały sklep, duży problem

Fenomen Karolinki jest tym bardziej interesujący, że jeszcze niedawno sytuacja sklepu nie wyglądała tak dobrze.

Jak wynika z relacji ekspedientki przedstawionej w materiale Książula, sklep przechodził trudniejszy okres. Jednym z powodów było otwarcie w okolicy większego sklepu sieci Dino. W niewielkiej miejscowości, liczącej około 700 mieszkańców, pojawienie się dużego konkurenta miało przełożyć się na odpływ części klientów.

Karolinka musiała więc znaleźć sposób, by wyróżnić się na tle większego konkurenta.

I znalazła go – choć trudno powiedzieć, że był to od początku zaplanowany efekt strategii marketingowej.

Od TikToka do strefy To-Go, czyli strategia Aldi Polska [WYWIAD]

TikTok zrobił to, czego nie zrobiła reklama

Przełom przyszedł wraz z mediami społecznościowymi. Klienci zaczęli publikować na TikToku nagrania ze sklepu, pokazując jego nietypowy asortyment.

Filmy zaczęły zdobywać popularność, a wraz z nimi rosło zainteresowanie samą Karolinką. Do sklepu zaczęli przyjeżdżać kolejni twórcy internetowi. Jednym z nich był Książulo, którego materiały dotyczące jedzenia i lokalnych miejsc regularnie przyciągają dużą publiczność.

W efekcie niewielki sklep w Lemierzycach zaczął funkcjonować jako miejsce, które stało się internetowym "viralem".

Powrót do lokalności

Fenomen Karolinki wpisuje się też w szerszą zmianę zainteresowania produktami lokalnymi i regionalnymi.

Po okresie fascynacji egzotycznymi składnikami i produktami sprowadzanymi z odległych części świata konsumenci coraz częściej zwracają uwagę na to, co pochodzi z bliższego otoczenia. W przypadku sklepu w Lemierzycach są to przede wszystkim jagody, maliny, wiśnie czy produkty przygotowywane na ich bazie.

Karolinka wykorzystała więc coś, czego dużym sieciom trudno jest skopiować w prosty sposób: lokalny charakter oferty i efekt odkrycia małego, wyjątkowego miejsca.

Viral uratował mały sklep?

Historia Karolinki pokazuje, że dla niewielkiego sklepu społecznościowe rekomendacje mogą mieć znaczenie porównywalne z tradycyjną reklamą. Jeden film może skierować uwagę tysięcy osób na miejsce, które wcześniej pozostawało poza głównym nurtem.

Źródło: YouTube 

Nie więcej klientów, lecz większe zaangażowanie

Analiza objęła aktywność użytkowników Listonic od początku czerwca do końca lipca 2026 roku – okresu, w którym Polska doświadczyła zarówno rekordowych upałów, jak i gwałtownych ochłodzeń. Badacze sprawdzili liczbę aktywnych użytkowników, odsłony gazetek promocyjnych oraz liczbę produktów dodawanych z ofert do list zakupów. 

Okazało się, że w chłodniejsze soboty liczba aktywnych użytkowników była zaledwie o 7 proc. wyższa niż podczas bardzo gorących dni. Znacznie większe różnice dotyczyły jednak sposobu korzystania z aplikacji. W chłodniejszą pogodę użytkownicy wygenerowali o 11 proc. więcej odsłon gazetek promocyjnych, a liczba produktów dodawanych z ofert do list zakupów wzrosła o niemal 13 proc. Po przeliczeniu na jednego użytkownika aktywność była wyższa o około 5 proc.

Polacy mają pieniądze, ale nie chcą ich wydawać. Biedronka wyjaśnia dlaczego

Dodanie do listy to sygnał zakupu

Autorzy analizy zwracają uwagę, że samo wyświetlenie gazetki nie musi oznaczać zainteresowania ofertą. Znacznie ważniejszym wskaźnikiem jest dodanie produktu do listy zakupów, ponieważ świadczy o realnej intencji zakupu.

To oznacza, że podobny zasięg kampanii może przynosić zupełnie różną wartość biznesową. W jedne dni użytkownicy jedynie sprawdzają swoją listę, w inne natomiast poświęcają więcej czasu na porównywanie promocji i planowanie zakupów.

Chłodna sobota przyniosła rekordowe wyniki

Największy wzrost aktywności odnotowano 13 czerwca – podczas jednej z najchłodniejszych sobót analizowanego okresu.

W porównaniu ze średnią dla wszystkich ośmiu sobót:

• liczba aktywnych użytkowników była wyższa o 10 proc.,
• odsłony gazetek promocyjnych wzrosły o 13 proc.,
• liczba produktów dodanych do list zakupów z gazetek zwiększyła się aż o 20 proc.

Co istotne, wzrost liczby dodań był dwukrotnie większy niż przyrost liczby użytkowników. Oznacza to, że konsumenci nie tylko częściej korzystali z aplikacji, ale przede wszystkim dokładniej planowali zakupy.

Nie tylko pogoda ma znaczenie. Co jeszcze?

Na zachowania zakupowe wpływa również kalendarz. Dobrym przykładem był czerwcowy długi weekend.

W środę poprzedzającą święto aktywność użytkowników była o ponad 30 proc. wyższa niż zazwyczaj dla tego dnia tygodnia, a liczba odsłon gazetek wzrosła o kilkanaście procent. W samo święto aktywność wyraźnie spadła, by już następnego dnia ponownie przekroczyć typowy poziom.

Zdaniem autorów raportu planowanie zakupów nie zniknęło – zostało jedynie przesunięte na wcześniejszy termin.

Reklamy w sklepach wpływają na decyzje zakupowe. Prawie połowa klientów reaguje na taki przekaz

Wnioski dla handlu i producentów FMCG

Z perspektywy sieci handlowych i producentów FMCG analiza pokazuje, że skuteczność kampanii nie powinna być oceniana wyłącznie przez pryzmat zasięgu. Równie ważne są wskaźniki świadczące o zaangażowaniu konsumentów, takie jak liczba odsłon gazetek, kliknięć czy produktów dodanych do list zakupów.

Autorzy raportu podkreślają również, że pogoda może wzmacniać skuteczność odpowiednio dopasowanej komunikacji. W upalne dni większy potencjał mają promocje napojów, lodów czy produktów grillowych, natomiast podczas chłodniejszej pogody konsumenci chętniej planują zakupy związane z przygotowaniem posiłków w domu lub uzupełnieniem zapasów.

Najważniejszy wniosek pozostaje jednak uniwersalny – podobna liczba odbiorców nie zawsze oznacza taki sam potencjał sprzedażowy. To właśnie moment, w którym konsumenci aktywnie planują zakupy, może decydować o skuteczności działań marketingowych.

Elektronika napędza rynek re-commerce

Elektronika należy dziś do najpopularniejszych kategorii na rynku produktów z drugiej ręki. W ciągu ostatnich 12 miesięcy kupowało lub sprzedawało ją 30 proc. respondentów. Jednocześnie badanie pokazuje, że w polskich domach znajduje się średnio ponad 18 nieużywanych urządzeń elektronicznych o łącznej wartości około 6100 złotych. Największą wartość mają telewizory, komputery, sprzęt AGD oraz smartfony.

Zdaniem autorów analizy znaczna część tych urządzeń mogłaby ponownie trafić do obiegu, zwiększając podaż na rynku wtórnym.

Gastronomia na OLX inwestuje w sprzęt. Popyt rośnie o blisko 20 proc.

Największą barierą pozostaje zaufanie

Rozwój rynku używanej elektroniki wciąż ograniczają jednak obawy konsumentów dotyczące stanu technicznego sprzętu.

Aż 65 proc. badanych wskazuje, że ryzyko ukrytych wad lub uszkodzeń w dużym lub bardzo dużym stopniu zniechęca ich do zakupu używanych urządzeń. To właśnie ten problem ma częściowo rozwiązać dyrektywa Right to Repair. Łatwiejszy dostęp do części zamiennych, dokumentacji technicznej oraz usług naprawczych ma ułatwić ocenę stanu urządzeń i zwiększyć zaufanie do zakupów z drugiej ręki.

– Dyrektywa Right to Repair ma szansę dodatkowo wzmocnić ten trend, ponieważ ogranicza jedną z najważniejszych barier zakupowych – obawy o stan techniczny używanej elektroniki. Spodziewamy się, że przełoży się to na większą dynamikę rynku wtórnego – komentuje Kamil Szabłowski, PR & Communication Manager Olx.

Używane AGD zyskuje na popularności

Dane Olx pokazują, że już teraz używany sprzęt AGD stanowi 60 proc. wszystkich aktywnych ogłoszeń w tej kategorii, a jego podaż w ciągu roku wzrosła o 6 proc.

Najwięcej ofert dotyczy pralek, które odpowiadają za 40 proc. ogłoszeń, oraz lodówek z udziałem 34 proc. Mediana cen wynosi odpowiednio 350 złotych i 400 złotych. Najdroższymi urządzeniami pozostają pralko-suszarki, których mediana ceny na rynku wtórnym sięga 700 złotych. Po stronie popytu największym zainteresowaniem cieszą się lodówki, szczególnie marek Samsung i Beko, a w segmencie małego AGD liderem pozostają odkurzacze.

Olx rozszerza współpracę z InPostem. Nowa opcja dostawy kurierskiej

Młodzi wydają coraz więcej na produkty z drugiej ręki

Analiza wskazuje również na zmianę podejścia konsumentów do zakupów używanych produktów.

30 proc. respondentów deklaruje, że w ciągu ostatnich 12 miesięcy wydało na produkty z drugiej ręki od 200 do 500 złotych. Jednocześnie 47 proc. przewiduje, że w najbliższym czasie zwiększy swoje wydatki w tym segmencie. Największy optymizm wykazują osoby do 24. roku życia – około 60 proc. z nich planuje przeznaczać więcej pieniędzy na zakupy w ramach re-commerce.

– Dla młodego pokolenia używane przedmioty nie są symbolem kompromisu czy konieczności oszczędzania, ale świadomym wyborem. Regulacje takie jak dyrektywa Right to Repair mogą dodatkowo wzmacniać te postawy, pokazując, że dłuższe użytkowanie produktów i ich ponowne wprowadzanie do obiegu to kierunek wspierany przez zmiany systemowe – podkreśla Kamil Szabłowski.

Naprawa zamiast wymiany

Autorzy analizy wskazują, że wejście w życie nowych przepisów może przyspieszyć rozwój gospodarki obiegu zamkniętego i zwiększyć atrakcyjność rynku wtórnego. Łatwiejsza naprawa urządzeń oraz dłuższy cykl ich życia mają zachęcać konsumentów do sprzedaży i zakupu używanego sprzętu zamiast jego wymiany na nowy.

Jeśli prognozy się potwierdzą, dyrektywa Right to Repair może okazać się jednym z najważniejszych impulsów dla rozwoju re-commerce w Polsce w najbliższych latach.

Social commerce najmocniejsze wśród młodych

Autorzy raportu wskazują, że media społecznościowe przestały być jedynie miejscem odkrywania produktów – coraz częściej stają się również kanałem finalizacji zakupów. To właśnie dlatego Roland Berger określa social commerce nie jako kolejny kanał sprzedaży, lecz nowe zachowanie konsumentów.

Największą rolę odgrywa ono wśród osób poniżej 35. roku życia. W grupie 18–24 lata platformy społecznościowe, takie jak Instagram, TikTok czy Facebook, są najczęściej wykorzystywanym kanałem zakupów online, wyprzedzając nawet strony internetowe marek i detalistów. W kolejnych grupach wiekowych ich znaczenie systematycznie maleje – wśród konsumentów po 65. roku życia korzysta z nich już tylko około 15 proc. badanych. Podobny spadek dotyczy również nowych platform e-commerce, takich jak Temu czy Shein. 

Jednocześnie raport podkreśla, że nie oznacza to krótkotrwałej mody. Zdaniem autorów wraz z dojrzewaniem obecnych młodych konsumentów znaczenie social commerce będzie stopniowo rozszerzać się również na starsze grupy wiekowe.

Konsumenci zaciskają pasa, ale nie rezygnują z przyjemności. Tak zmieniają się wydatki

Marketplace‘y pozostają liderem

Choć wiele mówi się o zakupach w mediach społecznościowych, globalnie najczęściej wykorzystywanym kanałem internetowym pozostają marketplace‘y. Ich popularność utrzymuje się na wysokim poziomie we wszystkich grupach wiekowych, a wśród osób 65+ korzysta z nich blisko 60 proc. respondentów.

Drugie miejsce zajmują strony internetowe detalistów, natomiast witryny producentów tracą wraz z wiekiem użytkowników. Wyniki badania pokazują, że konsumenci oczekują dziś przede wszystkim wygody i możliwości porównywania ofert w jednym miejscu, co sprzyja właśnie platformom marketplace.

Nie wszystko przenosi się do internetu

Mimo postępu cyfryzacji raport pokazuje, że równowaga między handlem online i offline jest już stosunkowo stabilna. W większości kategorii produktów w 2026 roku nie należy spodziewać się większych zmian w proporcjach między kanałami sprzedaży.

Najbardziej cyfrowe pozostają podróże i wakacje – aż 77 proc. respondentów uznaje internet za kluczowy kanał zakupowy w tej kategorii. Niewiele niższy wynik osiąga rozrywka domowa (75 proc.), a wysokie znaczenie online mają również elektronika (59 proc.), lokalne aktywności rekreacyjne oraz artykuły sportowe (po 51 proc.).

Zupełnie inaczej wygląda sytuacja w przypadku zakupów spożywczych. Zaledwie 22 proc. badanych wskazuje internet jako ważny kanał w kategorii żywności, a dla alkoholu odsetek ten wynosi jedynie 16 proc. Niewielkie znaczenie e-commerce utrzymuje się także w segmencie produktów do domu i ogrodu (37 proc.).

Chiński Shein rośnie w siłę, ale jednocześnie traci miliony na cłach

Sklep stacjonarny nadal daje przewagę

Autorzy raportu zwracają uwagę, że w wielu kategoriach konsumenci nadal chcą zobaczyć produkt przed zakupem. Szczególnie dotyczy to mody, obuwia i dodatków, gdzie możliwość przymierzenia, oceny jakości materiałów czy komfortu użytkowania wciąż trudno zastąpić rozwiązaniami cyfrowymi.

Aż 43 proc. respondentów deklaruje, że odwiedza sklepy, aby obejrzeć produkty przed zakupem, a 49 proc. wykorzystuje wizyty w sklepach jako element procesu podejmowania decyzji zakupowej. Zdaniem autorów fizyczny handel coraz częściej pełni więc funkcję budowania zaufania i wiarygodności marki, a nie wyłącznie miejsca finalizacji transakcji.

Omnichannel staje się standardem

Szósty insight raportu pokazuje, że konsumenci nie oczekują dziś wyboru między online a offline, lecz płynnego przechodzenia między oboma światami. Oznacza to konieczność jednoczesnego rozwijania sklepów stacjonarnych, kanałów cyfrowych oraz integracji wszystkich punktów kontaktu z klientem.

Eksperci Roland Berger podkreślają, że każda dodatkowa interakcja z konsumentem zwiększa koszt jego pozyskania, dlatego firmy muszą zadbać o spójne doświadczenie zakupowe niezależnie od miejsca kontaktu z marką. To właśnie jakość modelu omnichannel, a nie sam rozwój e-commerce, będzie w najbliższych latach jednym z najważniejszych czynników przewagi konkurencyjnej.

Oszczędzanie nie oznacza rezygnacji z wydatków

Autorzy raportu zwracają uwagę, że konsumenci nie planują po prostu wydawać mniej – zmieniają przede wszystkim strukturę swoich wydatków. To jeden z głównych wniosków pierwszego insightu badania, zatytułowanego "Same spend, different priorities". W warunkach utrzymującej się presji inflacyjnej i ograniczonych budżetów pieniądze coraz częściej trafiają na doświadczenia oraz szeroko rozumiany wellbeing zamiast na kolejne dobra materialne.

Jak podkreślają autorzy, zmiana ta jest widoczna we wszystkich analizowanych krajach i grupach dochodowych, co sugeruje, że nie jest chwilową reakcją na kryzys, lecz trwałą zmianą konsumenckich priorytetów.

Zdrowie pozostaje najważniejszym kierunkiem wydatków

Największy wzrost deklarowanej aktywności zakupowej dotyczy produktów wspierających zdrowy styl życia. W 2026 roku aż 35 proc. badanych planuje zwiększyć ich zakup, wobec 30 proc. rok wcześniej. Jednocześnie jedynie 11 proc. przewiduje ograniczenie takich wydatków, co daje najwyższy dodatni bilans spośród wszystkich analizowanych kategorii.

Trend ten utrzymuje się niezależnie od poziomu dochodów czy miejsca zamieszkania. Zdaniem autorów raportu troska o zdrowie stała się jednym z najbardziej uniwersalnych kierunków zmian w zachowaniach konsumentów.

Matcha zmienia polski rynek. Sieci handlowe nie mogą zignorować tego trendu!

Na co konsumenci chętnie wydają pieniądze? 

Drugim wyraźnym beneficjentem zmian są wydatki związane z wypoczynkiem poza domem.

Odsetek osób planujących zwiększyć wydatki na podróże rekreacyjne wzrósł z 22 proc. do 27 proc. rok do roku. Coraz większym zainteresowaniem cieszą się także lokalne aktywności oraz wspieranie lokalnych sklepów i biznesów – w tym przypadku odsetek deklarujących większe wydatki wzrósł z 20 proc. do 24 proc.

Niewielkie wzrosty dotyczą również korzystania z restauracji (+1 pkt proc.), uczestnictwa w koncertach i wydarzeniach (+4 pkt proc.) oraz podróży służbowych (+1 pkt proc.). Wszystko to wskazuje na stopniowy powrót do wydatków związanych z doświadczeniami poza domem.

Dom przestaje być centrum wydatków

Na stronie poświęconej pierwszemu insightowi raport pokazuje, że największe cięcia obejmują kategorie, które zyskały podczas pandemii.

Najsilniej spadną wydatki na meble i wyposażenie domu (-8,1 proc. netto), rozrywkę domową (-7,5 proc.) oraz remonty i wyposażenie typu DIY (-6,9 proc.). Jednocześnie największymi beneficjentami przesuwania budżetów będą lokalne aktywności rekreacyjne (+2 proc. netto) oraz podróże i wakacje (+1,8 proc.).

Autorzy raportu wskazują, że konsumenci coraz częściej wybierają kategorie, które zapewniają natychmiastową, odczuwalną wartość i poprawiają jakość życia.

Sztuczna inteligencja i presja cenowa niszczą siłę największych marek FMCG

Żywność również pod presją

Zmiana priorytetów oznacza także ostrożniejsze podejście do codziennych zakupów. Zestawienie kategorii wydatkowych pokazuje, że konsumenci planują ograniczyć wydatki na żywność i produkty spożywcze. Bilans dla kategorii Food & nutrition wynosi -4,7 proc. netto. Oznacza to, że więcej respondentów zamierza zmniejszyć wydatki w tej kategorii, niż je zwiększyć.

Jednocześnie raport wskazuje, że oszczędzanie nie oznacza rezygnacji z poszukiwania jakości. Konsumenci nadal chcą inwestować w zdrowie i produkty wspierające wellbeing, ale jednocześnie bardziej świadomie zarządzają pozostałymi wydatkami, ograniczając zakupy w kategoriach uznawanych za mniej istotne.

Dyskonty pozostają pierwszym wyborem

Pomimo zmian w strukturze wydatków nie słabnie popularność dyskontów. W 2026 roku 32 proc. respondentów deklaruje, że będzie częściej robić zakupy w tego typu sklepach – identycznie jak rok wcześniej. To pokazuje, że poszukiwanie atrakcyjnych cen stało się trwałym elementem strategii zakupowych, nawet jeśli konsumenci są gotowi przeznaczyć więcej pieniędzy na zdrowie czy podróże.

Według autorów raportu nowy model konsumpcji opiera się więc na dwóch równoległych zjawiskach: większej dyscyplinie w codziennych zakupach oraz gotowości do wydawania pieniędzy na doświadczenia i dobrostan. To je konsumenci postrzegają jako realną wartość w czasach utrzymującej się niepewności gospodarczej.

Źródło: Raport Roland Berger

Autorzy raportu przekonują, że konsumenci weszli w nową fazę zakupów. Są bardziej świadomi, ostrożni i coraz rzadziej kierują się przywiązaniem do znanych marek. Dla producentów FMCG oznacza to konieczność redefinicji strategii budowania lojalności.

Cena wygrywa z logo

Z badania wynika, że w 2026 roku wrażliwość na cenę przestała być reakcją na kryzys i stała się trwałą cechą konsumentów.

Aż 71 proc. respondentów wskazuje cenę jako jeden z trzech najważniejszych czynników wpływających na decyzję zakupową. Na drugim miejscu znalazła się relacja jakości do ceny (62 proc.). Renoma marki zajmuje dopiero dalszą pozycję – wskazuje ją jedynie 21 proc. badanych.

Jednocześnie 35 proc. konsumentów deklaruje, że planuje budżet zakupowy niezależnie od marki. W kategorii żywności i produktów spożywczych odsetek ten rośnie do 42 proc., co pokazuje, że nawet segment FMCG nie jest już chroniony przez siłę rozpoznawalnych brandów.

Dyskonty stają się pierwszym wyborem

Raport wskazuje, że konsumenci coraz częściej rozpoczynają zakupy od dyskontów.

Jedna trzecia respondentów deklaruje, że w 2025 roku częściej robiła zakupy w sklepach dyskontowych niż rok wcześniej, a podobny odsetek planuje utrzymać ten trend również w 2026 roku. Dodatkowo 39 proc. badanych przyznaje, że promocje są jednym z głównych powodów zakupu produktu.

Zdaniem autorów raportu oznacza to, że poszukiwanie okazji przestało być zachowaniem charakterystycznym wyłącznie dla osób o niższych dochodach. Coraz częściej staje się standardem niezależnie od poziomu zarobków.

Konsument beauty chce wartości, a nie tylko niskiej ceny. Raport McKinsey

AI przejmuje rolę doradcy zakupowego

Jedną z największych zmian opisanych w raporcie jest rosnąca rola sztucznej inteligencji w procesie podejmowania decyzji zakupowych.

Średnio 70 proc. konsumentów w wieku od 18 do 64 lat regularnie korzysta z narzędzi AI podczas wyszukiwania produktów. Najczęściej wykorzystują je do porównywania ofert, uzyskiwania rekomendacji oraz wyboru najlepszego produktu. Co ciekawe, dla użytkowników ważniejsze od personalizacji okazuje się wyszukiwanie najlepszych ofert cenowych – wskazuje je 51 proc. respondentów. Podczas gdy spersonalizowane rekomendacje są istotne dla 35 proc. badanych.

Według autorów raportu oznacza to, że marki muszą zacząć projektować swoją obecność nie tylko z myślą o konsumentach, ale również o algorytmach analizujących produkty.

Rekomendacja znajomego ważniejsza od reklamy

Zmienia się również źródło zaufania.

Obok AI coraz większego znaczenia nabierają rekomendacje znajomych, rodziny i internetowych społeczności. Już 40 proc. respondentów odkrywa nowe produkty dzięki rodzinie i znajomym, a kolejne 21 proc. dzięki opiniom innych konsumentów. Jednocześnie zaufanie do instytucji i tradycyjnych źródeł informacji systematycznie spada.

Autorzy raportu zwracają uwagę, że konsumenci coraz częściej mają problem z odróżnieniem autentycznych opinii od treści generowanych przez sztuczną inteligencję czy fałszywych recenzji. W efekcie większą wartość zyskują rekomendacje pochodzące od osób, które znają osobiście.

Leki na odchudzanie vs żywność funkcjonalna: Nowy składnik powstrzymuje przybieranie na wadze u 96% badanych

Marki muszą udowadniać swoją wartość

Raport pokazuje również zmianę oczekiwań wobec innowacji.

Konsumenci coraz rzadziej zwracają uwagę na dodatkowe funkcje produktów czy hasła marketingowe. Znacznie ważniejsze stają się trwałość, funkcjonalność, wygoda użytkowania oraz realne korzyści. W branży beauty większe znaczenie niż sama marka mają potwierdzone efekty i rekomendacje ekspertów, natomiast w innych kategoriach konsumenci oczekują przede wszystkim produktów, które pozwalają oszczędzić czas i ułatwiają codzienne życie.

Zdaniem Roland Berger tradycyjne budowanie wizerunku marki przestaje wystarczać. Firmy powinny zastępować marketingowe obietnice mierzalnymi dowodami jakości, rozwijać społeczności wokół swoich produktów oraz zadbać o to, by ich oferta była dobrze rozpoznawana zarówno przez konsumentów, jak i narzędzia oparte na sztucznej inteligencji.

FMCG wchodzi w erę świadomych decyzji

Autorzy raportu podkreślają, że konsumenci nie szukają już wyłącznie najniższej ceny. Coraz częściej oczekują produktów, które oferują wyraźną wartość – oszczędzają czas, są trwałe, funkcjonalne i mają uzasadnioną cenę.

Dla producentów FMCG oznacza to koniec epoki, w której rozpoznawalna marka sama gwarantowała przewagę konkurencyjną. W nowej rzeczywistości o sukcesie decydować będą nie tylko inwestycje w marketing, ale przede wszystkim umiejętność udowodnienia jakości produktu. A także obecność tam, gdzie konsumenci rzeczywiście szukają rekomendacji – w społecznościach internetowych i coraz częściej również w odpowiedziach generowanych przez sztuczną inteligencję.

Analitycy określają ten etap mianem "The Accountability Era of Snacking" – ery odpowiedzialnego podjadania. To moment, w którym o sukcesie produktu decydują nie tylko receptura czy atrakcyjne opakowanie. Jest to również skład, wartość odżywcza, cena, wiarygodność deklaracji i coraz częściej... ocena wystawiona przez aplikację analizującą etykiety.

Konsument przestał podjadać na autopilocie

Zmiana zachowań dojrzewała od kilku lat. Pandemia zmieniła miejsca zakupów i konsumpcji, inflacja nauczyła ostrożniejszego wydawania pieniędzy, a okres gospodarczej niepewności sprawił, że konsumenci zaczęli dokładniej analizować swoje wybory. Zdaniem NielsenIQ te zmiany nie mają charakteru przejściowego – stały się nową normą.

Choć głód nadal pozostaje najczęstszym powodem sięgania po przekąski – wskazuje go 55 proc. badanych, równie ważne stają się emocje. Połowa konsumentów traktuje przekąski jako źródło przyjemności, 40 proc. jako nagrodę lub chwilę przyjemnej pobłażliwości, a 30 proc. przyznaje, że sięga po nie pod wpływem stresu.

To jednak dopiero początek zmian. Dziś każda przekąska musi jednocześnie odpowiadać na potrzeby zdrowotne, ekonomiczne i emocjonalne.

Lody "fit” napędzają sprzedaż. Czy producenci nadążą za wyzwaniami?

Inflacja zmieniła sposób podjadania

Rosnące ceny sprawiły, że przekąski przestały być kategorią kupowaną bez zastanowienia.

Według raportu 46 proc. konsumentów ograniczyło częstotliwość kupowania przekąsek, 38 proc. rzadziej dokonuje zakupów impulsywnych, a jedna trzecia wybiera mniej produktów premium. Coraz większym zainteresowaniem cieszą się również marki własne oraz większe opakowania zapewniające korzystniejszą cenę w przeliczeniu na jednostkę produktu. Jednocześnie średnia cena przekąsek wzrosła o 16,5 proc. rok do roku.

W efekcie konsumenci zaczynają traktować przekąski podobnie jak inne elementy domowego budżetu – analizują ich wartość, sytość oraz stosunek jakości do ceny.

Zdrowie wygrywa ze smakiem

Jeszcze kilka lat temu producenci konkurowali przede wszystkim nowymi smakami. Dziś pierwszym pytaniem konsumenta coraz częściej nie jest "czy będzie dobre?", lecz "czy będzie dobre dla mnie?".

Ponad połowa respondentów deklaruje, że kilka razy w tygodniu świadomie wybiera przekąski wspierające zdrowie i dobre samopoczucie. Aż 41 proc. wskazuje wartość odżywczą jako najważniejsze kryterium wyboru produktu – wyżej niż smak, wygodę, siłę marki czy atrakcyjność opakowania.

Na liście najważniejszych cech produktów dominują niska zawartość cukru, wysoka zawartość białka, naturalny skład oraz brak sztucznych dodatków. Coraz więcej osób zwraca także uwagę na stopień przetworzenia żywności, zawartość błonnika czy składniki takie jak oleje roślinne wykorzystywane w produkcji przekąsek.

Białko pozostaje modne, ale zaczyna męczyć konsumentów...

Boom na produkty wysokobiałkowe trwa. Sześciu na dziesięciu konsumentów deklaruje, że świadomie stara się codziennie zwiększać spożycie białka. Jednocześnie raport pokazuje pierwsze oznaki zmęczenia tym trendem.

Ponad jedna trzecia badanych uważa, że producenci przesadzają z komunikacją dotyczącą białka, a 37 proc. twierdzi, że część produktów zawiera go po prostu zbyt dużo. Samo umieszczenie na opakowaniu hasła "high protein" przestaje być wystarczającym argumentem zakupowym. Konsumenci oczekują korzyści, które będą uzasadnione i wiarygodne, a nie jedynie atrakcyjne marketingowo.

Owoce liofilizowane podbijają rynek przekąsek. W czym leży recepta na sukces?

Aplikacje zaczynają decydować o zakupach

Jednym z najbardziej znaczących wniosków raportu jest rosnąca rola technologii podczas zakupów.

Coraz więcej konsumentów korzysta z aplikacji analizujących skład produktów. Spośród użytkowników takich narzędzi aż 70 proc. deklaruje, że kupi przekąskę tylko wtedy, gdy uzyska ona ocenę co najmniej 51 punktów w 100-punktowej skali. Najczęściej sprawdzane są zawartość cukru, kalorii, białka, błonnika oraz obecność dodatków uznawanych za potencjalnie ryzykowne.

Autorzy raportu podkreślają, że oznacza to fundamentalną zmianę. Jeszcze niedawno o produkcie opowiadała marka. Dziś coraz częściej pierwszym "recenzentem" staje się algorytm.

Nowe zasady gry dla producentów

NielsenIQ wskazuje, że rynek przekąsek wszedł w etap, w którym konsumenci rozliczają produkty z niemal każdego aspektu – od receptury i ceny po wpływ na zdrowie oraz wiarygodność komunikacji.

Według autorów raportu kończy się era prostych deklaracji marketingowych. Rosnąca popularność mediów społecznościowych oraz narzędzi wykorzystujących sztuczną inteligencję sprawia, że decyzje zakupowe są coraz częściej wspierane przez zewnętrzne źródła informacji. Zaufanie staje się tu jednym z najcenniejszych aktywów marek.

Dla producentów oznacza to konieczność projektowania przekąsek, które nie tylko dobrze smakują, ale potrafią obronić się również wtedy, gdy konsument dokładnie przeanalizuje ich skład, wartość odżywczą i cenę. W erze Snackonomii 4.0 spontaniczny zakup przestaje być regułą. Coraz częściej jest efektem świadomej decyzji.

To jedna z ciekawszych przemian, jakie w ostatnich latach zaszły na rynku gastronomicznym. Nie dlatego, że matcha stała się modna. Raczej dlatego, że zmieniło się to, czym dla współczesnych konsumentów jest sam rytuał.

Mniej ceremonii, więcej wyboru

Jeszcze dekadę temu droga do filiżanki dobrej matchy prowadziła zwykle przez wyspecjalizowaną herbaciarnię. Dziś można zamówić ją do biura między spotkaniami, wypić podczas spaceru po parku albo zabrać ze sobą w drogę do pracy.

To nie oznacza, że tradycja przegrała z wygodą. Raczej że zaczęła funkcjonować równolegle z nowymi sposobami konsumpcji. Współczesny mieszkaniec miasta nie porzuca jakości ani świadomych wyborów. Oczekuje natomiast, że będzie mógł dopasować je do własnego rytmu dnia. 

Matcha zmienia polski rynek. Sieci handlowe nie mogą zignorować tego trendu!

Jak matcha weszła do mainstreamu?

O tym, jak bardzo zmieniła się pozycja matchy, najlepiej świadczy miejsce, w którym można ją dziś kupić. Nadal pozostaje ważnym elementem oferty kawiarni specjalizujących się w japońskiej herbacie, ale jednocześnie pojawia się w Starbucksie, lokalach bubble tea czy McDonald‘s. 

Kilka lat temu byłoby to trudne do wyobrażenia. Dziś jest naturalnym etapem dojrzewania kategorii, która przestaje być produktem dla wtajemniczonych.

Podobną drogę przeszła wcześniej kawa speciality. Nie zniknęła wraz z ekspansją dużych sieci, lecz zaczęła funkcjonować równolegle w wielu różnych odsłonach — od espresso przygotowanego przez baristę po kubek kupowany w drodze do pracy. Z matchą dzieje się dziś dokładnie to samo.

Miasto zmienia sposób picia

Zmienia się również sama przestrzeń konsumpcji. Jeszcze niedawno miejsce było integralną częścią doświadczenia. Dziś coraz większe znaczenie ma możliwość wyboru.

Jak zauważa Wolt, użytkownicy chcą korzystać z tej samej oferty niezależnie od tego, czy mają czas usiąść w kawiarni, czy wolą zamówić napój do domu lub biura. Platformy q-commerce nie zastępują więc tradycyjnych lokali, lecz rozszerzają liczbę okazji, w których można z nich skorzystać.

To także szansa dla mniejszych kawiarni, które dzięki dostawom docierają do klientów znacznie dalej niż tylko w promieniu kilku ulic.

Lawenda, lila, ube. Dlaczego fiolet podbija branżę beauty?

Tradycja nie znika. Zmienia jedynie formę

Najciekawsze w historii matchy jest jednak coś innego. Mimo że napój stał się częścią masowej kultury, nie utracił swojej tożsamości.

Wciąż istnieją miejsca, w których liczy się pochodzenie liści, sposób ich mielenia czy technika ubijania bambusową miotełką. Obok nich funkcjonują sezonowe latte z karmelem, mango czy bananem oraz gotowe produkty do przygotowania w domu. Każda z tych wersji odpowiada na inną potrzebę i inny moment dnia.

Być może właśnie dlatego matcha nie jest chwilową modą. Stała się kategorią, która potrafi odnaleźć się zarówno w świecie tradycji, jak i w dynamicznym rytmie współczesnego miasta.

Bo dzisiejszy luksus coraz rzadziej oznacza czas spędzony zgodnie z dawnym rytuałem. Coraz częściej oznacza możliwość wyboru, kiedy i w jaki sposób chcemy go przeżyć

Z danych przytoczonych w raporcie State of Beverages 2026 wynika, że 64 proc. przedstawicieli pokoleń Z i Alpha preferuje intensywne profile smakowe, a 58 proc. aktywnie poszukuje nowych, nieoczywistych kompozycji. Jednocześnie 56 proc. deklaruje zainteresowanie limitowanymi edycjami napojów. Dla porównania, wśród starszych konsumentów odsetek ten wynosi 40 proc.

Klasyczne smaki, ale w nowej odsłonie

Zmieniające się preferencje nie oznaczają jednak całkowitego odejścia od dobrze znanych smaków. Wręcz przeciwnie – konsumenci chętnie wracają do klasycznych kompozycji, oczekując jednocześnie ich nowoczesnej interpretacji. 

Jak wynika z danych Innova Market Insights, dwie trzecie konsumentów wybiera tradycyjne smaki w nowej odsłonie. Coraz większe znaczenie mają przy tym nie tylko walory smakowe produktu, ale również emocje, jakie wywołuje. Badania naukowców z Wielkiej Brytanii i Stanów Zjednoczonych wskazują, że produkty kojarzące się z nostalgią lub poczuciem komfortu mogą pozytywnie wpływać na samopoczucie konsumentów.

Fenomen TikTok Shop. Platforma bez ani jednego sklepu goni rynkowych gigantów

Młodzi konsumenci lubią różnorodność

Raport zwraca uwagę także na zjawisko określane jako "drink rotation", czyli częste sięganie po różne rodzaje napojów. Przedstawiciele pokoleń Z i Alpha wybierają średnio sześć różnych kategorii napojów w ciągu tygodnia. W przypadku milenialsów i starszych pokoleń jest to około pięciu kategorii.

Rosnącą popularność tego trendu widać również w mediach społecznościowych. Liczba publikacji poświęconych "drink rotation" wzrosła w ciągu roku o 30 proc., co pokazuje, że konsumenci coraz chętniej eksperymentują z wyborem napojów i poszukują nowych doznań smakowych.

Limitowane serie stają się narzędziem testowania rynku

Zdaniem producentów krótkie serie produktów przestają być jedynie działaniem marketingowym, a coraz częściej pełnią rolę testu nowych kierunków rozwoju.

Jak wskazuje Eliška Rezníček Dočkalová, General Manager Waterdrop CEE, konsumenci coraz częściej poszukują równowagi między tym, co znane, a tym, co nowe i zaskakujące. Jednocześnie ich oczekiwania zmieniają się na tyle szybko, że producenci muszą reagować niemal na bieżąco. Z tego względu limitowane edycje stają się sposobem na sprawdzanie nowych smaków i obserwowanie reakcji rynku, zanim trafią one do stałej oferty.

Młodzi Polacy rezygnują z tradycyjnych zakupów? Sztuczna inteligencja przejmuje rynek [RAPORT]

Producenci odpowiadają na nowe preferencje

Jednym z przykładów wykorzystania tego trendu jest najnowsza limitowana edycja kapsułek smakowych Microdrink Sour Cherry marki Waterdrop. Produkt bazuje na intensywnym, słodko-kwaśnym smaku wiśni i zawiera naturalne ekstrakty z owoców oraz roślin, a także witaminę C i witaminy z grupy B. Premierze towarzyszy również limitowana seria szklanych butelek z motywem wiśni.

Wyjazd na wakacje – niezależnie od tego, czy mowa o zagranicznym kurorcie, górskim szlaku czy krótkim wypadzie do innego miasta – wymaga od nas podjęcia decyzji o sposobie finansowania codziennych wydatków. Dane wskazują jednoznacznie: zdecydowana większość z nas woli nie nosić przy sobie gotówki.

Aż 70 proc. ankietowanych deklaruje, że podczas urlopu najchętniej sięga po metody bezgotówkowe. Niekwestionowanym liderem pozostaje tradycyjna karta płatnicza, debetowa lub kredytowa, którą wybiera 54 proc. badanych. Na drugim miejscu plasują się płatności mobilne – płacenie smartfonem lub zegarkiem deklaruje 14 proc. respondentów. Fizyczne banknoty i bilon wybiera już tylko 30 proc. wyjeżdżających.

Biedronka zamienia kasy w bankomaty. Cashback dostępny już w blisko 4 tys. sklepów

Młodzi wolą zbliżyć zegarek, starsi uciekają od gotówki

Wiek ma bezpośredni wpływ na to, czym płacimy za lody czy pamiątki. Wśród młodszych grup wiekowych dynamicznie rośnie popularność urządzeń mobilnych – 25 proc. młodych urlopowiczów płaci zbliżeniowo telefonem lub zegarkiem.

Starsze pokolenia pozostają wierne tradycyjnym plastikowym kartom. W grupie osób powyżej 55. roku życia po kartę debetową lub kredytową sięga aż 63 proc. ankietowanych. Choć nawyki się różnią, wniosek dla całego społeczeństwa pozostaje wspólny: wygoda transakcji cyfrowych wygrywa z koniecznością pilnowania portfela.

Cashback, czyli awaryjna gotówka przy kasie

Co w sytuacji, gdy na prowincjonalnym straganie gotówka okaże się jednak niezbędna? Polacy znaleźli na to elastyczny sposób. Zamiast szukać bankomatu, coraz chętniej wypłacają pieniądze bezpośrednio w sklepie przy okazji robienia zakupy.

Usługa cashback zyskuje na popularności – świadomość jej istnienia deklaruje 74 proc. badanych, a ponad połowa (53 proc.) zdążyła już z niej skorzystać. To wzrost o 4 punkty procentowe w porównaniu z ubiegłym rokiem. Pokazuje to, że chętnie ńczymy wygodę płatności cyfrowych z fizycznym dostępem do gotówki w sytuacjach awaryjnych.

Revolut rekrutuje. Fintech zatrudni setki osób w Polsce

Brak terminala to prosta droga do utraty klienta

Wygodne płatności to nie tylko kwestia komfortu na plaży czy szlaku. Z punktu widzenia przedsiębiorców i sprzedawców, obsługa kart stała się kluczowym czynnikiem decydującym o sprzedaży.

Badania z listopada 2025 roku pokazują brutalną prawdę: niemal połowa Polaków (46 proc.) zrezygnowała z zakupu tylko dlatego, że nie mogła zapłacić w preferowany przez siebie sposób. Dla właścicieli punktów gastronomicznych, handlowych i usługowych w miejscowościach turystycznych brak terminala przestaje być więc oszczędnością, a staje się realną stratą finansową i oddaniem klientów konkurencji.

Sezon wakacyjny od lat należy do najważniejszych okresów sprzedażowych dla handlu, jednak najnowsze badanie Inquiry pokazuje, że jego znaczenie wykracza dziś poza zwykły wzrost popytu. Sklepy stają się jednym z elementów doświadczenia urlopowego, a konsumenci są bardziej skłonni do spontanicznych zakupów i testowania nowych marek niż na co dzień.

Polacy planują wakacje i nie rezygnują z zakupów

Według raportu 66 proc. Polaków planuje w tym roku wakacyjny wyjazd. Osoby wybierające się na urlop zamierzają przeznaczyć średnio 1002 złotych na zakupy, realizowane już podczas pobytu. Jednocześnie niemal połowa respondentów deklaruje, że ich wakacyjny budżet pozostanie na poziomie zbliżonym do ubiegłorocznego, co może świadczyć o stabilizacji wydatków mimo utrzymującej się presji cenowej. 

Autorzy badania zwracają uwagę, że konsumenci nie rezygnują z zakupów, ale coraz uważniej planują wydatki i szukają atrakcyjnych ofert.

Biedronka ma nowe hity. Frappuccino i pieluchy rządzą nad morzem

Coraz więcej zakupów robimy już na miejscu

Jednym z najciekawszych wniosków raportu jest zmiana momentu dokonywania zakupów. Zamiast zaopatrywać się przed wyjazdem, wielu konsumentów odkłada część wydatków do czasu dotarcia na miejsce wypoczynku.

Badanie pokazuje, że 59 proc. wyjeżdżających kupuje produkty spożywcze dopiero po przyjeździe, a nie przed rozpoczęciem urlopu. To oznacza, że o klienta coraz częściej rywalizują sklepy znajdujące się w miejscowościach turystycznych, a nie tylko placówki odwiedzane przed podróżą.

Dla detalistów oznacza to konieczność skutecznego przyciągania klientów już na miejscu – odpowiednią ofertą, promocjami czy lokalnym asortymentem.

Promocja nadal wygrywa z przywiązaniem do sklepu

Raport pokazuje również, że wakacyjny konsument pozostaje bardzo wrażliwy na cenę. Aż 47 proc. badanych deklaruje, że zmieni sklep, jeśli znajdzie atrakcyjniejszą promocję. O wyborze miejsca zakupów coraz częściej decyduje więc bieżąca oferta, a nie wcześniejsze przyzwyczajenia czy lojalność wobec konkretnej sieci.

To ważny sygnał dla handlu, ponieważ w okresie wakacyjnym skuteczna akcja promocyjna może przełożyć się na pozyskanie klientów, którzy na co dzień robią zakupy w innych sklepach.

Lidl wydłuża godziny otwarcia sklepów na wakacje. Część placówek będzie działać całą dobę

Pamiątki wciąż na pierwszym miejscu. Lokalność zyskuje na znaczeniu

Choć codzienne zakupy spożywcze pozostają ważnym elementem urlopów, Polacy nadal najchętniej wydają pieniądze na produkty kojarzące się z podróżami.

Najczęściej kupowane podczas wakacji są:

• pamiątki – 50 proc. wskazań,
• regionalne produkty spożywcze – 40 proc.,
• zwykłe produkty spożywcze – 39 proc..

Jak podkreślają autorzy raportu, poszukiwanie lokalnych produktów stało się jednym z głównych powodów odwiedzania sklepów podczas wyjazdów. Zakupy coraz częściej są elementem poznawania miejsca i lokalnej oferty, a nie wyłącznie sposobem na uzupełnienie zapasów.

Handel powinien walczyć o klienta jeszcze przed wyjazdem

Zdaniem Inquiry sukces sezonu wakacyjnego zależy nie tylko od obecności sklepu w popularnej miejscowości turystycznej, ale także od umiejętności dotarcia do konsumenta odpowiednio wcześnie. Wakacyjni klienci są bardziej otwarci na nowe marki, częściej podejmują spontaniczne decyzje zakupowe i chętniej eksperymentują z lokalną ofertą, jednak jednocześnie pozostają bardzo wyczuleni na promocje i atrakcyjne ceny.

– Wakacyjne zakupy coraz wyraźniej stają się elementem samego doświadczenia wyjazdu. Konsumenci są otwarci na nowe produkty i sklepy, ale jednocześnie pozostają bardzo wrażliwi na atrakcyjne oferty cenowe. Dla detalistów i producentów oznacza to, że o sukcesie sezonu decyduje nie tylko odpowiedni asortyment, lecz także umiejętność dotarcia do klienta z właściwą ofertą we właściwym miejscu i czasie. Wakacje to dziś nie tylko sezon sprzedażowy, ale także ważny moment budowania relacji z konsumentami – podsumowuje Agnieszka Górnicka, CEO Inquiry. 

Wartość sprzedaży stabilna, ale klientów było mniej

Z danych Polskiej Izby Handlu i CMR Panel wynika, że w maju 2026 roku całkowita wartość sprzedaży w sklepach małoformatowych do 300 mkw. była zbliżona do poziomu z analogicznego miesiąca ubiegłego roku. Jednocześnie liczba transakcji zmniejszyła się o 2,9 proc., co potwierdza utrzymujący się trend rzadszych wizyt klientów w tego typu placówkach.

Średnia wartość koszyka wyniosła 27,10 zł i była o 3 proc. wyższa niż rok wcześniej. Jednocześnie średnia liczba produktów kupowanych podczas jednej wizyty pozostała praktycznie bez zmian.

Pogoda napędziła sprzedaż lodów i napojów

Na majowe wyniki znaczący wpływ miała wyjątkowo sprzyjająca aura. Wyższe temperatury oraz długi weekend przełożyły się na wyraźny wzrost sprzedaży kategorii sezonowych. 

Największym beneficjentem okazały się lody. Liczba paragonów z lodami impulsowymi była aż o 30 proc. wyższa niż przed rokiem, natomiast sprzedaż lodów familijnych wzrosła o około 20 proc.

Dobrze radziły sobie także napoje. Klienci kupili o 9 proc. więcej wody niż rok wcześniej, sprzedaż napojów energetyzujących zwiększyła się o 13 proc., a izotonicznych o 10 proc.

Biedronka ma plan! Sieć chce zarobić na rekordowych upałach w Polsce

Piwo traci, ale bezalkoholowe rośnie w siłę

Choć ciepły maj tradycyjnie sprzyja sprzedaży piwa, w tym roku cała kategoria nie powtórzyła ubiegłorocznych wyników. W sklepach małoformatowych sprzedało się o 2 proc. mniej litrów piwa niż rok wcześniej.

Wyraźnie odmienny trend widać jednak w segmencie piw bezalkoholowych. Ich sprzedaż wzrosła aż o 30 proc., wpisując się w obserwowaną od kilku lat zmianę preferencji konsumentów.

Spadki dotknęły również inne kategorie alkoholi. Liczba paragonów z winem oraz wódkami czystymi zmniejszyła się o 9 proc., natomiast wódki smakowe zanotowały spadek o 5 proc.

Na tym tle wyróżniają się gotowe drinki niskoprocentowe (RTD). Ich sprzedaż była aż o 25 proc. wyższa niż przed rokiem, co pokazuje, że konsumenci coraz chętniej wybierają wygodne, gotowe do spożycia produkty o niższej zawartości alkoholu.

Zdrowie coraz mocniej wpływa na decyzje zakupowe

Kolejny miesiąc z rzędu rosła sprzedaż produktów wpisujących się w trend zdrowego stylu życia i żywności funkcjonalnej.

Sprzedaż napojów funkcjonalnych zwiększyła się o 11 proc. rok do roku, natomiast mlecznych napojów wzbogaconych o witaminy, minerały i inne składniki prozdrowotne wzrosła aż o 20 proc.

Na popularności zyskiwały również inne produkty nabiałowe do picia. Liczba paragonów z kefirami zwiększyła się o 17 proc., z jogurtami pitnymi o 6 proc., a największą dynamikę zanotowała kawa mrożona, której sprzedaż wzrosła aż o 40 proc. względem maja ubiegłego roku.

Lody "fit” napędzają sprzedaż. Czy producenci nadążą za wyzwaniami?

Początek roku wciąż poniżej ubiegłorocznych wyników

Mimo lepszych wyników części kategorii sezonowych, pierwsze pięć miesięcy 2026 roku pozostaje dla sklepów małoformatowych słabsze niż analogiczny okres ubiegłego roku.

Od stycznia do maja liczba transakcji była o 7,2 proc. niższa niż rok wcześniej, a łączne obroty spadły o 1,5 proc. Jak wskazują autorzy analizy, wpływ na ten wynik miały przede wszystkim wyjątkowo chłodne i śnieżne pierwsze miesiące roku, które ograniczyły ruch klientów.

Maj pokazał jednak, że wraz z poprawą pogody konsumenci wracają do zakupów produktów sezonowych. Jednocześnie coraz wyraźniej widać zmianę struktury koszyka – rośnie znaczenie napojów funkcjonalnych, produktów wspierających zdrowy styl życia oraz piw bezalkoholowych, podczas gdy tradycyjne alkohole stopniowo tracą na znaczeniu.

E-commerce już nie rośnie dzięki nowym klientom. Rośnie dzięki częstszym zakupom

Raport pokazuje, że polski handel internetowy osiągnął poziom pełnej dojrzałości. Już czwarty rok z rzędu wszyscy badani internauci zadeklarowali, że przynajmniej raz kupili coś przez internet, a 93 proc. zrobiło zakupy online w ciągu ostatnich sześciu miesięcy. To oznacza, że rynek praktycznie się nasycił i nie rozwija się już dzięki pozyskiwaniu nowych klientów, lecz dzięki zmianie ich zachowań zakupowych.

Największą zmianą w tegorocznym badaniu jest częstotliwość zakupów. Już 42 proc. konsumentów kupuje w sieci pięć lub więcej razy w miesiącu, co oznacza wzrost o 8 punktów procentowych rok do roku. Jednocześnie aż 79 proc. respondentów deklaruje, że swój ostatni zakup zrealizowało właśnie online, a nie w sklepie stacjonarnym.

Autorzy raportu podkreślają, że właśnie ta rosnąca intensywność zakupów będzie jednym z głównych motorów wzrostu całego rynku e-commerce w najbliższych latach. 

Wygoda rządzi w e-commerce. Już 38% klientów chce oddać zakupy w ręce AI [RAPORT]

Zakupy spożywcze i farmaceutyczne napędzają rozwój rynku

Najbardziej spektakularne zmiany dotyczą kategorii, które jeszcze kilka lat temu były domeną sklepów stacjonarnych.

Zakupy produktów spożywczych przez internet deklaruje już 60 proc. badanych, wobec 52 proc. rok wcześniej. Jeszcze szybciej rośnie segment produktów farmaceutycznych, który zanotował wzrost o 11 punktów procentowych i osiągnął poziom 46 proc. kupujących online.

Co ciekawe, raport pokazuje także zmianę sposobu robienia zakupów spożywczych. Coraz więcej konsumentów rozpoczyna proces zakupowy w sklepie stacjonarnym, ale finalizuje go online. Takie zachowanie zadeklarowało o 28 punktów procentowych więcej badanych niż rok wcześniej.

Zakupy stają się wielokanałowe

Polscy konsumenci korzystają z coraz większej liczby miejsc zakupowych. Średnio każdy respondent wykorzystuje już niemal dwa kanały sprzedaży (1,94 wobec 1,74 rok wcześniej).

Największe wzrosty odnotowały platformy zakupowe, takie jak Allegro czy Empik, z których korzysta już 47 proc. internautów, oraz sklepy internetowe (34 proc.). Silną pozycję utrzymują aplikacje mobilne, wykorzystywane przez 30 proc. badanych. Po raz pierwszy raport uwzględnił również media społecznościowe jako pełnoprawny kanał sprzedaży – zakupy bezpośrednio w social mediach zadeklarowało już 15 proc. respondentów.

Autorzy zwracają uwagę, że szczególnie szybko znaczenie platform zakupowych i social commerce rośnie wśród najmłodszych konsumentów.

Smartfon staje się podstawowym narzędziem zakupowym

Coraz większą rolę odgrywa również m-commerce. Już 94 proc. internautów korzysta z urządzeń mobilnych podczas zakupów internetowych, a w niektórych kategoriach smartfon staje się głównym kanałem sprzedaży. Dobrym przykładem jest moda – odsetek osób kupujących produkty fashion wyłącznie za pomocą smartfona wzrósł w ciągu roku o 13 punktów procentowych.

TikTok Shop już niebawem w Polsce? Platforma szuka pracowników

AI coraz częściej wybiera produkty za konsumentów

Jednym z najbardziej zaskakujących wniosków tegorocznego raportu jest rosnąca rola sztucznej inteligencji w procesie zakupowym.

Już 63 proc. polskich konsumentów deklaruje, że pozwoliło asystentowi AI wybrać produkt w ich imieniu. Jeszcze niedawno takie rozwiązania traktowano jako ciekawostkę technologiczną, dziś stają się elementem codziennych zakupów.

Rosnące znaczenie AI pokazuje, że handel internetowy wkracza w etap, w którym przewagą konkurencyjną nie będzie już wyłącznie cena czy szerokość oferty, ale także jakość rekomendacji i personalizacja doświadczeń zakupowych.

Wygoda czy cena. Co wygrywa?

Choć atrakcyjne ceny i promocje pozostają bardzo ważnym argumentem zakupowym, konsumenci coraz częściej zwracają uwagę na wygodę.

Największą zaletą zakupów internetowych pozostaje dostępność przez całą dobę, a kolejne miejsca zajmują korzystniejsze ceny, promocje, możliwość robienia zakupów z dowolnego miejsca, szeroki wybór produktów oraz łatwość porównywania ofert. Istotne znaczenie mają również wygodne dostawy, możliwość śledzenia zamówień i płatności odroczone.

Eksperci podkreślają, że przewaga cenowa coraz rzadziej wystarcza do zdobycia lojalności klientów. O sukcesie sklepu internetowego w coraz większym stopniu decyduje jakość całego procesu zakupowego – od dostępności produktu, przez terminowość dostawy, aż po prostotę zwrotów.

Gigantyczne kary dla Shein. Gigant zapłaci kolejne miliony euro za łamanie prawa

Recommerce i zakupy transgraniczne zyskują na znaczeniu

Raport wskazuje również na dalszy rozwój nowych modeli zakupowych. Już 51 proc. internautów kupuje produkty z drugiej ręki, a 41 proc. sprzedaje używane rzeczy online. Coraz większą popularnością cieszą się także zakupy transgraniczne, z których korzysta już 40 proc. Polaków – niemal dwukrotnie więcej niż w 2022 roku.

Zdaniem autorów raportu oznacza to rosnącą presję konkurencyjną na krajowych sprzedawców, którzy coraz częściej muszą rywalizować nie tylko z polskimi sklepami, ale również z globalnymi platformami sprzedażowymi.

Handel cyfrowy w fazie intensyfikacji

Autorzy raportu podsumowują, że 2026 rok nie przyniósł rewolucji, lecz wyraźne przyspieszenie procesów obserwowanych od kilku lat. E-commerce stał się codziennością dla praktycznie wszystkich internautów, a dalszy wzrost rynku będzie napędzany większą częstotliwością zakupów, rozwojem kanałów mobilnych, wykorzystaniem sztucznej inteligencji oraz coraz silniejszą obecnością handlu internetowego w kategoriach codziennych zakupów.

Kasy samoobsługowe na dobre wpisały się w krajobraz nowoczesnego handlu. Według raportu ECR Retail Loss, przygotowanego przez zespół pod kierownictwem prof. Matta Hopkinsa z Uniwersytetu w Leicester, ponad połowa wszystkich transakcji detalicznych odbywa się już bez udziału pracownika sklepu.

Badanie objęło 39 sieci handlowych działających na wielu rynkach, których łączne obroty przekraczają 1 bilion euro rocznie. Autorzy raportu analizowali miliony transakcji realizowanych przy kasach samoobsługowych, oceniając zarówno skalę wykorzystania tej technologii, jak i związane z nią ryzyka.

Dlaczego klienci wolą kasy samoobsługowe? 

Jeszcze kilka lat temu samoobsługa była dodatkiem do tradycyjnych kas. Dziś dla wielu klientów stanowi preferowany sposób finalizowania zakupów.

Popularność tego rozwiązania wynika przede wszystkim z szybkości i wygody. Klienci mogą samodzielnie skanować produkty, płacić i opuszczać sklep bez konieczności oczekiwania w kolejce do tradycyjnej kasy.

Trend ten jest szczególnie widoczny w dyskontach, supermarketach i sklepach convenience, które w ostatnich latach znacząco zwiększyły liczbę stanowisk samoobsługowych.

Biedronka mocno odjechała konkurencji. Sieć ma już 17,5 tys. kas samoobsługowych

Więcej samoobsługi oznacza więcej strat

Autorzy raportu zwracają jednak uwagę, że wdrożenie kas samoobsługowych wiąże się również z kosztami.

Badanie pokazuje, że w pierwszym roku po uruchomieniu takich stanowisk poziom strat sklepowych rośnie średnio o 22 proc. Powody są różne – od zwykłych pomyłek klientów po świadome próby kradzieży.

Co ciekawe, eksperci podkreślają, że skala problemu nie zwiększa się już tak dynamicznie jak kilka lat temu. Obecne poziomy strat związanych z samoobsługą nie są wyższe niż w 2018 roku, co sugeruje, że detalistom udało się wypracować skuteczne metody ograniczania ryzyka.

Jakie błędy najczęściej popełniają klienci?

Raport wskazuje, że większość nieprawidłowości przy kasach samoobsługowych nie wynika z celowego działania klientów.

Do najczęstszych problemów należą błędy podczas skanowania produktów, pomijanie części zakupów, trudności z obsługą menu, błędne wybieranie produktów ważonych czy brak szybkiej pomocy pracownika.

Zdaniem autorów badania to właśnie tzw. "codzienne pomyłki” odpowiadają za znaczną część strat generowanych przez samoobsługę.

– Większość strat przy kasach samoobsługowych powodują zwykli ludzie popełniający zwykłe błędy. To dobra wiadomość dla detalistów, ponieważ oznacza, że problem można rozwiązywać poprzez odpowiednie projektowanie procesów i technologii – podkreśla Colin Peacock z ECR Retail Loss.

Już ponad połowa klientów wybiera kasy samoobsługowe. Lidl wdraża kolejne ułatwienia

Handel szuka sposobów na ograniczenie strat. Czy skutecznie?

Sieci handlowe rozwijają jednocześnie nowe rozwiązania mające ograniczać liczbę błędów i nadużyć.

Coraz częściej wykorzystywane są komunikaty przypominające o konieczności zeskanowania wszystkich produktów, elektroniczne bramki wymagające okazania paragonu przy wyjściu, systemy kontroli wagi zakupów czy dodatkowe ekrany monitorujące przebieg transakcji.

Zdaniem ekspertów największe korzyści przynosi nie ściganie potencjalnych sprawców kradzieży, lecz upraszczanie procesu zakupowego tak, aby klientom łatwiej było poprawnie zakończyć transakcję.

Samoobsługa będzie rosnąć

Wszystko wskazuje na to, że znaczenie kas samoobsługowych będzie nadal rosło. Presja kosztowa, niedobór pracowników oraz oczekiwania klientów dotyczące szybkości zakupów sprawiają, że detalistom trudno wyobrazić sobie dziś rozwój sklepów bez tego typu rozwiązań.

Rosnąca popularność samoobsługi oznacza jednak konieczność dalszych inwestycji w technologie ograniczające błędy i poprawiające doświadczenie zakupowe. To właśnie od skutecznego połączenia wygody klientów z kontrolą strat będzie zależał dalszy rozwój tego segmentu handlu.

Źródło: ESM Magazine

Koszyk zakupowy stał się jednym z najważniejszych wskaźników wykorzystywanych do porównywania cen pomiędzy sieciami handlowymi. Wyniki publikowane przez firmy badawcze są szeroko komentowane zarówno przez detalistów, jak i konsumentów, a pozycja w rankingu często wpływa na postrzeganie konkurencyjności cenowej danej sieci.

Jak pokazuje najnowsze badanie SW Research przeprowadzone na zlecenie Auchan Polska, wiedza Polaków na temat tego narzędzia jest jednak bardzo ograniczona.

Koszyk zna prawie każdy. Rozumie go prawie nikt

Badanie wskazuje, że aż 75 proc. respondentów deklaruje znajomość pojęcia "koszyka zakupowego”. Jednocześnie 40 proc. badanych nie potrafi wyjaśnić, czym właściwie jest takie zestawienie cenowe, a jedynie 1 proc. respondentów zna zasady jego tworzenia i funkcjonowania.

Pokazuje to wyraźny rozdźwięk pomiędzy rozpoznawalnością samego terminu a rzeczywistym zrozumieniem metodologii stojącej za publikowanymi rankingami.

W praktyce wielu konsumentów utożsamia koszyk zakupowy z własną listą codziennych zakupów. Tymczasem dla instytutów badawczych jest to precyzyjne narzędzie analityczne służące do porównywania cen pomiędzy różnymi sieciami handlowymi.

Co trzeci Polak ogranicza mięso. Rynek roślinny jest już wart niemal 1 miliard zł!

Kto odpowiada za tworzenie koszyków?

Jeszcze większe zaskoczenie przynoszą odpowiedzi dotyczące podmiotów odpowiedzialnych za przygotowywanie rankingów.

30 proc. ankietowanych uważa, że koszyki zakupowe tworzą same sieci handlowe. Kolejne 27 proc. wskazuje Główny Urząd Statystyczny. Tymczasem za przygotowywanie tego typu zestawień odpowiadają niezależne instytuty badawcze i firmy analizujące rynek detaliczny. Prawidłowo wskazało je zaledwie 11 proc. respondentów.

Jak naprawdę działa "tani koszyk”?

Eksperci przypominają, że koszyk zakupowy nie jest przypadkowym zestawieniem produktów.

W jego skład wchodzą określone artykuły codziennego użytku – najczęściej produkty spożywcze, chemia gospodarcza czy podstawowe artykuły konsumpcyjne. Kluczowe znaczenie ma zachowanie porównywalności: te same produkty, w tych samych ilościach i o identycznych parametrach są sprawdzane w różnych sieciach handlowych.

Dzięki temu możliwe jest określenie, ile kosztowałby identyczny zestaw zakupów w poszczególnych sklepach.

To właśnie na tej podstawie powstają regularnie publikowane rankingi "najtańszych koszyków”, które później wykorzystywane są zarówno przez media, jak i samych detalistów.

Alternatywny koszyk zakupowy Polaków tańszy o niemal 2 proc. Jak to możliwe?

Cena nadal najważniejsza

Nieprzypadkowo temat koszyka zakupowego budzi tak duże zainteresowanie. Badanie pokazuje, że dla większości Polaków cena pozostaje jednym z najważniejszych kryteriów wyboru miejsca zakupów. Jednocześnie rosnące znaczenie mają również wygoda oraz jakość oferowanych produktów.

W warunkach utrzymującej się presji na domowe budżety konsumenci coraz uważniej przyglądają się wydatkom. Aż 83 proc. respondentów deklaruje, że monitoruje swoje wydatki na żywność. Co ciekawe, większość robi to w sposób nieformalny – "w głowie”, bez dokładnych zestawień czy aplikacji finansowych.

Ważny wskaźnik dla całego handlu

Wyniki koszyków zakupowych pozostają jednym z najważniejszych mierników konkurencyjności cenowej. Regularne porównania wpływają na postrzeganie marek handlowych i mogą mieć bezpośredni wpływ na ruch klientów w sklepach.

Badanie pokazuje jednak, że samo pojęcie „taniego koszyka” funkcjonuje dziś bardziej jako symbol niskich cen niż dobrze rozumiane narzędzie analityczne.

Raport Knight Frank pokazuje, że globalne bogactwo nadal rośnie, jednak coraz większą rolę odgrywają nowe rynki. Wśród krajów o najszybszym prognozowanym wzroście liczby osób posiadających majątek przekraczający 30 mln dolarów Polska zajmuje trzecie miejsce na świecie. Do 2031 roku liczba takich osób ma wzrosnąć z 3017 do 4906, co oznacza wzrost o 63 proc.

Wyżej od Polski znalazły się jedynie Indonezja, gdzie prognozowany wzrost wynosi 82 proc., oraz Arabia Saudyjska z wynikiem 63 proc. Polska wyprzedza natomiast m.in. Wietnam, Australię, Szwecję, Rumunię i Singapur.

Liczba najbogatszych Polaków podwoiła się w ciągu pięciu lat

Dynamika wzrostu jest jeszcze bardziej widoczna w szerszej perspektywie. Według danych Knight Frank liczba ultrazamożnych mieszkańców Polski wzrosła z 1442 osób w 2021 roku do 3017 w 2026 roku. Oznacza to skok o ponad 109 proc. w ciągu zaledwie pięciu lat. Do 2031 roku grupa ta ma powiększyć się do 4906 osób.

Biedronka puści klientów z torbami. Kultowe shopperki wracają na ulice

To jeden z najlepszych wyników w Europie i wyraźny sygnał, że Polska staje się jednym z najważniejszych centrów kreacji majątku w regionie.

Jeszcze bardziej spektakularnie prezentują się prognozy dotyczące miliarderów. Knight Frank szacuje, że liczba miliarderów w Polsce wzrośnie z 13 w 2026 roku do 29 w 2031 roku. Oznacza to wzrost o 123 proc. i drugie miejsce na świecie.

Wyższą dynamikę wzrostu odnotuje jedynie Arabia Saudyjska. Polska wyprzedza pod tym względem m.in. Szwecję, Australię, Danię, Japonię i Indie.

Światowe bogactwo rośnie w rekordowym tempie

Raport pokazuje, że w skali globalnej liczba osób posiadających majątek przekraczający 30 mln dolarów wzrosła z 551 435 w 2021 roku do 713 626 w 2026 roku. Oznacza to przyrost o 162 191 osób w ciągu pięciu lat. Statystycznie każdego dnia 89 osób na świecie przekracza próg 30 mln dolarów majątku netto.

Biedronka otwiera sklep w pałacu. Krakowski rynek ma nową delikatesową "wizytówkę"

Knight Frank podkreśla jednak, że przyszły wzrost liczby najbogatszych nie będzie napędzany wyłącznie przez tradycyjne potęgi gospodarcze. Coraz większą rolę odgrywają dynamicznie rozwijające się gospodarki, a Polska jest jednym z najlepszych przykładów tego trendu.

Polska awansuje do elitarnej grupy krajów bogacących się najszybciej

Zdaniem autorów raportu globalne bogactwo nadal koncentruje się głównie w Ameryce Północnej, Azji i Europie, jednak nowe centra wzrostu pojawiają się coraz częściej poza tradycyjnymi rynkami. Polska znalazła się w gronie krajów, które w najbliższych latach będą najszybciej zwiększać liczbę najzamożniejszych mieszkańców.

Jeżeli prognozy Knight Frank się sprawdzą, Polska do końca dekady stanie się jednym z najdynamiczniej bogacących się krajów Europy, zarówno pod względem liczby ultrazamożnych osób, jak i tempa przyrostu miliarderów.

Polska może być rajem dla marek premium. Marki muszą to zrozumieć

Dane z raportu The Wealth Report 2026 pokazują, że Polska staje się jednym z najciekawszych rynków dla marek premium na świecie.

Zdaniem Andrew Dremina, Strategic Advisor w Global Signals, wielu międzynarodowych producentów i detalistów wciąż nie dostrzega skali zmian zachodzących nad Wisłą, koncentrując swoje inwestycje głównie na największych i najbardziej dojrzałych rynkach.

– Większość marek detalicznych całkowicie ignoruje ten fakt. Patrzą na 251 tysięcy ultra-zamożnych osób w USA lub 121 tysięcy w Chinach i tam kierują większość swoich budżetów. To błąd – podkreśla Andrew Dremin.

Właściciel Lidla i Kauflandu miał 185 mld euro przychodu. Na co wyda miliardy?

Ekspert zwraca uwagę, że tradycyjne centra bogactwa, takie jak Niemcy, Francja czy inne kraje Europy Zachodniej, pozostają stabilne, ale są już mocno nasycone. Tymczasem w Polsce i całej Europie Środkowej obserwowany jest dynamiczny wzrost liczby osób zamożnych, które coraz częściej sięgają po produkty premium, dobra luksusowe i bardziej wyszukane formaty handlowe.

– Podczas gdy Europa Zachodnia rozwija się bardzo powoli, Europa Środkowa buduje ogromny apetyt na dobra premium. Mimo to wiele globalnych marek nadal traktuje te rynki po macoszemu, kierując na nie ofertę drugiego wyboru – ocenia Dremin.

Jego zdaniem szczególnie istotna jest zmiana zachowań konsumenckich. Nowi zamożni konsumenci w Polsce nie tylko dysponują coraz większym kapitałem, ale również są bardziej skłonni przeznaczać go na poprawę jakości życia niż mieszkańcy wielu dojrzałych gospodarek zachodnich.

Nie tylko Parkside! Kaufland wprowadza na półki pięć kultowych marek Lidla

– Zamożny konsument w Warszawie dysponuje podobną siłą nabywczą jak jego odpowiednik w Berlinie, ale jednocześnie jest znacznie bardziej skłonny wydawać pieniądze na podnoszenie jakości swojego stylu życia – zauważa ekspert.

Wnioski płynące zarówno z raportu Knight Frank, jak i komentarza Andrew Dremina są jednoznaczne: Polska przestaje być jedynie obiecującym rynkiem wschodzącym, a staje się jednym z najważniejszych europejskich motorów wzrostu w segmencie dóbr premium. Firmy, które odpowiednio wcześnie dostrzegą ten trend, mogą zyskać przewagę konkurencyjną na rynku, który dopiero zaczyna ujawniać pełnię swojego potencjału.

Polscy konsumenci coraz bardziej świadomie podchodzą do zakupów. Najnowsze badanie BCG pokazuje, że przy wyborze produktów liczy się już nie tylko cena, ale przede wszystkim wartość, jaką klient otrzymuje w zamian za wydane pieniądze.

W większości analizowanych kategorii najważniejszymi czynnikami zakupowymi są korzystny stosunek jakości do ceny, funkcjonalność produktu oraz zaufanie do marki.

Polacy kochają promocje

Jednocześnie konsumenci pozostają wyjątkowo wrażliwi na promocje. W zależności od kategorii od 55 do nawet 74 proc. respondentów deklaruje, że ich decyzje zakupowe są aktywnie napędzane przez rabaty.

Najbardziej promocji poszukują kupujący produkty do domu, kosmetyki, sprzęt AGD oraz odzież.

Równie istotna jest gotowość do zmiany marki. W większości kategorii ponad połowa konsumentów deklaruje, że jest skłonna kupić inny produkt, jeśli otrzyma korzystniejszą ofertę cenową.

AI wkracza do kuchni Polaków. Co trzeci zaufa algorytmowi przy planowaniu posiłków

Marki własne mają przestrzeń do wzrostu

Dla sieci handlowych oznacza to szansę na dalszy rozwój marek własnych. Konsumenci są otwarci na produkty retailerów szczególnie w segmencie spożywczym.

W kategorii artykułów spożywczych 74 proc. respondentów deklaruje, że przynajmniej czasami kupuje marki własne, a 34 proc. robi to często lub niemal zawsze.

Jednocześnie aż 39 proc. Polaków uważa, że produkty markowe są lepsze od marek własnych. To wynik wyższy niż średnia europejska, co pokazuje, że budowanie zaufania do private label pozostaje ważnym wyzwaniem dla detalistów.

Konsument szuka jakości, nie najniższej ceny

Raport wskazuje również, że w części kategorii Polacy są gotowi wydawać więcej na produkty lepszej jakości. Dotyczy to przede wszystkim mebli i sprzętu gospodarstwa domowego.

To sygnał, że rozwój marek własnych premium może być jednym z kierunków dalszego rozwoju handlu detalicznego.

Paczkomaty rosną szybciej niż listy znikają. Polski rynek pocztowy pod presją

Mniej ekologii, więcej pragmatyzmu

Badanie pokazuje także spadek znaczenia zrównoważonego rozwoju w decyzjach zakupowych. Odsetek osób zwracających uwagę na kwestie środowiskowe obniżył się względem ubiegłego roku, a jedynie 13 proc. konsumentów deklaruje gotowość zapłacenia więcej za produkt ekologiczny.

W praktyce oznacza to, że dla większości klientów ważniejsze pozostają cena, jakość i funkcjonalność niż argumenty związane ze zrównoważonym rozwojem.

Wartość za rozsądną cenę, tego oczekują Polacy

Obraz wyłaniający się z badania jest jednoznaczny. Polski konsument pozostaje wymagający, ale jednocześnie bardzo racjonalny. Szuka promocji, porównuje oferty i nie przywiązuje się bezwarunkowo do marek.

Dla producentów i sieci handlowych najważniejszym wyzwaniem pozostaje więc dostarczenie klientom produktu, który będzie postrzegany jako najlepsza relacja jakości do ceny. Właśnie w tym obszarze marki własne mają dziś największy potencjał wzrostu.