Co wpływało na wyniki Makaronów Polskich?

“Pierwsze półrocze 2025 roku cechowało się zwiększeniem presji cenowej ze strony sieci handlowych oraz agresywną polityką cenową konkurencji. Sytuacja ta wymuszała na producentach konieczność stałego i rzetelnego kontrolingu współczynników kosztowych celem zachowania właściwego poziomu rentowności produkcji. Grupa koncentrowała się na optymalizacji produkcji w trzech swoich zakładach produkcyjnych oraz na dostosowaniu oferty handlowej do zmieniających się trendów i warunków rynkowych” - czytamy w komunikacie.

Dla Makaronów Polskich najbardziej dotkliwe były spadki sprzedaży w głównej kategorii makaronów. W pierwszym półroczu przychody ze sprzedaży wyniosły 107,8 mln zł wobec 120,2 mln zł rok wcześniej. Urosła za to sprzedaż przetworów mięsno-warzywnych, która urosła z 26,9 do 34,8 mln zł

Sprzedaż Makaronów Polskich opiera się przede wszystkim na handlu krajowym. W pierwszym półroczu tego roku sprzedaż krajowa spadła ze 142,4 do 139,6 mln zł. Zmniejszył się również eksport - z 9,9 do 9,3 mln zł. Minimalnie zwiększył się on do krajów poza Unią Europejską.

Jakie marki ma Grupa Makarony Polskie?

Grupa Makarony Polskie sprzedaje makarony pod markami Makarony Polskie, Abak, Sorenti i Novelle. Z kolei przetwory mięsno-warzywne są dostępne pod markami Stoczek, Męska Rzecz i So Food. Firma produkuje też markę własną.

Litewska Galinta z Kowna, potentat z rynku spożywczego w krajach bałtyckich złożył w Urzędzie Ochrony Konkurencji i Konsumentów wniosek o zgodę na przejęcie polskiego producenta kasz i ryżu, firmy Cenos. Sprawę analizują obecnie urzędnicy.

Koncentracja polegać będzie na przejęciu przez litewską firmę Galinta pełnej kontroli nad spółką Cenos z Wrześni.

Co produkuje Galinta?

Galinta specjalizuje się w produkcji i sprzedaży produktów spożywczych, w tym ryżu, kasz, płatków oraz gryki. 

Galinta jest spółką portfelową należącą do grupy INVL Baltic Sea Growth Fund – funduszu inwestycyjnego typu private equity inwestującego w spółki z krajów bałtyckich oraz regionu centralnej Europy. 

Firma Galinta rozpoczęła działalność w 1997 roku od sprzedaży zbóż i kasz uprawianych przez litewskich rolników, dziś jest jednym z największych producentów kaszy gryczanej w Europie oraz płatków w krajach bałtyckich. Produkty spółki od ponad dwudziestu lat trafiają na rynki krajów bałtyckich, USA, Wielkiej Brytanii i Skandynawii.

Co zyska Galinta przejmując Cenos?

Litewska firma ma już w Polsce własną spółkę produkcyjną. Przejęcie firmy Cenos wzmocni pozycję Litwinów na polskim rynku produkcji oraz dystrybucji produktów spożywczych, w tym ryżu (bia­łe­go, par­bo­iled, brą­zo­we­go i ba­sma­ti), soli, kaszy (jęcz­mien­nej i gry­cza­nej), kawy, grochu, fasoli i płatków. 

Cenos działa na krajowym rynku już od po­nad 30 lat i współ­pra­cu­je z naj­więk­szy­mi sie­cia­mi han­dlo­wy­mi, do­star­cza­jąc za­rów­no pro­duk­ty Ce­nos jak i pro­duk­ty w mar­kach wła­snych sie­ci.

Ile marek makaronu znaleźć można w sklepach?

Analiza firmy eLeader pokazuje, że w 2024 roku na półkach 14 największych sieci handlowych w Polsce znajdowało się aż 1 231 różnych wariantów makaronu, reprezentujących 128 marek. 

Znaczną część tej ekspozycji stanowiły marki własne sieci handlowych, jednak inni producenci zajmowali średnio 61,3 proc. miejsca na półkach. Najwięcej przestrzeni przypadało marce Lubella (należącej do Grupy Maspex), a zaraz za nią uplasował się Pol-Mak. Najczęściej wybieranymi rodzajami makaronu były spaghetti, penne oraz świderki.

Autorzy badania przeanalizowali także obecność produktów innowacyjnych. Na sklepowych półkach pojawiały się makarony z ciecierzycy, czerwonej soczewicy czy zielonego groszku, a także specjalne warianty dla diabetyków i osób dbających o zdrowie serca.

– Makarony to podstawowy element diety wielu Polaków, dlatego producenci uważnie reagują na potrzeby konsumentów. Nasza analiza pokazuje, jak zróżnicowana stała się kategoria makaronów. Dominują wersje tradycyjne, ale dostępne są również produkty jajeczne i bezglutenowe – mówi Iwona Puchacz-Wośko, analityk ekspozycji w eLeader.

W 2024 roku największą liczbę pozycji produktowych w sklepach stanowiły makarony typu spaghetti – aż 121. Równie szeroka była oferta penne (75 wariantów) i świderków (76). Dużą część asortymentu stanowiły także makarony jajeczne – aż 308 pozycji, w tym 30 z jaj przepiórczych. Coraz większym zainteresowaniem cieszą się także wersje pełnoziarniste, których w ubiegłym roku naliczono 49. Dla osób unikających glutenu producenci przygotowali 20 wariantów oznaczonych jako gluten free.

– Producenci oferują bardzo rozbudowane portfolio, by trafić do szerokiego grona odbiorców. Ekspozycja półkowa zawiera wiele podkategorii – zarówno pod względem rodzaju, jak i składu. W związku z tym coraz częściej sięgają oni po narzędzia automatyzujące zarządzanie ekspozycją, co ułatwia pracę przedstawicielom handlowym – wyjaśnia Iwona Puchacz-Wośko.

Jakie marki makaronu są najpopularniejsze?

Firma eLeader zidentyfikowała także najlepiej widoczne marki makaronów w sklepach. Liderem w 2024 roku była Lubella, a tuż za nią uplasował się Pol-Mak. W pierwszej piątce znalazły się także Barilla, Czaniecki i Goliard. Wśród marek zagranicznych największą widoczność miała Barilla, a następna była Primo Gusto. Do innych dobrze reprezentowanych brandów należą Melissa, Podravka i House of Asia.

Jak podkreślają autorzy badania, na rynku wyróżniała się także marka Novelle, należąca do Makaronów Polskich. W 2024 roku oferowała innowacyjne produkty z ciecierzycy, zielonego groszku i czerwonej soczewicy oraz makarony stworzone z myślą o diabetykach, osobach dbających o serce i szczupłą sylwetkę.

Efekt yarisa - czym jest i co oznacza dla branży handlu detalicznego?

Władze spółki Makarony Polskie podkreślają, że konsekwentne dbanie o marże, wzrost zysku netto i znaczenia eksportu oraz bilans przygotowany zarówno na prowadzenie inwestycji w moce produkcyjne, jak również do realizacji potencjalnych akwizycji – to obraz wiodącego producenta makaronów i dań gotowych po roku 2024. Grupa Makarony Polskie chce również wypłacać kolejne dywidendy oraz zamierza kontynuować skup akcji własnych.

Wyniki Makaronów Polskich pod presją cen surowców

Grupa Makarony Polskie zanotowała w 2024 roku 303,3 mln zł przychodów ze sprzedaży, co oznacza spadek o 14,5 proc. rdr, co jest przede wszystkim odzwierciedleniem dostosowania cen sprzedaży makaronów do spadku cen rynkowych pszenicy, będącej podstawowym surowcem produkcyjnym tego asortymentu.

Jednak nawet pomimo tego faktu Grupa Makarony Polskie potrafiła zwiększyć rentowność sprzedaży na poziomie EBITDA do 18,6 proc. (2,3 pp.) oraz wypracować wzrost zysku netto do 33,7 mln zł, co oznacza 11,1 proc. rentowności na poziomie netto (+1,8 pp.). Był to między innymi efekt rozwoju eksportu, którego udział w strukturze przychodów wzrósł o ponad 1 pp., do prawie 7 proc., a także rozwoju gamy makaronów premium i dań gotowych oraz podjętych inicjatyw zwiększających efektywność operacyjną.

- Optymalizowaliśmy procesy produkcyjne, prowadziliśmy systematyczne negocjacje zakupowe i sprzedażowe. Rok 2024, podobnie jak rok poprzedni, był również okresem czerpania korzyści ze zrealizowanych w poprzednich latach inwestycji w park maszynowy, co pozwoliło na istotną dywersyfikację portfolio produktowego i jego odróżnienie od konkurencji, szczególnie w takich kategoriach jak makarony prozdrowotne Novelle czy dania gotowe So Food – wskazuje Zenon Daniłowski, prezes Makarony Polskie S.A.

Czy Makarony Polskie wypłacą dywidendę?

Spółka Makarony Polskie w trakcie roku 2024 wypłaciła 8,3 mln zł dywidendy oraz wydała 1,1 mln zł na zakup akcji własnych podczas sesji giełdowych, a pomimo to wykazała w skonsolidowanym bilansie wzrost poziomu środków pieniężnych do 53,1 mln zł (+83 proc. rdr). Wskaźniki płynności finansowej są na wysokich poziomach, a wskaźnik długu netto do EBITDA miał na koniec grudnia wartość -0,75, co oznacza, że Grupa Makarony Polskie wykazała istotną gotówkę netto, a nie zadłużenie netto.

- Bardzo dobra sytuacja finansowa skłania zarząd do rekomendowania wypłaty dywidendy, a niedowartościowanie akcji na GPW w naszej ocenie wspiera decyzję o kontynuowaniu skupu akcji własnych, na który przeznaczone zostało na razie, zgodnie z uchwałą Walnego Zgromadzenia, łącznie 25 mln zł. Jesteśmy przygotowani do realizacji strategii rozwoju, opartej zarówno na wzroście organicznym generowanym przez inwestycje we własnych zakładach, jak również do realizowania przejęć – podkreśla Zenon Daniłowski.

- Prowadzimy bardzo ostrożną selekcję podmiotów do przejęcia, bowiem szanujemy pieniądze naszych akcjonariuszy. Jesteśmy gotowi do przeprowadzenia potencjalnej akwizycji, ale nie jesteśmy zakładnikiem tej ścieżki rozwoju, gdyż skokowy wzrost skali działania zapewnią nam również własne inwestycje rozwojowe - dodaje Daniłowski.

Makarony Polskie planują inwestycje i akwizycje

W najbliższych latach w zakładzie produkcyjnym Grupy Makarony Polskie w Korpelach realizowany będzie program inwestycyjny o wartości ok. 40 mln zł, który pozwoli zwiększyć produkcję makaronów premium oraz zautomatyzuje procesy pakowania i magazynowania.

Program ten realizowany będzie w ramach Polskiej Strefy Inwestycji, co da spółce możliwość skorzystania ze zwolnienia podatkowego w wysokości do 14,5 mln zł.

W zakładzie produkcyjnym w Stoczku Łukowskim za ok. 20 mln zł zostanie zrealizowana rozbudowa możliwości produkcyjnych w zakresie dań gotowych na tackach i w doy-packach.

Grupa Makarony Polskie systematycznie inwestuje także w rozwój ośrodków R&D, które są gwarantem innowacji i możliwości szybkiej odpowiedzi zarówno na trendy pojawiające się na rynku, jak również na potrzeby klientów.

Drugim filarem rozwoju Grupy Makarony Polskie, obok wzrostu organicznego, są akwizycje. Grupa aktywnie poszukuje na rynku komplementarnych firm do przejęcia, a interesują ją producenci żywności na tzw. półkę suchą, na której obok makaronu można postawić np. pieczywo chrupkie, płatki śniadaniowe czy kasze.

Trwanie Zagórskiego do końca kadencji budziło emocje wewnątrz koalicji rządzącej. Naczelny Sąd Administracyjny w marcu 2024 roku podtrzymał wcześniejszy wyrok, który uznał, że Zagórski jako minister cyfryzacji nie miał podstawy do przekazania Poczcie Polskiej danych z rejestru PESEL w związku z organizacją wyborów kopertowych.

Polityczna nominacja z PSL w spółce spożywczej

Źródła w spółce na które powołuje się "WP" opisują zmiany jako "partyjne". Adamkiewicz podkreśla brak związków z Hołownią od 2020 r. Świętochowski przyznaje przynależność do PSL, ale akcentuje swoje doświadczenie zawodowe.

Świętochowski zaznacza, że ma legitymację PSL, ale nie pełni funkcji partyjnych. Wymienia swoje kwalifikacje, w tym studia podyplomowe i kurs członka rad nadzorczych. Informuje, że wcześniej aplikował do KGS i kierował stadniną w Janowie Podlaskim tymczasowo.

Adamkiewicz odpowiadając na pytania o związek nominacji z kampanią Hołowni, zaprzecza i podkreśla, że to wynik rekrutacji opartej na kompetencjach. Opisuje swoje doświadczenie w marketingu i sektorze rolno-spożywczym, m.in. w Drogeriach Hebe i Brand New Galaxy.

Co to jest Krajowa Grupa Spożywcza?

Krajowa Grupa Spożywcza S.A. jest producentem żywności. Spółki wchodzące w skład Grupy Kapitałowej i Oddziały Krajowej Grupy Spożywczej S.A. W skład grupy wchodzą takie firmy jak:

• Krajowa Grupa Spożywcza S.A.
• Danko Hodowla Roślin Sp. z o.o.
• Elewarr Sp. z o.o.
• Fabryka Cukierków „Pszczółka” Sp. z o.o
• Hodowla Zwierząt i Nasiennictwo Roślin Polanowice Sp. z o.o.
• ÎCS.„Moldova Zahăr” SRL
• Kombinat Rolny Kietrz Sp. z o.o.
• Kutnowska Hodowla Buraka Cukrowego Sp. z o.o.
• Małopolska Hodowla Roślin Sp. z o.o.
• Pomorsko Mazurska Hodowla Ziemniaka Sp. z o.o.
• Poznańska Hodowla Roślin Sp. z o.o.
• Przedsiębiorstwo Przemysłu Ziemniaczanego Trzemeszno Sp. z o.o.
• Przedsiębiorstwo Zbożowo-Młynarskie „PZZ” w Stoisławiu S.A.
• Zamojskie Zakłady Zbożowe Sp. z o.o.

Grupa Kapitałowa Krajowej Grupy Spożywczej S.A. ciągle się rozwija, pozyskując nowe podmioty oraz wkraczając w kolejne segmenty działalności. Celem powstania grupy była dywersyfikacja działalności oraz budowanie silnego holdingu spożywczego.

Kim jest Leszek Świętochowski?

Leszek Jan Świętochowski (ur. 1 stycznia 1955 w Lipniaku) – polski polityk, samorządowiec i rolnik. Poseł na Sejm III i IV kadencji, w latach 2012–2015 prezes Agencji Nieruchomości Rolnych.

Ukończył studia na Wydziale Ekonomiczno-Rolniczym Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego. Od 1980 r. prowadzi indywidualne gospodarstwo rolne. W drugiej połowie lat 80. pracował jako nauczyciel w szkole podstawowej, w latach 1990–2001 r. pełnił funkcję wójta gminy Stanin, a od 1998 do 2001 r. także radnego sejmiku lubelskiego.

W 2001 r. przez kilka miesięcy wykonywał mandat posła III kadencji. Zasiadał także w Sejmie IV kadencji (2001–2005); został wybrany z listy Polskiego Stronnictwa Ludowego w okręgu lubelskim. W 2005, 2007, 2011 i 2015 r. z ramienia PSL ponownie kandydował w wyborach parlamentarnych. 

W 2004 i 2009 r. Świętochowski bez powodzenia startował do Parlamentu Europejskiego. W 2006, 2010, 2014 i 2018 r. był wybierany na radnego powiatu łukowskiego. W 2023 startował na posła z ramienia współtworzonej przez ludowców Trzeciej Drogi. W 2024 r. nie kandydował ponownie wyborach samorządowych.

W 2008 r. Leszek Świętochowski został dyrektorem lubelskiego oddziału terenowego Agencji Nieruchomości Rolnych, a w lutym 2012 r. prezesem całej agencji. W listopadzie 2015 odwołano go z tego stanowiska. 

W 2024 r. objął stanowisko prezesa Stadniny Koni Janów Podlaski. W marcu 2025 r. Świętochowski został powołany do zarządu Krajowej Grupy Spożywczej, powierzono mu funkcję pełniącego obowiązki prezesa KGS

Źródło życiorysu: Wikipedia

Źródło artykułu: Wirtualna Polska/wiadomoscihandlowe.pl

– Cieszę się, że kontynuujemy naszą współpracę z Grupą Maspex. Inwestowanie w nowoczesne i przyjazne dla klimatu procesy produkcyjne zwiększa nie tylko zdolności produkcyjne Maspexu, ale także wzmacnia jej konkurencyjność na bardzo wymagającym rynku UE – powiedziała wiceprezes EBI, była minister finansów prof. Teresa Czerwińska.

Grupa deklaruje kontynuację zrównoważonego rozwoju, inwestując w postęp technologiczny w zakresie efektywności energetycznej i surowcowej. Inwestycje zostaną przeprowadzone w zakładach produkcyjnych w Polsce i Rumunii, w regionach objętych polityką spójności UE.

– Cieszymy się, że kolejne inwestycje realizowane w naszej Grupie będą mogły być wspófinansowane ze środków otrzymanych z Europejskiego Banku Inwestycyjnego. Kontynuacja partnerstwa między EBI a Maspex podkreśla zaufanie i silne relacje między naszymi instytucjami. Wyrażamy również nadzieję na dalszą owocną współpracę w przyszłości – powiedział Rafał Gruszeczka, dyrektor finansowy Grupy Maspex.

W 2023 roku finansowanie projektów wspierających powstrzymanie zmiany klimatu stanowiło 55 proc. ogólnego finansowania EBI, co spełniało zobowiązanie banku jako banku klimatu UE, do przeznaczenia co najmniej 50 proc. zasobów na działania na rzecz klimatu. Finansowanie zielone dla Polski wzrosło z 49 proc. ogólnego finansowania w 2022 roku do 52 proc. w 2023 roku.

Maspex jest największą prywatną firmą w branży spożywczej w Polsce oraz jedną z największych w Europie Środkowo-Wschodniej. Należą do niego takie marki, jak Tymbark, Kubuś, Tarczyn, Caprio, Nestea, Dr Witt, Tiger, Alcalia, Lubella, Łowicz, Krakus, Kotlin, Włocławek, Puchatek, Ekland, DecoMorreno, Cremona,  Plusssz, Żubrówka, Soplica, Absolwent, Bols.

– Potrafimy zwiększać marże dzięki inwestycjom w efektywność procesów produkcji, ale duże znaczenie ma nasze szerokie portfolio produktowe, w szczególności makarony premium, makarony funkcjonalne, a także dania gotowe, jak również nasza biznesowa zwinność i wykorzystywanie szans sprzedażowych. Dobrze odczytujemy rynek i kreujemy nowe produkty zarówno w ramach marek własnych Grupy Makarony Polskie, jak również w ramach marek własnych licznych sieci handlowych, dla których jesteśmy wiarygodnym partnerem – mówi Zenon Daniłowski, prezes zarządu Makarony Polskie S.A.

Spółka Makarony Polskie od wielu lat wypłaca dywidendę swoim akcjonariuszom, przy czym w ostatnim czasie można zaobserwować trend wzrostowy wypłat dla akcjonariuszy. Dywidenda wypłacona w roku 2022 (za rok poprzedni) miała wartość 0,3 zł na akcję, w roku 2023 było to już 0,6 zł, a w roku 2024 intencją Zarządu jest zaproponowanie Walnemu Zgromadzeniu wypłaty 0,75 zł na akcję.

– Chcemy wypłacać rosnące dywidendy. Jednocześnie inwestujemy w rozwój organiczny oraz zamierzamy być aktywnym podmiotem na rynku M&A w branży spożywczej – komentuje Daniłowski.

Publikacja ostatecznego raportu rocznego Grupy Makarony Polskie zaplanowana jest na 23 kwietnia br.

Makarony Polskie to jeden z największych producent makaronów i dań gotowych w Polsce z ponad 30-letnią historią działalności. Zakłady produkcyjne giełdowej spółki grupy zlokalizowane są w Rzeszowie, Częstochowie, Korpelach i Stoczku Łukowskim, a biuro handlowe w podwarszawskich Ząbkach. Sprzedaż prowadzona jest pod markami Makarony Polskie, Novelle, So Food, Męska Rzecz i Sorenti oraz pod markami własnymi sieci handlowych, w tym Biedronka, Lidl, Kaufland,  Auchan, Carrefour, Stokrotka, Polo Market. Produkty Grupy Makarony Polskie dostępne są również w sieciach Rossmann czy Żabka.

Jak informował wcześniej Forbes, Kasperczyk kontrolował 16,5 proc. udziałów Grupy, ale nie angażował się w ostatnich latach w bieżącą działalność firmy.

Kasperczyk w 2021 roku znalazł się na 52 miejscu na liście najbogatszych Polaków z majątkiem wycenianym na 1,21 mld zł. W 2023 roku uplasował się na 44 miejscu z fortuną o wartości 1,59 mld zł.

Maspex powstał niedługo po przemianach ustrojowych – w 1990 roku. Założyło go pięciu znajomych: Jerzy Kasperczyk, Sławomir Rusinek, Józef Szczur, Zdzisław Stuglik oraz Krzysztof Pawiński, obecny prezes Grupy Maspex.

Obecnie Grupa to jeden z największych potentatów spożywczych w tej części Europy. W 2023 roku przychody ze sprzedaży spółki wyniosły ponad 15 mld złotych. W tym roku firma chce wydać na inwestycje 650 mln zł.

W swoim portfolio firma ma takie marki jak Tymbark, Kubuś, Tiger, Lubella, Łowicz, Krakus, czy DecoMorreno. W 2022 roku spółka za niemal miliard dolarów kupiła firmę CEDC, właściciela alkoholowych marek m.in. Żubrówka, Soplica i Absolwent.

– W ciągu 5 lat około 40 proc. budżetu na inwestycje, czyli 2,7 mld zł, przeznaczymy z funduszy własnych na rozwój zdolności produkcyjnych spółek tworzących KGS. 1,1 mld zł, na które składają się głównie pieniądze za akcje KGS objęte przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa, chcemy przeznaczyć na rozbudowę grupy, poprzez akwizycje i inwestycje kapitałowe w nowe projekty. Kolejna pula – ok. 2,5 mld zł - również przeznaczona na te cele, to finansowanie zewnętrzne, głównie kredytowe, ale nie wykluczamy też emisji obligacji – mówi Zagórski.

Pierwsze przejęcia mają się odbyć jeszcze w tym roku. Wzmocniony ma zostać segment zbożowo-młynarski. Chodzi głównie o Zamojskie Zakłady Zbożowe, które zostaną dokapitalizowane kwotą 30 mln zł i wzmocnione poprzez akwizycję, a później fuzję z jednym z tamtejszych zakładów. Miałoby to zwiększyć udziały KGS w polskim rynku zbożowo-młynarskim aż czterokrotnie, a na Lubelszczyźnie powstanie także centrum logistyczne.

To jednak nie wszystko, bo w tym roku może też zostać domknięta transakcja przejęcia gorzelni, w której produkowany będzie bezwodny bioetanol. Powstaje on z melasy, odpadu przy produkcji cukru, co pozwoli KGS pracować i zarabiać na produkcie, który do tej pory musiał być odsprzedawany lub wyrzucany. To o tyle istotne, że bioetanol może być dodatkiem do paliw, a od 1 stycznia 2024 r. zawartość biokomponentów w paliwach, w tym bioetanolu, ma w Polsce wzrosnąć z 5 proc. do 10 proc. Zapotrzebowanie na ten produkt wzrośnie.

Jak informuje PAP, w Polsce obecnie działają tylko dwie duże gorzelnie produkujące bezwodny spirytus na skalę przemysłową. To Stock Polska, jeden z liderów rynku mocnych alkoholi w Polsce, który kończy budowę nowej gorzelni w Lublinie oraz Bioetanol AEG z Chełmży, należący do szwedzkiego funduszu CMN Invest AB.

Przejęcia w 2024 roku. Kogo kupi KGS?

W przyszłym roku planowane jest przejęcie młyna na Dolnym Śląsku. Rozmawia już w sprawie zakupu dużego gospodarstwa rolnego, zajmującego się uprawą i hodowlą. Dopełnieniem inwestycji rozwojowych tym w segmencie ma być zakup firmy piekarniczej, też planowany na 2024 r.

– To polska firma. Jesteśmy po wstępnych rozmowach i jestem dobrej myśli. Chcemy powielić ich model operacyjnych na innych lokalnych rynkach, zwiększając skalę działalności – mówi Zagórski, ale nie zdradza, o jaką firmę chodzi.

Dodał też, że firma chce inwestować w handel – głównie w sieć dystrybucji środków do produkcji rolnej: nasion, nawozów, środków ochrony roślin. Powstać ma ogólnopolska sieć sprzedaży. A co ze sklepami spożywczymi? Co jakiś czas mówi się o tym, że KGS mógłby wejść także do tego segmentu, przejmując chociażby sieć SPAR, której obecny właściciel chce wyjść z Polski. Zagórski twierdzi jednak, że KGS nie ma w najbliższych planach zakupu sieci sklepów spożywczych.

Krajowa Grupa Spożywcza, która powstała na bazie Krajowej Spółki Cukrowej (KSC) rozpoczęła działalność w kwietniu 2022 roku. Tworzą ją wniesione aportem przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa na podwyższenie kapitału: Elewarr, Danko, Małopolska Hodowla Ziemniaka, Kombinat Rolny Kietrz, Pomorsko-Mazurska Hodowla Buraka Cukrowego, Kutnowska Hodowla Buraka Cukrowego, a także spółki będące wcześniej częścią grupy kapitałowej KSC. Obecnie KGS liczy 15 podmiotów.

Przytoczył wyniki badań KE, z których wynika, że w 2018 roku koszt spełnienia obowiązku podatkowego do obrotu był w Polsce najwyższy dla 20 badanych państw, cztery lata później na 28 badanych państw koszt spełnienia obowiązku podatkowego do obrotu był w Polsce drugi najwyższy, a w 2023 roku Polska ponownie zajęła drugie miejsce.

Wskaźnik kosztu spełnienia obowiązku podatkowego do obrotu to suma kosztów, które ponosi firma by zapłacić podatki. W tę sumę wliczają się m.in. czas własnych księgowych, zewnętrzne opinie prawne, koszt audytu.

Maspex jest jednym z największych producentów żywności w Polsce. Na liście największych podatników CIT za 2022 rok, publikowanej przez Ministerstwo Finansów, Grupa Maspex znalazła się na 176. Miejscu spółek o najwyższych przychodach, ale wśród firm z grupy kapitałowej znajdziemy tam także Tymbark-MWS, MWS i Maspex Food. Sama Grupa Maspex zapłaciła 86,83 tys. zł podatku CIT, pozostałe spółki odprowadziły do urzędu skarbowego odpowiednio 10,05 mln zł, 8,56 mln zł i 7,03 mln zł. A to nie jedyne firmy należące do Maspeksu.

Swoje zdanie wyraził na temat skomplikowanego systemu podatkowego w Polsce wyraził Krzysztof Pawiński, prezes Maspeksu:

"Dramat. Musimy prowadzić dwie kosztowne księgowości bilansową i podatkową. Ustawa CIT z przyległościami to prawie 300 stron. Tego nie da się leczyć, to trzeba zmienić! Nowy CIT estoński 3.0 dla wszystkich. Nawet kosztem wyższej stawki podatku. To się da zrobić! Jesteśmy blisko" – napisał.

Krzysztof Pawiński zwraca uwagę, że ustawa CIT była zmieniana ponad 200 razy. „Zawiera ciągle rosnący katalog stu kilkudziesięciu wyłączeń KUP. Ustala różne stany podatkowe dla podobnych zdarzeń. Bez pomocy doradcy podatkowego jest nie do przejścia. Urzędnicze twierdzenie, że CIT nie może być prosty, to bzdura” – uważa.

Jego zdaniem, podstawa opodatkowania CIT, tj. Dochód=Przychód-KUP (koszt uzyskania przychodu) jest podatna na manipulacje. "Zarówno ustawodawca jak i podatnik ulegają tej pokusie majstrowania przy KUP. To nieusuwalny grzech poczęcia tej podatkowej konstrukcji. I z tym trzeba wreszcie skończyć".

Prezes Maspeksu uważa, że istnieją niemanipulowane miary biznesu, które mogłyby tworzyć podstawę opodatkowania. "Wg mnie, to Przychód (Obrót, NetSalesValue), albo Wypłacany z firmy Zysk. Postulowane upowszechnienie CITu estońskiego targetuje właśnie Wypłacany Zysk".

"Opodatkowanie Wypłacanego Zysku (abstrahując od stawki takiego podatku) jest banalnie proste, tanie w poborze i może być realizowane przez banki bez jakiegokolwiek udziału aparatu skarbowego, bez deklaracji podatkowych i bez antagonizowania podatnika z państwem" – informuje Krzysztof Pawiński.

Jego zdaniem konstrukcja CIT, przy której zyski pozostają w firmie są wolne od podatku, stanowi mocną zachętę do ich zatrzymywania w firmie i reinwestowania. "A właśnie z niską stopą inwestycji w biznesie mamy problem. To właściwy od państwa sygnał, że preferowane są inwestycje, a nie konsumpcja" – zauważa.

Krzysztof Pawiński wyraził też swoje zdanie o estońskim CIT. "Czy powszechny CIT estoński wyeliminuje wszystkie pokusy obniżania opodatkowania? Niestety NIE. Tak długo jak konkurują ze sobą na podatki państwa nie da się tego zrobić samemu. Ale możemy za to drastycznie uprościć i obniżyć koszty obrony "Polskiej Bazy Podatkowej" przed erozją” – twierdzi.

Jak makaron pomaga w ograniczeniu marnowania żywności?

Wspólnym mianownikiem jest tutaj wykorzystywanie tego co znajdziemy we własnej lodówce z doskonale nadającym się do tego makaronem. Zdaniem ekspertów makaron to  idealny towarzysz w podejściu less waste dzięki swojej długiej dacie przydatności oraz uniwersalności podczas komponowania posiłków.

Przechowywany w odpowiedni sposób, zawsze jest pod ręką, gdy tego potrzebujemy, nie tracąc na swojej wartości przez długi czas. Produkty są doskonałym łącznikiem z wieloma innymi składnikami, dzięki czemu oszczędzamy nie tylko domowe wydatki i czas poświęcony na dodatkowe zakupy, ale przede wszystkim ograniczamy marnowanie jedzenia.

Z racji, że makaron Lubella jest idealną bazą do wielu prostych dań, już 25 października, w wybranych sklepach Lewiatan w Krakowie i jego okolicach, do każdej paczki owocowo-warzywnej zakupionej poprzez aplikacje Too Good To Go, Lubella dodaje paczkę makaronu jako inspirację do przygotowania dania z praktycznie każdych dostępnych składników.

Czym jest Lubella?

Lubella to znany i ceniony w Polsce producent wyrobów zbożowych. To niekwestionowany lider na rynku makaronów, wicelider na rynku płatków śniadaniowych i czołowy producent w kategorii mąk. Marka w swojej ofercie ma także paluszki oraz kasze. Produkty marki trafiają także do takich krajów jak: Litwa, Łotwa, Ukraina, Wielka Brytania czy Irlandia. 

– Rozumiemy konieczność ujawniania informacji na temat ryzyka i szans w kwestiach społecznych i środowiskowych, które wynikają z prowadzonej przez nas działalności. Raportowanie wskaźników ESG stanie się dla nas obowiązkiem już w 2026 r. Jednak ESG jest istotne nie tylko ze względu na obowiązki prawne – podkreśla Romańczuk.

W ubiegłym roku Maspex ogłosił „Strategię Zrównoważonego Rozwoju Grupy Maspex” – nazwaną „Efektem Kolibra”. W strategii wyznaczono aż 37 celów, które zostaną zrealizowane do 2030 r. w zakresie pięciu obszarów: zdrowego stylu życia, ekologii, środowiska pracy, innowacji oraz otoczenia społecznego i biznesowego, czyli obszarów bezpośrednio związanych z ESG.

W co inwestuje Maspex?

Przedstawiciele wadowickiej firmy przypominają, że Grupa Maspex inwestowała w rozwiązania służące ochronie klimatu zanim zrównoważony rozwój stał się „modny”. – Inwestujemy w najnowsze technologie pozwalające pozyskiwać energię z OZE i w ten sposób zmniejszać zapotrzebowanie na energię z konwencjonalnych źródeł – wskazuje Marta Marcińczyk, analityk danych środowiskowych w Grupie Maspex.

Na PwC Retail Platform czytamy, że dotychczasowe wydatki firmy Maspex w zakresie ekologii i odpowiedzialnego biznesu wyniosły aż 250 mln zł. – Na projekty badawcze i innowacyjne, które wpisują się także w zrównoważony rozwój, wydamy do 2030 r. ponad 900 milionów złotych a na nowe instalacje OZE i oczyszczalnie ścieków kolejne ok. 100 milionów – zapowiada Piotr Romańczuk.

Dodatkowo, strategia zrównoważonego rozwoju Maspeksu jest realizowana również w oparciu o programy CRS dotyczące edukacji ekologicznej, bezpieczeństwa dzieci, promocji sportu i aktywnego stylu życia, czy niemarnowania żywności.

Podejrzani usłyszeli zarzuty. Pierwszemu z nich przedstawiono zarzut oszustwa na szkodę polskiej spółki zajmującej się handlem zbożem poprzez sprzedaż jej ponad 111 ton pszenicy i wcześniejsze zatajenie faktu, że została sprowadzona z Ukrainy jako zboże techniczne. Ustalona szkoda to prawie 150 tys. zł.

‘’Drugi z podejrzanych usłyszał zarzuty podrobienia dokumentów dotyczących przeznaczenia zakupionego na terytorium Ukrainy ziarna pszenicy, które następnie zostały przedłożone w agencji celnej w procedurze odprawy celnej towarów importowanych z Ukrainy oraz przestępstwa skarbowego polegającego na wprowadzeniu w błąd organu uprawnionego do kontroli co do tego, że deklarowany towar jest towarem technicznym, dla którego istniała reglamentacja pozataryfowa, podczas gdy towar przeznaczony był do obrotu na rynku rolno - spożywczym. Wartość towaru wynikająca z faktur wynosiła ponad 91 tys. zł’’ – czytamy w komunikacie Prokuratury Regionalnej z Rzeszowa.

Z kolei trzeciemu z podejrzanych zarzucono oszustwa celnego poprzez wprowadzenie w błąd organu celnego w zadeklarowanych w 190 zgłoszeniach celnych towarów w postaci ziaren kukurydzy i dziewięciu zgłoszeniach celnych ziaren rzepaku co do tego, że ziarna rzepaku i kukurydzy były przeznaczone na cele techniczne, podczas gdy był to towar przeznaczony do obrotu na rynku rolno - spożywczym. Wartość przedmiotowego towaru wynikająca z faktur wyniosła ponad 6,3 min zł.

Postępowanie w sprawie importu technicznego zboża z Ukrainy nadzoruje Departament ds. Przestępczości Gospodarczej Prokuratury Krajowej. Jest to tzw. ‘’śledztwo zbożowe’’. W ramach prowadzonego przez Zespół Prokuratorów Prokuratury Regionalnej w Rzeszowie śledztwa połączono 92 postępowania z całego kraju. Do tej pory przeprowadzono 283 przeszukania, w ramach których zabezpieczono dokumentację dotyczącą podmiotów objętych śledztwem.

W czerwcu 2023 r. w porównaniu z poprzednim miesiącem, jak również w stosunku do analogicznego okresu poprzedniego roku, zarówno w skupie, jak i na targowiskach ceny produktów rolnych były niższe. W skali miesiąca i roku zanotowano jedynie wzrost cen żywca wieprzowego w skupie oraz ziemniaków na obu rynkach.

Ceny ważniejszych produktów rolnych w czerwcu 2023 r.

W czerwcu 2023 r. cena pszenicy w skupie (91,78 zł za dt) spadła w stosunku do miesiąca poprzedniego (o 5,0 proc.), a także w skali roku (o 44,9 proc.). Na targowiskach pszenicę sprzedawano po 134,01 zł za dt, tj. o 3,6 proc. taniej niż w maju br. i o 25,4 proc. – niż w czerwcu 2022 r.

Cena żyta w skupie wyniosła 70,07 zł za dt i była niższa zarówno w porównaniu z majem br. (o 9,7 proc.), jak i z czerwcem 2022 r. (o 48,9 proc.). W obrocie targowiskowym cena żyta (104,39 zł za dt) spadła o 5,6 proc. w skali miesiąca i o 21,4 proc. w skali roku.

W czerwcu 2023 r. za ziemniaki w skupie płacono 145,03 zł za dt, tj. o 19,1 proc. więcej niż w poprzednim miesiącu i o 54,5 proc. więcej niż w analogicznym okresie 2022 r. Na targowiskach cena ziemniaków (186,65 zł za dt) wzrosła zarówno w stosunku do maja br. (o 3,0 proc.), jak i w porównaniu z czerwcem 2022 r. (o 21,9 proc.).

Cena żywca wołowego w skupie (9,97 zł za kg) spadła w skali miesiąca (o 10,5 proc.), a także w skali roku (o 8,8 proc.). Na targowiskach żywiec wołowy (10,19 zł za kg) sprzedawano o 1,6 proc. taniej niż w maju br. i o 5,9 proc. – niż w analogicznym okresie ub. roku.

W czerwcu 2023 r. za żywiec wieprzowy w skupie płacono 9,44 zł za kg, tj. o 5,0 proc. więcej niż przed miesiącem i o 36,3 proc. – niż przed rokiem.

Cena skupu drobiu rzeźnego (6,07 zł za kg) spadła w stosunku do maja br. (o 2,5 proc.), jak i w porównaniu z analogicznym okresem 2022 r. (o 7,4 proc.).

Za hl mleka płacono w skupie 193,58 zł, tj. o 6,3 proc. mniej niż w poprzednim miesiącu i o 14,8 proc. – niż w czerwcu 2022 r.

"W czerwcu ceny skupu podstawowych towarów rolnych spadły o 8,3% r/r. Jednocześnie to szósty miesiąc z rzędu ze spadkiem cen w ujęciu miesięcznym. Spadek cen towarów rolnych powinien obniżać inflację żywnościową. Skalę przeniesienia cen towarów na ceny żywności dla konsumenta ograniczają wzrosty cen energii, kosztów pracy i polityka marżowa." – komentują eksperci PKO Research.

W czerwcu ceny skupu podstawowych towarów rolnych spadły o 8,3% r/r. Jednocześnie to szósty miesiąc z rzędu ze spadkiem cen w ujęciu miesięcznym. Spadek cen towarów rolnych powinien obniżać inflację żywnościową. Skalę przeniesienia cen towarów na ceny żywności dla konsumenta… pic.twitter.com/3QXG3br4Nf

— PKO Research (@PKO_Research) July 21, 2023

W ostatnich latach, wraz z rosnącym popytem pojawiła się zauważalnie większa podaż oferty produktów organicznych powodując „demokratyzację” ich cen. Zmniejszył się dystans cen produktów ekologicznych w stosunku do ich konwencjonalnych odpowiedników, co przekładało się na systematyczny wzrost sprzedaży tych produktów.

Niemniej pomimo tych zmian klienci nadal postrzegają produkty ekologiczne jako znacznie droższe. – Dwucyfrowa inflacja oraz zmniejszający się „budżet swobodnej decyzji” nie pozostają bez wpływu na ilości produktów ekologicznych w koszykach klientów. Wyraźnie widoczne zjawisko „smart shoppingu” dotyczy również tej grupy produktów. Klienci poszukują okazji cenowych, w większym stopniu niż wcześniej czekają z zakupami na promocje – mówi Elwira Potyrało, head of category management we Frisco.pl.

Zaznacza jednak, że nie oznacza to odchodzenia konsumentów od produktów ekologicznych. – Notujemy raczej ich stabilną sprzedaż. Zauważamy również wysoką lojalność klientów do sprawdzonych produktów czy marek ekologicznych – podkreśla.

Co sprzyja ekożywności?

Rozwój rynku żywności ekologicznej w znacznym stopniu determinuje świadomość zdrowotna konsumentów oraz popularyzacja zdrowego trybu życia. – Polacy doceniają jakość produktów ekologicznych, ważny jest dla nich fakt, że taka żywność ma wysokie wartości odżywcze, nie zawiera pozostałości pestycydów – tłumaczy Elwira Potyrało.

– Nie bez wpływu pozostaje również trend na jedzenie roślinne. Szeroka oferta substytutów mięsa, czy nabiału, okazuje się być atrakcyjna również dla tych konsumentów, którzy w diecie stosują produkty pochodzenia zwierzęcego, sięgając po nie z ciekawości, chęci poznania nowych smaków, potrzeby różnorodności. I taką różnorodność klient odnajduje dziś w ofercie produktów ekologicznych, obecną w niemal każdej kategorii – wskazuje.

I dodaje: – Nie bez wpływu na popularyzację tych produktów pozostaje trend na różnorodne diety. Dziś w ofercie klient znajduje wiele produktów ekologicznych odpowiadających różnym preferencjom żywieniowym.

Ekspertka zwraca uwagę, że coraz większe znaczenie mają również wartości społeczno-etyczne, takie jak świadomość ekologiczna konsumentów, czy potrzeba wspierania lokalnych inicjatyw gospodarczych. Troska o środowisko, o dobrostan zwierząt to wartości, które skłaniają do wybierania ekologicznych odpowiedników konwencjonalnej żywności.

Z kolei czynnikiem hamującym rozwój rynku ekożywnosci są ceny produktów. – Ze względu na cenę wielu konsumentów sięga po produkty ekologiczne okazjonalnie lub wcale – przyznaje przedstawicielka Frisco.pl.

Perspektywy wciąż są dobre

W ocenie Elwiry Potyrało, w dłuższym okresie – wraz ze wzrostem świadomości konsumentów – produkty ekologiczne będą stanowiły coraz większy udział w koszyku kupowanych produktów. – Bieżący rok raczej nie przyniesie żadnych przełomowych zmian w ich sprzedaży. Do rozwoju tych produktów konieczna jest stabilizacja ekonomiczna gospodarki i spadek inflacji – akcentuje nasza rozmówczyni.

– W perspektywie długoterminowej zdecydowanie wierzymy w dalszy rozwój produktów ekologicznych. Z perspektywy Frisco, jako sklepu e-grocery, potencjał żywności organicznej jest zdecydowanie większy, aniżeli kosmetyków czy chemii gospodarczej. Dziś nasza oferta przemysłowa produktów z zielonym listkiem jest zdecydowanie węższa, niż w kategoriach spożywczych. Niemniej zamierzamy rozwijać ekologiczny wybór również w tych kategoriach produktów – dodaje.

Frisco jest zdecydowanie zainteresowane rozwojem asortymentu produktów ekologicznych. – Będziemy sukcesywnie pracować nad poszerzeniem oraz stałym podnoszeniem atrakcyjności naszej oferty. To co jest dla nas kluczowe, to posiadanie w ofercie jedynie certyfikowanych produktów z upraw czy produkcji ekologicznej – podsumowuje Elwira Potyrało.

Porozumienie po raz pierwszy podpisane zostało 22 lipca zeszłego roku i pozwalało Ukrainie wywozić ukraińskie zboże przez Morze Czarne bez ryzyka ataku ze strony Rosji. Umowa była trzykrotnie przedłużana – w listopadzie, marcu i maju.

Jak podkreśla businessinsidercom.pl., pozwoliło to Ukrainie wyeksportować 32 mln ton zbóż, głównie kukurydzy i pszenicy. Dzięki temu, jak wynika z danych ONZ, ceny żywności na świecie zostały obniżone o ponad 20 proc.

Kreml poinformował, że jest w stanie przedłużyć umowę, ale zależy to od spełnienia kilku żądań. Kluczowym ma być ponowne podłączenie rosyjskiego banku rolnego Rosselkhozbank do międzynarodowej sieci płatniczej SWIFT. Został on od niego odcięty w czerwcu 2022 roku.

Według analiz przeprowadzonych przez władze Helio przychody ze sprzedaży w IV kw. roku obrotowego 2022/2023 były na poziomie ok. 84 mln zł względem 59,1 mln zł w analogicznym okresie roku ubiegłego (kwiecień - czerwiec 2022).

Producent bakalii podkreśla, że struktura odbiorców nie uległa przy tym istotnym zmianom.

Władze firmy Helio zastrzegają jednak, że mimo dynamicznego wzrostu sprzedaży (ponad 40 proc.) "nie można jeszcze antycypować poziomu wyniku netto ze względu na pozostałe czynniki kształtujące rentowność spółki.”

Jednym z założeń tego programu jest zredukowanie o połowę stosowania pestycydów i nawozów oraz sprzedaży środków antydrobnoustrojowych. Jest to możliwe m.in. dzięki rozwijaniu bardziej zrównoważonych praktyk rolniczych w ramach rolnictwa węglowego.

Uznawane jest ono za nowy, zielony model biznesowy, który nagradza rolników za usuwanie CO2 z atmosfery i tym samym przyczynia się do budowy zrównoważonego charakteru unijnego łańcucha dostaw żywności. Wdrażanie praktyk rolnictwa regeneratywnego jest również jednym z kluczowych celów zreformowanej wspólnej polityki rolnej (WPR), która obowiązuje od 1 stycznia 2023 r.

Rolnictwo węglowe poprawia jakość gleby

Praktyki wdrażane w ramach rolnictwa węglowego to m.in. stosowanie międzyplonów i upraw okrywowych, uprawa roślin strączkowych czy też implementacja rolnictwa konserwującego i utrzymywanie torfowisk.

Prowadzą one do poprawy stanu zdegradowanych gleb, ich stosowanie minimalizuje także erozję podłoża, oczyszcza wody powierzchniowe i gruntowe, sprawiając, że wszelkie substancje odżywcze nie spływają i zwiększają wydolność plonów.

Zdrowsza gleba, lepsza żywność

Stan gleby jest bezpośrednio powiązany z jakością żywności, która na niej wyrasta. – Rolnictwo regeneracyjne prowadzi do wyższej zawartości składników odżywczych w żywności ze względu na poprawę stanu gleby i różnorodności, co skutkuje uprawami zawierającymi wyższy poziom witamin, minerałów i fitochemikaliów – mówi Eryk Frontczak, carbon product manager w HeavyFinance, platformie inwestycyjnej climate tech dla rolnictwa.

Praktyki rolnictwa regeneracyjnego pomagają budować zdrową glebę, która może zatrzymać więcej wody, dzięki czemu jest bardziej odporna na trudne warunki. Prowadzi to do zmniejszenia ryzyka nieurodzaju podczas ekstremalnych zjawisk pogodowych i bardziej stabilnych plonów, co przekłada się również na jakość produkowanej na ich bazie żywności. Ponadto rolnictwo regeneracyjne ogranicza stosowanie szkodliwych chemikaliów, zmniejszając zależność gospodarstw od nawozów.

Zmniejszenie emisyjności producentów żywności

Rolnictwo regeneratywne ma również pozytywny wpływ na sektor spożywczy w nieco innym wymiarze. Producenci działający w tej branży w coraz większym stopniu wymagają, aby ich dostawcy przestrzegali ekologicznych standardów.

Wynika to między innymi z tego, że zgodnie z dyrektywą CSRD od 2025 roku firmy, które zatrudniają powyżej 250 osób, będą musiały przygotowywać raport niefinansowy, czyli dokument, w którym będą się rozliczać ze swojej strategii ESG przed wszystkimi interesariuszami.

– Obecnie dyrektywą tą jest objętych 150 firm w Polsce, a już niebawem nowe obowiązki raportowe będą dotyczyć grupy ponad 3500 polskich przedsiębiorstw. Wymagany raport będzie uwzględniał m.in. poziom emisyjności CO2 w trzech zakresach: emisji bezpośrednich, pośrednich emisji energetycznych oraz innych pośrednich emisji powstałych w całym łańcuchu wartości, np. w wyniku wytworzenia surowców lub półproduktów – wymienia Eryk Frontczak.

– Rolnictwo regeneracyjne pomaga producentom żywności zredukować emisje z tzw. “zakresu 3”, dlatego też firmy te chętniej nawiązują współpracę z rolnikami stosującymi techniki rolnictwa regeneratywnego – podsumowuje ekspert.

O sprawie pisze portal money.pl., który podkreśla, że ta tendencja może spowodować wzrosty cen także napojów oraz słodyczy. Już w kwietniu kontrakty na cukier na giełdzie w Londynie urosły o 20 proc., a w USA ceny urosły o 17 proc.

To efekt zwłaszcza sytuacji w Brazylii. Ta mimo nienajlepszych zbiorów prognozuje zwiększoną produkcję, ale część zakładów może się ostatecznie przestawić na etanol, co może dać większą rentowność ze względu na korzystniejsze opodatkowanie biopaliw.

Z kolei Indie zanotowały spadek produkcji o 3 proc. i ograniczyły eksport. Jeszcze większe spadki – na poziomie 6 proc. – zanotowano w Chinach, a ulewne deszcze we Francji opóźniły i zmniejszyły zbiory buraka cukrowego.

Bruno Le Maire powiedział, że "ceny wszystkich produktów, które tanieją na rynkach hurtowych, muszą spaść w lipcu od 2 do 10 proc.”. Minister wymienił m.in. makaron z powodu spadku cen pszenicy, oleje, drób, zboża, pasze dla zwierząt i szereg produktów, których lista zostanie przesłana mu w przyszłym tygodniu.

Minister zapowiedział, że jeśli producenci złamią obietnicę, grożą im sankcje finansowe. Powołał się na ustalenia po spotkaniu z przedstawicielami branży w czwartek. Minister wymienił z potencjalnych sankcji nałożenie podatku od nadmiernych marż. Dodał jednak, że ma nadzieję, że nie będę musiał wyciągać tej broni podatkowej”.

Źródło: bankier.pl

Na drugim miejscu znalazła się marka Sweet’n Low, której produkt składa się głównie z granulowanej sacharyny. Zawiera też dekstrozę i krem ​​z kamienia nazębnego.

Na trzecim miejscu znalazł się Equal. To produkt zawierający przede wszystkim dekstrozę z maltodekstryną, aspartamem i acesulfamem potasowym.

Sejmowa podkomisja stała do spraw bezpieczeństwa żywności i eliminowania nieuczciwych praktyk w obrocie żywnością wysłuchała informacji ministra rolnictwa w sprawie skutków wdrożenia liberalizacji importu z Ukrainy dla funkcjonowania sektora rolno-spożywczego w Polsce – czytamy na portalu TopAgrar.

Decyzją Unii Europejskiej 30 maja 2022 r. zawieszono czasowo cła w imporcie towarów z Ukrainy (regulacji ATM), które nie były wcześniej w pełni zniesione na podstawie Układu o stowarzyszeniu UE-Ukraina. Dotyczyło to ceł na import z Ukrainy produktów z takich sektorów jak: mięso drobiowe i jaja, mięso wieprzowe i wołowe (w stosunku do wieprzowiny i wołowiny zniesienie ceł nie miało znaczenia, gdyż ukraińskie zakłady na chwilę obecną nie mają dopuszczenia na rynek UE), produkty mleczarskie, niektóre zboża i produkty ich przetwórstwa, miód, niektóre warzywa, owoce i ich przetwory, alkohol etylowy i inne.

- Analiza danych wskazuje, że zmiany wysokości importu kształtowały się różnie, w zależności od produktu. Duże przyrosty wolumenu miały miejsce w imporcie z Ukrainy mięsa drobiowego i jaj, soku jabłkowego, cukru oraz niektórych produktów mleczarskich. Dla pewnych produktów - np. jabłek, mąki - wzrost importu w ujęciu procentowym mógł być duży (na poziomie setek lub tysięcy procent), ale w ujęciu wolumenowym nie były to bardzo duże ilości, a wysoki współczynnik wzrostu wynikał z faktu, że w poprzednich latach import tych produktów z Ukrainy był niewielki – tłumaczył posłom wiceminister rolnictwa Ryszard Bartosik.

Czytaj więcej na stronie topagrar.pl

Przypomnijmy, że Zenon Daniłowski od lipca 2007 roku do maja 2012 roku pełnił funkcję przewodniczącego Rady Nadzorczej, a od maja 2012 roku pełni funkcję prezesa zarządu Makaronów Polskich.

Zenon Daniłowski jest absolwentem Szkoły Głównej Planowania i Statystyki (obecnie Szkoła Główna Handlowa). Posiada wiedzę ekspercką z zakresu zarządzania zespołami ludzkimi, hurtowego obrotu żywnością, produkcji makaronów oraz przetworów owocowo-warzywnych, programów europejskich dla przedsiębiorców i społeczności lokalnych oraz form pomocy państwa dla małych i średnich przedsiębiorstw.

W latach 1984 – 1991 był pracownikiem naukowo-dydaktycznym w Szkole Głównej Planowania i Statystyki, gdzie prowadził badania naukowe z zakresu gospodarki rynkowej oraz zajęcia dydaktyczne ze studentami.

W latach 1991-2012 był prezes zarządu spółki Praska Giełda Spożywcza, a od maja 2012 roku przewodniczącym Rady Nadzorczej PGS.

Wśród najczęściej reprezentowanych gości zagranicznych są ci, którzy przyjechali z Hiszpanii, Grecji, Holandii, Rumunii i Niemiec. Po raz pierwszy na TuttoFood wystawili się przedsiębiorcy z Arabii Saudyjskiej, Wysp Owczych, RPA, Szwecji. Targi zainteresowały również kilka dużych polskich podmiotów, natomiast mniejsze firmy z naszego kraju przyjechały razem z Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa.

W tym roku poza właścicielami 2,5 tys. marek, którzy prezentują swoje produkty i usługi na targach zarejestrowało się około 800 kupców wybranych przez Fiera Milano i agencję ICE (Włoska Komisja Handlu) z 86 krajów.

Według organizatorów najliczniejsze delegacje zarejestrowały się ze Stanów Zjednoczonych i Kanady, Zjednoczonych Emiratów Arabskich, Chin, Australii, Indii i Francji. Są przedstawiciele sieci handlowych, takich jak 7Eleven, Bravo Supermarket (Azerbejdżan), Carrefour, Citysuper (Hongkong), Eataly USA, Emirates Flight Catering, Picard, Rewe, The Kroger (USA).

Włosi silnie promują swoje produkty regionalne. Swoje stoiska na targach mają organizacje wspierające specjalności z Abruzji, Kalabrii, Kampanii, Lacjum, Ligurii i Marche. Zarejestrowały się stowarzyszenia których misją jest poprawa konkurencyjności włoskich producentów na rynkach międzynarodowych poprzez marketing, promocję, komunikację globalną, PR oraz tworzenie synergii pomiędzy członkami. Należą do nich Italia del Gusto, Consorzio del Prosciutto Toscano, Consorzio di Tutela Dell'igp Prosciutto di Norcia, Consorzio Olio Di Roma IGP czy Consorzio Tutela Mozzarella di Bufala Campana, czyli organizacje wspierające producentów szynki, oliwy i mozarelli.

Ubiegły rok był rekordowy dla włoskiego przemysłu rolno-spożywczego. Eksport wzrósł o 17 proc. W porównaniu z 2021 rokiem, a jego wartość przekroczyła 61 mld euro.

Ciech stopniowo zwiększa produkcję soli w warzelni w Stassfurcie – docelowo ma to być ok. 450 tys. ton rocznie. Umowa z Cargillem ułatwi dotarcie z ofertą na rynki międzynarodowe.

Sól z Ciechu w portfolio Cargilla

Cargill to wiodący dostawca soli spożywczej i produktów solnych w regionie Ameryki Północnej, gdzie funkcjonują jego zakłady produkcyjne zlokalizowane w USA i na obszarze Karaibów. Sól dostarczana przez zakłady produkcyjne Ciech stanie się częścią portfolio spożywczych produktów solnych Cargilla, oferowanych na rynkach europejskich – czytamy w komunikacie Ciech.

Grupa Ciech jest największym producentem soli warzonej w Polsce. Moce produkcyjne zakładu w Janikowie na Kujawach sięgają 500 tys. ton soli rocznie, zatem po osiągnięciu pełnych mocy przerobowych przez drugi zakład produkcyjny, zlokalizowany w niemieckim Stassfurcie, który należy do Ciechu od 2021 r., łączna produkcja soli warzonej przez Ciech zbliży się do 1 mln ton rocznie.

Ciech to międzynarodowa grupa chemiczna z silną pozycją na rynkach globalnych. Jest drugim producentem sody kalcynowanej i oczyszczonej w Unii Europejskiej, największym producentem soli warzonej w Polsce, największym dostawcą krzemianów sodu w Europie, największym polskim producentem środków ochrony roślin oraz wiodącym w Polsce producentem pianek poliuretanowych. Posiada fabryki w Polsce, Niemczech i Rumunii, zatrudnia ponad 3 tysiące osób w całej UE.

Zdaniem szefa polskiego rządu, szanse na porozumienie z KE są wysokie. Polska chce, aby na poziomie unijnym wprowadzić zakaz importu m.in. zbóż. Morawiecki powiedział też, że pojawiła się propozycja, aby do obowiązującej już w Polsce listy na poziomie Unii dołączył też olej.

– Wtedy będziemy mogli odejść od naszych regulacji, jeżeli będą to regulacje europejskie - o to nam chodziło od samego początku – mówił premier.

Dodał, że polska złoży wniosek o weryfikację naruszenia rynku w takich obszarach jak drób, jajka czy artykuły mleczne.

– Chcemy, aby w rzetelny sposób zweryfikować wpływ tych produktów na rynek polski za ostatnich kilka miesięcy i ryzyka związane z destabilizację rynku polskiego na przyszłość – podkreślił.

Przypomnijmy, że po wybuchu tzw. afery zbożowej, polski rząd podjął decyzję o zakazie importu do Polski niektórych ukraińskich produktów. Znalazły się pośród nich m.in. zboża, cukier, owoce i warzywa, wieprzowina, wołowina, drób, jaja czy chmiel. Te produkty mogą jedynie tranzytem przejeżdżać przez Polskę.

Grupa Maspex poinformowała, że „finansowanie obejmie między innymi inwestycje w panele fotowoltaiczne oraz pompy ciepła.” Władze firmy podkreślają, że „grupa realizuje swoją strategię zrównoważonego rozwoju i wdraża strategiczne inwestycje w zaawansowane technologicznie rozwiązania z zakresu efektywności energetycznej i surowcowej, zwiększanie wydajności produkcji i logistyki.

Na co Maspex wyda ponad 400 mln zł

Rozwój OZE to jeden z priorytetów strategii zrównoważonego rozwoju „Efekt Kolibra” którą realizuje Grupa Maspex.

- Grupa Maspex kontynuuje program strategicznych inwestycji w Polsce i w Rumunii. Kolejne finansowanie EBI obejmie inwestycje realizowane w Wadowicach, Łowiczu, Lublinie, Tymbarku, Tychach, Wąsoszu Dolnym oraz w Valenii de Munte. Wszystkie te projekty pozwalają nam zwiększyć produkcję energii odnawialnej i podwyższyć efektywność energetyczną w naszych zakładach produkcyjnych jak również dają korzyści środowiskowe (w tym ograniczenie emisji CO2), które nie zostałyby osiągnięte w takim samym stopniu bez wsparcia EBI - komentuje Rafał Gruszeczka, dyrektor finansowy Grupy Maspex.

- Grupa Maspex jest jednym z czołowych producentów żywności w Europie. Inwestowanie w nowoczesne technologie, które przyczyniają się do działań na rzecz klimatu, jest obecnie jednym z priorytetów, a EBI, jako bank klimatu UE, jest zaangażowany w jego wspieranie – podsumowuje prof. Teresa Czerwińska, wiceprezes Europejskiego Banku Inwestycyjnego.

– Osobno, jako specjalista w dziedzinie przemysłu spożywczego z doświadczeniem sięgającym kilku dekad, chciałbym skomentować sytuację związana z zbożem, która, jak się wydaje, stała się przyczyną tego rozwiązania. Świadomie nie będę zatrzymywać się na próbach krytykowania jakości ukraińskiego zboża, co jest oczywistą manipulacją, ponieważ na Ukrainie produkcją zboża zajmują się dość duże przedsiębiorstwa stosujące nowoczesne technologie, w tym system certyfikowanych badań laboratoryjnych na każdym etapie – komentuje Julij Zoria, ekspert ds. międzynarodowego handlu i współpracy między Ukrainą a Polską.

– Taka sytuacja wynikła z faktu, że na Ukrainie nie ma państwowego wsparcia dla sektora rolnego, nie ma żadnych dotacji. W tych warunkach ukraińskie przedsiębiorstwa rolne były po prostu zmuszone do zjednoczenia się w dość dużych przedsiębiorstwach rolnych, opanowania wiodących technologii, zakupu dużych nowoczesnych maszyn oraz wiodących odmian i technologii uprawy zboża – zaznacza.

I dodaje: – Na Ukrainie 500 hektarów uważane jest za małe przedsiębiorstwo rolne, podczas gdy w Polsce średni rolnik uprawia 11 hektarów. Dlatego ukraińskie zboże będzie tańsze od polskiego czy węgierskiego, ze względu na efekt skali i technologie, które ukraińskie przedsiębiorstwa były zmuszone opanować, aby być konkurencyjnymi na światowym rynku zboża.

Mniej zboża, droższe pasze

Polski sektor rolno-spożywczy jest jednym z światowych liderów w hodowli zwierząt. Liczba krów i poziom produkcji mleka oraz produktów mlecznych w Polsce jest kilkakrotnie wyższy niż na Ukrainie, w szczególności dzięki spółdzielniom mleczarskim. – Dlatego sektor rolny Polski ma również mocne strony. Sytuacja z produkcją mięsa świń jest w ogóle nie do porównania, produkcja wieprzowiny w Polsce i UE jest znacznie bardziej efektywna niż na Ukrainie – mówi Wadim Czagarowski.

– Blokując import taniego zboża, czyli tanich pasz dla zwierząt, rząd Polski czyni polskie produkty hodowlane droższymi. Na przykład, już w tym roku polskie sery mają znacznie wyższą cenę niż porównywalne sery z Niemiec i Holandii. Blokując dostawy taniego zboża, a więc taniej paszy dla zwierząt, polski rząd czyni je jeszcze mniej konkurencyjnymi – ocenia.

I dodaje: – Co dalej? Czy rząd Polski będzie blokował import produktów mlecznych i mięsnych z Niemiec i Holandii? Czy zmuszać polskich konsumentów do kupowania po wyższych cenach i zwiększenia inflacji? Czy niekonkurencyjne produkty po wysokich cenach są lepsze dla gospodarki? Czy jest to lepsze dla większości obywateli Polski?

Ceny zbóż spadają na całym świecie

Ukraińscy eksperci podkreślają, że spadek cen zbóż w tym roku to ogólnoświatowa tendencja, która nie jest w żaden sposób związana z ukraińskim zbożem. – Wartość zboża spadła na całym świecie. Polskie przedsiębiorstwa zajmujące się zbożem spodziewały się, że jego wartość wzrośnie w tym roku i działały odpowiednio, trzymając zboże. Jednak cena spadła. W tym roku zboże stało się tańsze na świecie, a zakaz dostawy ukraińskiego zboża w żaden sposób nie zmieni tego stanu rzeczy – stwierdza Julij Zoria.

– Podążając za małą grupą głośnych producentów zboża, którzy mylnie liczyli na wzrost cen, rząd szkodzi nie tylko Ukrainie, ale przede wszystkim własnym producentom mleka, mięsa i innych produktów spożywczych, czyniąc ich produkcję droższą. Zwiększa ceny zarówno produktów na półkach polskich sklepów, jak i zmniejsza wpływy z eksportu produktów zwierzęcych, które będą niekonkurencyjne w porównaniu z krajami kupującymi zboże po cenach światowych – przewiduje.

Zwraca przy tym uwagę, że zboże to surowiec, produkt o minimalnej wartości dodanej, w porównaniu z produktami mlecznymi i mięsnymi, w których właśnie specjalizuje się Polska. – Czyli szkody wynikające z takiej decyzji są znacznie większe niż korzyści, nawet jeśli Ukraina nie wprowadzi żadnych lustrzanych środków – zauważa ekspert.

Polska gospodarka może ucierpieć

Według ukraińskich ekspertów polski rząd nie tylko traci autorytet moralny, wprowadzając blokadę ekonomiczną kraju, który walczy z wschodnią dyktaturą broniąc swojego wyboru wolności i demokracji, ale także szkodzi własnej gospodarce i większości obywateli Polski.

– Jeśli chodzi o zboże, działania rządu, choć szkodliwe z ekonomicznego punktu widzenia, można jednak wyjaśnić chęcią zadowolenia grupy producentów zboża. W przypadku blokady produktów mlecznych te działania w ogóle nie mają żadnego logicznego wyjaśnienia i są z natury przestępcze – uważa Wadim Czagarowski.

– Czy polski producent mleka czy mięsa jest zainteresowany kupowaniem droższego paszy dla swoich zwierząt i wytwarzaniem niekonkurencyjnych produktów? Czy zwykły polski konsument podziękuje rządowi za wyższe ceny w sklepach? Nie mówiąc już o przedsiębiorstwach, które zawarły odpowiednie kontrakty i teraz ponoszą ogromne straty – wskazuje.

Akcentuje, że nie można działać wbrew umowom, normom etyki i moralności, a także zdrowemu rozsądkowi, szkodząc przedsiębiorstwom. – Przynajmniej takie działania podlegają prawnemu określeniu jako nieprofesjonalne i niekompetentne, prowadzące do poważnych szkód – podsumowuje ekspert.

Na stronach RCL pojawił się zaktualizowany projekt ustawy o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz ustawy o odpadach, wraz z projektem rozporządzenia ministra ustalającego wysokość kaucji za poszczególne rodzaje opakowań. Prace trwały wiele miesięcy. Przewidziano jednolitą stawkę dla wszystkich opakowań objętych systemem kaucyjnym.

2. Sieć dyskontów Woolworth chce mieć w Polsce 1 tys. placówek. To cel średnioterminowy

Woolworth, sieć dyskontów przemysłowych, działa w obecnej postaci od 2010 roku. W tej chwili liczy ponad 570 sklepów zlokalizowanych w niemieckich centrach miast i centrach handlowych. Ekspansja sieci niebawem obejmie także Polskę. Cel średnioterminowy to 1 tys. placówek.

3. Lidl do końca 2023 roku uruchomi 13. centrum dystrybucji pod Warszawą

W Piorunowie koło Błonia w województwie mazowieckim Lidl Polska do końca 2023 roku otworzy swoje 13. centrum dystrybucji w naszym kraju. Sieć handlowa liczy na to, że nowy magazyn ułatwi obsługę warszawskich i  podwarszawskich sklepów.

4. Cedrob i Wipasz stoją za importem zboża z Ukrainy

Giganci spożywczy, tacy jak Cedrob i Wipasz oraz kontrolowany przez państwo Elewarr, który świadczył usługi przeładunkowe znalazły się na liście firm sprowadzających zboże z Ukrainy – ustalili dziennikarze wp.pl.

5. Allegro bije się na ceny z największymi sklepami internetowymi w Polsce i konkurencją

Allegro ruszyło z nową kampanią promocyjną. Marketplace oznaczył produkty, dla których gwarantuje najniższą cenę na rynku. Użytkownicy platformy dostaną zwrot, jeśli w ciągu 72 godzin od zakupu znajdą tańszy produkt w jednym z 24 sklepów internetowych lub konkurencyjnych marketplaców. O które sklepy chodzi?

6. Eurocash rozlicza się z dotychczasowej strategii ESG i planuje dostosowanie jej do zmian w grupie

Grupa Eurocash jako kluczowe działanie, które podjęła w zakresie ESG wymienia zaangażowanie się w pomoc osobom uciekającym z ogarniętej konfliktem Ukrainy. „Raport Zrównoważonego Rozwoju Grupy Eurocash za rok 2022” przedstawia, jakie kroki z przyjętej strategii 2020+ już zrealizowano.

7. Żabka otwiera sklep bezobsługowy Nano na terenie... szpitala

Żabka otworzy pierwszy sklep w szpitalu. Placówka, w dodatku bezobsługowa, ruszy w Poznaniu na terenie Szpitala Wojewódzkiego. Sklep będzie czynny przez całą dobę, siedem dni w tygodniu. W nowej Żabce będą mogli zaopatrzyć zarówno pacjenci, jak i ich odwiedzający oraz pracownicy.

8. Helly Hansen w warszawskim Westfield Arkadia. Norweska marka otworzyła pierwszy sklep w Polsce

W centrum handlowym Westfield Arkadia na wiosnę ruszyły znane sklepy w nowych odsłonach. Jednak najbardziej interesujący wydaje się debiut w Polsce nowej marki – norweskiej sieci Helly Hansen, znanej z produkcji ubrań sportowych i outdoorowych.

9. Frisco.pl coraz bliżej granicy 400 mln zł obrotu

Frisco.pl, jeden z największych i najdłużej działających na polskim rynku supermarketów online, osiągnął w 2022 r. obroty na poziomie 384 mln zł. To oznacza, że nawet przy symbolicznym wzroście firma może przekroczyć granicę 400 mln zł obrotu w 2023 r., a w praktyce może mieć szansę na przebicie nawet 0,5 mld zł.

10. Chrupiące robaczki i mąka ze świerszczy w Carrefourze. Sieć handlowa poszerza ofertę owadów jadalnych

Politycy kłócą się o "robaki", a sieci handlowe... wykorzystują moment, w którym zrobiło się głośno o żywności tworzonej z owadów. Przykład? Carrefour właśnie pochwalił się wprowadzeniem do sprzedaży kolejnych produktów firm Foodbugs oraz Robaki z Paki.

Turecki makaron bezcłowo wjeżdża do Polski! Komisja Europejska zdjęła cła na turecki makaron! Producenci makaronów dalej nie są objęci niższymi stawkami za energię i gaz jak na przykład branża piekarnicza. To się musi zmienić! Turcja przejęła polski eksport makaronu w kierunku ukraińskim – mówił Norbert Kaczmarczyk.

I dodał: - Polska branża makaronowa jest w stanie poprzez przetwórstwo zdjąć z rynku prawie milion ton zbóż! Jeśli szykowane są dopłaty do transportu zbóż, trzeba dopłacać również do makaronu. To ostatni dzwonek by uratować polski makaron.

Przewodniczący zespołu wraz z przedstawicielami Polskiej Izby Makaronu (PIM), przedstawili propozycje rozwiązań dla bieżących wyzwań w branży makaronowej.

Największym wyzwaniem dla branży makaronowej jest niestabilność i nieprzewidywalność warunków rynkowych, które są spowodowane wysoką inflacją, brakiem regulacji w zakresie cen energii i gazu na przyszłe okresy, wzrostem cen wszystkich komponentów do produkcji, podwyżka płacy minimalnej, a także wzrost kosztów finansowych.

- Walczymy o jednolite wsparcie dla branży makaronowej, adekwatne do tego, jakie otrzymała branża piekarska. Przez wysokie koszty produkcji już w tej chwili makaron produkowany w   Polsce jest niekonkurencyjny cenowo, a producenci z Turcji, Czech, Łotwy wypierają krajowych producentów z półek sklepowych. Obniżenie stawki na gaz dla piekarni i cukierni pokazuje, że rząd wsłuchuje się w głos przedsiębiorców i podejmuje dialog na rzecz ratowania polskiego przemysłu. Obecnie rząd proponuje dopłaty dla rolników do sprzedanego zboża. Uważamy, że jest to bardzo dobry pomysł, jednak nie rozwiązuje on istoty problemu. Dopłaty nie spowodują, że zboża będzie mniej, ono nadal będzie w kraju, tylko, że w innym magazynie – tłumaczył Robert Jagielski z firmy Artlex, członek Zarządu PIM.

- Uważamy, że najlepszym rozwiązaniem byłaby dopłata do wyeksportowanych makaronów poza Unię Europejską. Takie dopłaty funkcjonują obecnie w Turcji. Dzięki nim, będziemy mogli obniżyć cenę makaronu na rynkach trzecich i znacząco ożywić sprzedaż, co przełoży się bezpośrednio na większe zużycie pszenicy krajowej, której na rynku mamy w nadwyżce, oraz wzmocni konkurencyjność naszej branży na rynkach zagranicznych. Turcja dzięki pomocy swojego rządu w postaci dopłat do wyeksportowanych makaronów, oraz dopłat pokrywających koszty transportu eksportowanych makaronów stała się drugim producentem makaronu na świecie, pomimo tego, że importuje pszenicę. Nadmiar zboża nie musi być dla Polski problemem, a ogromnym atutem, który powinniśmy umieć wykorzystać. – zaznaczył Robert Jagielski.

Dominik Polak, prezes POL-MAK, członek zarządu PIM dodał: - System dopłat powinien obejmować́ koszt transportu od zakładu produkcyjnego do portu docelowego lub do miejsca dostawy, jeśli transport odbywa się drogą lądowa, ale poza Unie Europejską. Wprowadzenie takiego rozwiązania umożliwi wykorzystanie nadwyżek pszenicy zgromadzonych przez polskich producentów. Dzięki powyższym dopłatom, Polscy producenci makaronu będą mogli również obniżyć cenę makaronu na rynkach trzecich i zwiększyć sprzedaż. System wsparcia da nie tylko impuls dla producentów makaron, ale także wpłynie na cały łańcuch produkcji zaczynając od producentów pszenicy, poprzez młyny i producentów kartonów oraz foli. Będzie to miało pozytywny wpływ na napiętą dzisiaj sytuację nadwyżek pszenicy na rynku krajowych. Z punktu widzenia gospodarki zawsze lepszym rozwiązaniem jest eksport towarów przetworzonych niż tylko jako surowiec.

Przedstawiciele Polskiej Izby Makaronu, apelowali również o możliwość objęcia makaronów jako produktów przeznaczonych na pomoc humanitarną do krajów Azji i Afryki Północnej. - Pomoc ta, mogłaby dotyczyć makaronów z rezerw zgromadzonych w Agencji Rezerw Strategicznych, która następnie zostanie uzupełniona o bieżące produkty lub makaronów wyprodukowanych na ten cel przez powołaną przez PIM grupę producentów. W tym przypadku w naszej ocenie, pomoc ta musi być objęta zamówieniem rządowym.
Jest to jeden ze sposobów zagospodarowania ogromnych nadwyżek pszenicy krajowej jak i sprowadzonej z Ukrainy – podkreślał Marek Dąbrowski, prezes Izby.

Prezes Polskiego Związku Pracodawców Przemysłu Zbożowo-Młynarskiego Krzysztof Gwiazda, postulował rozważenie włączenia, obok makaronów, także mąki pszennej do produktów przeznaczonych do przekazania krajom potrzebującym w ramach pomocy humanitarnej planowanej przez polski rząd. -  Przekazanie makaronów i mąki w ramach pomocy humanitarnej do krajów, które zmagają się z klęską głodu wydaje się dużo bardziej logiczne i łatwiejsze logistyczne niż wysyłka ziarna pszenicy luzem w partii całostatkowej, co jak słyszymy ma w planach polski Rząd. Wysyłka powinna być zorganizowana przez Rządową Agencje Rezerw Strategicznych (RARS), która przecież posiada doświadczenie w realizacji takich programów.

- Wysyłka produktów przeznaczonych do użycia bezpośrednio przez ostatecznych konsumentów w opakowaniach półhurtowych, kontenerami, ułatwi także dystrybucję już na miejscu w krajach docelowych. Nowe przetargi na zakup mąki i makaronu na rezerwy, rozpisane przez RARS w najbliższej przyszłości, pozwoliłby na uzupełnienie zapasów strategicznych i w ten sposób kolejne dziesiątki tysięcy ton nadwyżkowej pszenicy zostałyby zdjęte z rynku i zagospodarowane z korzyścią dla polskich rolników – uzupełniał Krzysztof Gwiazda.

- Apelujemy również o rozpatrzenie przez rząd możliwości zmian legislacyjnych w obecnie nowelizowanej ustawie o odnawialnych źródłach energii (UC99), poprzez możliwość uzyskiwania przez producentów rolno-spożywczych zgody na budowę instalacji fotowoltaicznych bez konieczności załatwiania długotrwałych formalności dla instalacji powyżej 300 kWh lub proporcjonalnie do zużycia przez zakład produkcyjny. W chwili obecnej przepisy pozwalają na budowę instalacji na zgłoszenie o mocy do 50 KWh. Pozytywna decyzja pozwoli w znacznym stopniu odciążyć krajową sieć energetyczną i korzystać przez producentów z taniej energii elektrycznej. – dodał Robert Jagielski.

Polska miała być tylko krajem tranzytowym dla ukraińskiego zboża, a okazało się inaczej. Towar zza naszej wschodniej granicy jest sprzedawany w Polsce, co mocno odbija się na finansach polskich rolników. Tanie zboże zalegające w elewatorach może również przyblokować przechowywanie tegorocznych zbiorów.

Jak przypomina wp.pl, protesty rolników i dymisja ministra rolnictwa Henryka Kowalczyka nie spowodowały większej transparentności, jeśli chodzi o import do Polski. Rolnicy nadal nie dowiedzieli się, kto sprowadza tanie zboże.

Wirtualna Polska dotarła do listy importerów ukraińskiego zboża przeznaczonego na pasze. Firmy te sprowadzały zboże od początku stycznia do połowy lutego 2023 br. „Na ponad 20 podmiotów z listy, siedem to firmy założone lub kontrolowane przez obywateli Ukrainy. Są też spółki litewskie, niemieckie i zarejestrowane na Malcie” – czytamy w artykule.

Do Cedrobu trafiło 16 transportów pszenicy i kukurydzy z listy Głównego Lekarza Weterynarii. Spółka przewoziła towar własnymi środkami transportu. Kolejną spółką sprowadzającą zboże z Ukrainy jest Mizgier Tomasz i Synowie. Ta z kolei zatrudniła do przeładunku z wagonów kolejowych na samochody firmę Elewarr, objętą nadzorem właścicielskim Krajowej Grupy Spożywczej.

Dziennikarze ustalili, że wśród rolników krążyły od pewnego czasu plotki, że kontrolowana przez państwo spółka, kupuje ukraińskie zboże. Elewarr zaprzeczył, że prowadzi obrót i skup „importowanych zbóż i rzepaku, m.in. z Ukrainy oraz nie wynajmuje powierzchni magazynowej w celu przechowywania zboża ukraińskiego”. Nie odniosła się wtedy jednak do przeładunku.

Obowiązki prezesa objął wprawdzie Tomasz Rega, ale jest on obecnie członkiem zarządu i p.o. prezesa Krajowej Grupy Spożywczej. Portal topagrar.pl podał, że na stronie KGS ukazały się ogłoszenia Rady Nadzorczej w sprawie postępowania kwalifikacyjnego na stanowisko prezesa KGS oraz odwołanych razem z nim dwóch wiceprezesów spółki.

Do 30 marca br. miały być przeprowadzone rozmowy z kandydatami spełniającymi wymogi formalne.

Marek Zagórski był posłem IV i VIII kadencji. W obecnej IX kadencji został wybrany z listy Prawa i Sprawiedliwości z Siedlec. W latach 2006-2007 był sekretarzem stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w latach 2015-2016 - sekretarzem stanu w Ministerstwie Skarbu Państwa, w latach 2016-2018 sekretarzem stanu w Ministerstwie Cyfryzacji, w latach 2018-2020 ministrem cyfryzacji, a w latach 2020-2021 sekretarzem stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.

W cukrowniach należących do Südzucker Polska S.A. pierwsze ekologiczne inicjatywy podjęto już kilkanaście lat temu. Tylko na przestrzeni ostatniej dekady udało się zrealizować szereg modernizacji oraz wyposażyć zakłady w nowoczesny i ergonomiczny sprzęt. Przykładem są rozwiązania funkcjonujące w Cukrowni Strzelin. Mowa m.in. o wysokosprawnych stacjach wyparnych, zmniejszających zużycie energii cieplnej i zwiększających produkcję energii elektrycznej czy dyfuzorze wieżowym ograniczającym znacznie zużycie energii cieplnej.

Poza tym od 2019 roku w zakładzie działa beztlenowa oczyszczalnia ścieków. Na tę inwestycję przeznaczono 12 mln złotych. Wszystko po to, aby zwiększyć tempo oczyszczania ścieków, a tym samym zniwelować niepożądane zapachy w okolicy cukrowni.

– Na terenie Cukrowni Strzelin działa nowoczesna biogazownia, produkująca energię elektryczną z roślinnych pozostałości powstałych w procesie produkcji cukru. Aktualnie tworzą ją 3 fermentory oraz 3 zbiorniki do magazynowania dygestatu. Jej zadaniem, przy współudziale beztlenowej oczyszczalni ścieków, jest produkcja biogazu – gwarantującego niezależność energetyczną – mówi Mariusz Maziarz, dyrektor Cukrowni Strzelin.

Dodaje, że w przyszłości firma chce uruchomić farmę fotowoltaiczną na terenie zakładu. Jej planowana moc do 1 MWp.

– To rozwiązanie, które pozwoli nam uzyskiwać energię odnawialną w efektywny sposób, bez generowania uciążliwości dla mieszkańców miasta. Zredukujemy również znacznie emisję CO2 poprzez wymianę kotła z węglowego na gazowy. Dodatkowo stałym elementem planów inwestycyjnych oraz przedsięwzięć jest instalacja falowników i optymalizacja pracy urządzeń – dodaje Maziarz.

Jak zwrócił uwagę w odpowiedzi na interpelację Krzysztof Ciecióra, podsekretarz stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi, produkcja makaronu w Polsce wzrosła ze 168 tys. ton do 208 tys. ton w 2020. Roku. Ostatnie lata były dla branży dobre, ale sytuacja pogorszyła się po wybuchu pandemii oraz wojny na Ukrainie.

Doprowadziło to do tego, że w 2021 roku inwestycje spadły aż o 40 proc. względem 2019 roku. W 2020 roku działało też o 15 proc. mniej firm niż jeszcze przed rokiem, co jest efektem tego, że polski rynek makaronów w ponad 80 proc. należy do małych firm, w przypadku których kryzysy są bardziej odczuwalne.

Ciecióra poinformował, że niemożliwe będzie wpisanie producentów makaronów na listę podmiotów chronionych. Stoi to bowiem w sprzeczności z prawem Unii Europejskiej.

„Zaklasyfikowanie jakiejkolwiek branży jako branży chronionej stoi w sprzeczności z przepisami art. 8 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2017/1938, ponieważ wprowadzenie wyjątku wyłącznie dla jednej branży będzie dyskryminować inne przedsiębiorstwa oraz zakłócać konkurencję w ramach branży spożywczej. Dodatkowo przepisy art. 2 pkt 5, wskazują, że odbiorcy inni niż gospodarstwa domowe, którzy objęci są ochroną przed wprowadzeniem ograniczeń w poborze gazu ziemnego nie mogą zużywać łącznie więcej niż 20 proc. rocznego zużycia gazu ziemnego w danym państwie członkowskim. Tym samym, dodanie do katalogu odbiorców chronionych w § 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie wprowadzania ograniczeń branży produkcji makaronów, nie może zostać zrealizowane ze względu na ograniczenia wynikające z art. 2 pkt 6 rozporządzenia (UE) 2017/1938” – napisał Ciecióra.

Przypomniał również, że istnieją już mechanizmy pomocowe, z których korzystać mogą producenci makaronów. Chodzi m.in. o maksymalną cenę na energię elektryczną na podstawie ustawy o środkach nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych odbiorców w 2023 roku. Dochodzi do tego również decyzja Rady Ministrów o pomocy sektorom energochłonnym, o którą ubiegać można się, gdy koszty zakupu energii elektrycznej i gazu ziemnego stanowiły co najmniej 3 proc. wartości produkcji w 2021 r. lub 6 proc. wartości produkcji w pierwszej połowie 2022 r. To prawo mają również ci producenci makaronów, w przypadku których, co najmniej połowa ich przychodów lub wartości produkcji pochodziła z działalności w kodach PKD lub kodach PRODCOM wymienionych na liście sektorów szczególnie narażonych na skutki kryzysu, opracowanej przez Komisję Europejską.

Z relacji portalu RetailDetail wynika, że rentowność spadała ze względu na wysoką inflację i wzrost cen surowców, ale kłopotem były także zakłócenia w globalnym łańcuchu dostaw. Wybuch wojny na Ukrainie zaburzył dostawy oleju i zbóż, na dodatek znacznie wzrosły koszty logistyki przy zakupach kawy Arabica oraz produktów nabiałowych.

Marża brutto w dół o 260 pb

Jak podał szef spółki Mark Schneider w rozmowie z agencją Reuters, obroty spółki były tylko nieznacznie niższe od oczekiwań i wyniosły 94,4 mld franków, co jednak wiąże się wyłącznie ze wzrostem cen sprzedaży. Podwyżki nie zniwelowały w całości wzrostu kosztów, w związku z czym marża brutto spadła o ok. 260 punktów bazowych. Jak ocenił menedżer, "to potężny spadek".

Poseł zwrócił się do ministra rolnictwa z pytaniami, argumentując to „sytuacją panującej na terenie całej Unii Europejskiej.

Interesuje go, jakie rozwiązania systemowe są analizowane w kontekście możliwości wsparcia polskich producentów branży makaronowej w rywalizacji z ich zagranicznymi odpowiednikami. Podaje, ze względu na rosnące koszty energii polscy producenci mają utrudnioną możliwość konkurencji z zagranicznymi producentami.

Kolejne pytanie dotyczy możliwości wyłączenia polskich producentów branży rolno-spożywczej, w tym producentów z branży makaronowej z planów ograniczenia poboru energii elektrycznej i gazu sieciowego.

Parlamentarzystę interesuje również, „czy planowane jest wprowadzenie finansowych tarcz ochronnych dotyczących zmniejszenia kosztów energii dla producentów branży rolno-spożywczej” oraz ew. czy zostaną objęci nią producenci z branży makaronowej.

Z danych CMR wynika, że od października 2021 do września 2022 wszystkie kanały sprzedały o 12 proc. więcej opakowań ryżu w porównaniu do analogicznego okresu rok wcześniej. Nieznacznie spadła za to liczba sprzedanych opakowań makaronów – o niecały 1 proc. i kasz – o 4 proc. Generalnie nie są to produkty, w których obserwuje się sezonowe wahania popytu, choć trzeba odnotować, że nieco mniej kaszy, makaronu czy ryżu Polacy kupują latem – zwłaszcza w czerwcu, który dla każdej z tych kategorii pozostaje najgorszym miesiącem pod względem sprzedaży.

Dyskonty koszą konkurencję

Obecnie (wg danych za styczeń-wrzesień 2022) już niemal 50 proc. łącznej wartości sprzedaży kasz, makaronów i ryżu generują dyskonty. Na placówki tego typu przypada też przeszło połowa (53 proc.) liczby sprzedanych opakowań produktów z tych kategorii. Znaczenie tego kanału w ostatnich latach wzrosło – w analogicznych miesiącach roku 2020 dyskonty odpowiadały za niecałe 42 proc. obrotów.
Kategorią, w której dyskonty najmocniej zyskały na znaczeniu jest ryż. Tu dyskonty w okresie od stycznia do września 2022 roku generowały już 53 proc. wartości sprzedaży – o 10 p.proc. więcej niż w analogicznym okresie dwa lata wcześniej.

Sklepy małoformatowe do 300 mkw. pozostają drugim najważniejszym kanałem sprzedaży dla każdej z omawianych grup produktowych – odpowiadają one za niemal 25 proc. wartości sprzedaży kasz, 23 proc. wartości sprzedaży makaronów i 19 proc. wartości sprzedaży ryżu. Warto jednak zauważyć, że ich znaczenie jest coraz mniejsze. Podobny trend dotyczy supermarketów. Te dwa kanały generują obecnie łącznie ok. 40 proc. obrotów w tych kategoriach (odpowiednio 22 proc. i 18 proc.), podczas gdy jeszcze w 2022 roku odpowiadały za ok. 48 proc. Stabilnie wygląda sprzedaż kasz, ryżu i makaronów w hipermarketach – te od kilku lat odpowiadają za ok. 10 proc. jej wartości.

Kasza, ryż i makaron w czołówce cenowego rajdu

Coraz większe znaczenie dyskontów może być spowodowane tym, że jest to kanał najmocniej kojarzony z niskimi cenami i promocjami, co staje się szczególnie istotne dla konsumentów w czasach galopującej inflacji. Warto zauważyć, że ceny kasz, makaronów i ryżu rosną w szybkim tempie – zdecydowanie wyższym niż notowana przez GUS inflacja.

W sklepach małoformatowych średnia cena za opakowanie kaszy była w listopadzie tego roku wyższa o 44 proc. w porównaniu do tego samego miesiąca rok wcześniej i aż o 60 proc. wyższa w porównaniu do listopada 2020 roku. Cena opakowania makaronu wzrosła w tym kanale o 32 proc. względem listopada 2021 roku i 40 proc. względem listopada 2020 roku, a opakowanie ryżu skoczyła o odpowiednio 27 proc. i 35 proc. więcej. Dziś w sklepach małoformatowych za opakowanie kaszy należy zapłacić średnio już 4,60 zł, makaronu – 4,50 zł a ryżu – 4,70 zł. W supermarketach wzrosty średnich cen były niewiele niższe. Opakowanie kaszy kosztuje w nich obecnie o 49 proc. więcej niż w listopadzie 2020 roku (4,40 zł), opakowanie makaronu – o 37 proc. więcej (4,47 zł), z kolei cena opakowania ryżu wzrosła o 26 proc. (do 4,40 zł).

Kasze to kategoria, która zaliczyła w ciągu ostatniego roku jedne z najwyższych wzrostów cen zarówno w sklepach małoformatowych, jak i supermarketach. Makarony i ryż pod tym względem również znajdują się w ścisłej czołówce, choć wyprzedzają je m.in. mleko, olej czy sery żółte.

Ciąg dalszy artykułu na kolejnej stronie

Marki własne mocne, ale stabilne

Rosnące ceny to okazja dla marek własnych – zwykle zauważalnie tańszych od znanych brandów producenckich. Jednak w przypadku analizowanych kategorii galopująca inflacja nie sprawiła, że konsumenci zaczęli częściej sięgać po private labels – ich pozycja jest tutaj mocna, ale stabilna.

Kasze marek własnych, liczone jako całość, pozostają liderem w sklepach małoformatowych – odpowiadają za 20 proc. wolumenu sprzedaży tej kategorii w tym kanale. Ich popularność niewątpliwie powiązana jest z ceną – opakowanie kaszy private labels jest o ponad 1 zł tańsze od opakowań najbardziej znanych marek. Jeszcze większa różnica w cenie widoczna jest w supermarketach – tu marki własne odpowiadają za ok. 40 proc. wolumenu sprzedaży kasz i są o ok. 1,50 zł tańsze w porównaniu do konkurencji.

W przypadku ryżu, marki własne liczone jako całość zajmują drugie miejsce pod względem udziałów w wolumenie sprzedaży w sklepach małoformatowych (25 proc.) i są zdecydowanym liderem w supermarketach (47 proc.). W przypadku makaronów w obu tych kanałach sprzedaży liderem pozostaje firma Maspex z marką Lubella; private labels zajmują drugie. miejsce z 13 proc. udziałów w wolumenie sprzedaży w małym formacie i 23 proc. w supermarketach.

To, czego nie widać

Zjawiskiem związanym z inflacją i rosnącymi kosztami produkcji obserwowanym w branży FMCG jest downsizing, czyli zmniejszanie gramatury/pojemności opakowań produktów przy jednoczesnym utrzymaniu ich ceny. W omawianych kategoriach jest to jednak zjawisko niewidoczne. W sklepach małoformatowych i supermarketach najważniejsze pod względem obrotów na kaszy pozostają opakowania 400 g, w przypadku makaronów nadal niemal całą sprzedaż generują opakowania 250 g, 400 g i 500 g, a ryżu – te po 400 i 1000 g.

Ani w supermarketach, ani w sklepach małego formatu nie widać także szczególnych zmian jeśli chodzi o upodobania klientów dotyczące produktów z tych kategorii – udziały poszczególnych rodzajów ryżu, kasz czy makaronów w wolumenie sprzedaży nie zmieniły się szczególnie w ciągu ostatnich dwóch lat. Można powiedzieć, że polski konsument wciąż jest całkiem konserwatywny – z makaronów wybiera przede wszystkim bezjajeczne, z kasz – jęczmienną i gryczaną, a z ryżu – biały. Nic nie wskazuje na to, by popularność bardziej "egzotycznych" kasz, makaronów czy ryżu miała w najbliższym czasie wzrosnąć na tyle, by stały się one istotnymi częściami swoich kategorii. Eksperymentowaniu nie służą także rosnące ceny - łatwo zrozumieć, że konsumenci wciąż najchętniej wybierają kaszę jęczmienną, jeśli jej opakowanie jest o ponad 1 zł tańsze od kaszy kuskus czy bulgur.

Mniej popularne gatunki kasz, makaronów czy ryżu mają większą szansę na zaistnienie w supermarketach, gdzie półka jest znacznie szersza, aniżeli w sklepach małoformatowych. Średnio w ofercie supermarketu możemy znaleźć 28 różnych wariantów kasz (dla porównania w sklepach małoformatowych jest ich siedem), aż 90 wariantów makaronów (21 w małym formacie) i 20 wariantów ryżu (pięć w małym formacie). Jednakże w ciągu ostatnich 12 miesięcy (grudzień 2021 roku-listopad 2022 roku) nie widać większych zmian jeśli chodzi o dostępność poszczególnych gatunków kasz czy ryżu – w przypadku żadnej z "egzotycznych" grup produktowych, takich jak ryż basmati, jaśminowy czy kasza bulgur, nie zwiększyła się liczba ich wariantów dostępnych na półkach.

Autor artykułu: Nikodem Pankowiak, analityk danych sprzedażowych w CMR (Centrum Monitorowania Rynku)
 

To ważny krok w stronę rozwoju rynku tzw. novel food (żywości nowatorskiej) i być może przedsmak tego, co czeka nas już za kilka lat. Przetwórstwo spożywcze może bowiem ewoluować w kierunku szerszego wykorzystywania tego typu nowinek przy produkcji żywności. Na razie wietnamski producent nie ma na rynku unijnym konkurencji i otrzymał pięcioletnią wyłączność na swoje działania, ale Komisja Europejska teoretycznie może we wskazanym okresie wydać podobne zgody innym podmiotom. Warunek? Takie firmy nie będą korzystały z danych naukowych uzyskanych przez Wietnamczyków.

Komisja Europejska zapewnia, że mąka ze świerszczy i jej wykorzystanie w przemyśle spożywczym zostało zbadane pod kątem bezpieczeństwa zdrowotnego. Analizy przeprowadził na zlecenie KE Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), dochodząc do wniosku, że testowany produkt spełnia odpowiednie wymogi prawne i może zostać zakwalifikowany jako novel food. EFSA zwróciła jedynie uwagę na kwestie potencjalnego uczulenia osób z alergią na skorupiaki i mięczaki. Urząd wezwał do przeprowadzenia dalszych badań w tym zakresie.

Pizza i napoje z proszkiem ze świerszczy

Zgodnie z rozporządzeniem KE, na bazie mąki ze świerszczy wytwarzane mogą być m.in. wieloziarniste chleby, bułki, paluszki chlebowe, krakersy, batony zbożowe, suche mieszanki do wypieków, ciasteczka, herbatniki, suche produkty makaronowe i sosy. Na liście znalazły się również sosy, przetworzone produkty ziemniaczane, orzechy i nasiona oleiste, dania warzywne, pizza, substytuty mięsne, zupy i koncentraty zup, także w proszku, przekąski z mąki kukurydzianej, napoje piwopodobne, czekoladowe wyroby cukiernicze, przekąski inne niż chipsy, a nawet przetwory mięsne.

Co oczywiste, mąka ze świerszczy ma być jedynie dodatkiem do wyżej wymienionych produktów. Przykładowo, zgodnie z wytycznymi unijnymi w pieczywie wieloziarnistym będzie można użyć do 2 gramów proszu ze świerszczy na 100 gramów produktu. Z kolei w przekąskach, chipsach i substytutach mięsa, zawartość proszku nie będzie mogła przekroczyć 5 gramów na 100 gramów produktu.

Doniesienia o rozporządzeniu KE natychmiast rozgrzały polskich internautów, a nawet polityków - zwłaszcza tych sceptycznych wobec UE - którzy wyrażają "zaniepokojenie" tym, że klienci w Polsce będą jeść owady, nawet o tym nie wiedząc. Komentarze takie są jednak całkowicie bezpodstawne. W rozporządzeniu KE pojawił się bowiem obowiązek wyszczególniania w składzie produktu widocznym na opakowaniu częściowo odtluszczonego proszku ze świerszcza domowego. Na opakowaniach wyrobów trafiających do sklepów będą musiały również pojawić się informacje dotyczące potencjalnych reakcji alergicznych u konsumentów.

Największe obawy w Polsce związane z implementacją umowy UE-Mercosur mają producenci produktów spożywczych, szczególnie wołowiny oraz cukru. Umowa ma jednak zawierać ograniczenia ilościowe dla wwozu części produktów spożywczych do UE, a sto sowane stawki celne będą obniżane w Unii stopniowo. Przewidziane są również pakiety ochronne dla europejskich producentów żywności, a importowane do UE produkty Mercosur będą musiały spełniać normy unijne, co może znacznie ograniczyć import.

Podpisanie umowy zależy w dużym stopniu od zmniejszenia wycinki Puszczy Amazońskiej w Brazylii. Tymczasem deforestacja Amazonii gwałtownie wzrosła w listopadzie 2022 r. do poziomu 555 km 2 – było to ok. 60 proc. powyżej średniej miesięcznej z ostatnich siedmiu lat i ponad dwukrotnie więcej niż w listopadzie ubiegłego roku. W czasie kadencji Jaira Bolsonaro w latach 2019-2022 średni poziom wycinki brazylijskich lasów

amazońskich wzrósł o ponad połowę. Ograniczono w tym czasie wydatki na rzecz egzekwowania ochrony środowiska przyzwalając na nielegalną dewastację lasów. Jednym z głównych celów nowego prezydenta Brazylii, Lula da Silvy, jest całkowite ograniczenie wylesiania Amazonii do 2030 r. Podczas swojej poprzedniej prezydentury (2003-2010) Lula ograniczył deforestację z poziomu 27,8 tys. km2 w 2004 r. (najwyższego w tej dekadzie) do 6,4 tys. km2 rocznie pod koniec swojej poprzedniej kadencji.

Zatrzymanie deforestacji w Brazylii będzie wymagało funduszy, a obecne prognozy wzrostu PKB tego kraju na 2023 r. są niewielkie – wynoszą 1,0 proc. (dane MFW). Za sprawą działań Luli, 21 grudnia 2022 r. Kongres zatwierdził zniesienie pułapu wydatków fiskalnych, a jedną z pierwszych decyzji nowego prezydenta było podpisanie pakietu dekretów, których celem jest m.in. ochrona Puszczy Amazońskiej. Norwegia ogłosiła ponowne wsparcie Funduszu Amazonii (Amazon Fund) – ważnej instytucji chroniącej lasy amazońskie od 2008 r. Rząd norweski wraz z niemieckim przekazały wcześniej łącznie ok. 99 proc. wszystkich środków tego funduszu.

Sukces reform Luli zależy jednak też od poparcia społecznego. Brazylia jest obecnie silnie spolaryzowana, o czym świadczą m.in. największe do tej pory w kraju zamieszki zwolenników Bolsonaro w stolicy kraju – Brasilii, które miały miejsce 8 stycznia br. Rozruchy zostały opanowane, a były prezydent je potępił, niewykluczone są jednak kolejne wybuchy niezadowolenia jego zwolenników.

– Polityka Krajowej Grupy Spożywczej wychodzi naprzeciw oczekiwaniom plantatorów chmielu i również ten zakład będzie nabyty przez nią od Grupy Azoty – zapowiedział podczas wizyty Henryk Kowalczyk.

Wicepremier i zarazem minister rolnictwa poinformował również, że jest już wstępne porozumienie między tymi dwiema spółkami Skarbu Państwa i obecnie trwają szczegółowe ustalenia biznesowe.

– Mam nadzieję, że wkrótce ten zakład ożyje i wznowi skup chmielu oraz produkcję granulatu – zadeklarował wicepremier Henryk Kowalczyk.

Dodał, że są zabezpieczone środki finansowe dla Krajowej Grupy Spożywczej również na skup chmielu. Wicepremier zapewnił, że działalność odwiedzonego przez niego zakładu zostanie odbudowana i dojdzie do wznowienia produkcji.

Polska to drugi pod względem powierzchni uprawy oraz trzeci pod względem wielkości produkcji producent chmielu w całej Unii Europejskiej. Około 90 proc. powierzchni upraw chmielu w naszym kraju jest zlokalizowanych w woj. lubelskim.

- W latach 2020 i 2021 znacząco spadł poziom skupu chmielu oraz jego ceny w stosunku do lat poprzednich, przy jednoczesnym znaczącym wzroście kosztów produkcji. Uwarunkowania rynkowe w browarnictwie były w ostatnim czasie determinowane przez skutki pandemii COVID-19 i wojnę w Ukrainie, które powodują wzrost ryzyka handlowego po stronie plantatorów w kontekście dochodów - podkreśla Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Krajowa Grupa Spożywcza ma chrapkę na sieci handlowe

Przypomnijmy, że miesiąc temu Henryk Kowalczyk w trakcie wywiadu w TOK FM zachwalał pomysł prezesa PiS Jarosława Kaczyńskiego dotyczacy nabycia sieci Żabka od funduszu CVC Capital Partners przez Krajową Grupę Spożywczą. Zasugerował zarazem, że na celu KGS może być "jakakolwiek" inna sieć handlowa, niekoniecznie Żabka.

- Z nikim nie rozmawiamy konkretnie i trudno żebym tu na antenie mówił, z kim rozmawiamy. Natomiast chętnie nabędziemy jakąkolwiek sieć sklepów spożywczych - tłumaczył wtedy Kowalczyk, pytany o to, czy trwają rozmowy dotyczące akwizycji Żabki.

Dopytywany przez dziennikarza TOK FM o to, dlaczego Jarosław Kaczyński niedawno podczas spotkania wyborczego mówił wprost o sieci Żabce, Kowalczyk stwierdził, iż ta sieć to tylko "przykład, który byśmy chętnie zrealizowali". - Jakby jakaś sieć handlowa chciała się sprzedać, [to] rozmawiamy natychmiast - oświadczył Kowalczyk.

Jednocześnie wicepremier ocenił, że "przykład" wskazany przez prezesa Prawa i Sprawiedliwości "rzeczywiście jest dobry". - Natomiast czy on się zmaterializuje, czy to będzie akurat ta sieć, czy inna sieć, czy swoja sieć wytworzona, czy współpraca z innymi krajowymi, to jeszcze nie jest przesądzone, ale rzeczywiście jest to taki docelowy model - dodał Henryk Kowalczyk.

Wicepremier odkreślił, że "udało się utworzyć holding spożywczy, jak to kiedyś było określone w programie Prawa i Sprawiedliwości". - On przyjął nazwę Krajowa Grupa Spożywcza. Zakusy ma takie, żeby jednak mieć możliwości jakichś działań na rynku - zasugerował Kowalczyk.

- Bardzo dobrze sprawdził się ten holding, czy ta grupa spożywcza, jeśli chodzi o skup zboża, już na początku żniw. Niestety, ona powstała dopiero w maju, więc jeszcze nie mamy narzędzi wiele, ale chcemy tę Krajową Grupę Spożywczą wyposażyć w jeszcze inne narzędzia - powiedział wicepremier. Jakie? Tu Kowalczyk wymienił w pierwszej kolejności narzędzia związane z przetwórstwem rolno-spożywczym i dodał, że grupa w tej chwili "staje się dystrybutorem nawozów na przykład, też żeby pośrednicy nie nadużywali swojej przewagi nad rolnikami".

- Czy (KGS - red.) jakąś sieć handlową będzie tworzyła? Chciałbym. Natomiast nie wskazywałbym tu konkretnego przykładu - oznajmił Henryk Kowalczyk.

CZYTAJ TAKŻE: Jarosław Kaczyński chce wykupić sieć Żabka od CVC Capital Partners. - Idziemy w tym kierunku - mówi polityk

Odpowiedź jest bardzo prosta. Moim głównym celem była po prostu promocja przedsiębiorczości w Polsce. Uznałem, że jeżeli są programy promujące taniec, gotowanie, czy urządzanie domu, to tym bardziej powinien być program dotykający kwestii przedsiębiorczości, która choć jest bardziej skomplikowana, to zarazem jest też o wiele ważniejsza. Ten program miał prostą formułę, ale jednocześnie był dość skomplikowany ze względu na materię, jaka była prezentowana przez founderów - każdy przychodził z innym pomysłem, miał tylko trzy minuty na prezentację i musiał odpowiedzieć na pytania potencjalnych inwestorów. Recenzowaliśmy każdy projekt i wskazywaliśmy, jakie dostrzegamy jego słabe i mocne strony. Tak naprawdę widzowie programu mieli po raz pierwszy okazję zrozumieć, na czym polega prowadzenie biznesu w pigułce; co jest istotne, a co nie. Formuła programu zakładała, że finalnie prezentacje będą kończyć się inwestycją, ale to nie było wcale takie proste. Nawet w przypadku tych projektów, które wstępnie wyglądały całkiem obiecująco.

Uznałem, że jeżeli 80 proc. PKB jest kreowane przez biznes prywatny, to edukowanie Polaków i dostarczanie im wiedzy na temat przedsiębiorczości i prowadzenia biznesu jest ważne. Stare pokolenie zostało wychowane w czasach, kiedy kapitalizm nie istniał; średnie pokolenie, czyli moje, działało w ramach hurraoptymistycznej idei, wałęsowskiego "Weźcie sprawy w swoje ręce", a młode pokolenie wychowuje się w kulcie błyskawicznych sukcesów start-upów i widzi , że czasami wartość takich firm przekracza miliard dolarów. Młodzi Polacy myślą, że właśnie tak wygląda budowanie firmy i że sukces można odnieść błyskawicznie.

Postrzeganie przedsiębiorcy jest w Polsce bardzo niekorzystne, a wtedy, gdy kręcony był Dragons’ Den, czyli w okolicach 2010 r., było jeszcze gorsze. Nie lubimy przedsiębiorców. Przedsiębiorca to ktoś, kto zwalnia ludzi i bogaci się ich kosztem. Chodziło mi o odczarowanie przedsiębiorczości; o pokazanie, że nie zwalniamy, ale zatrudniamy. Myślę, że dzięki temu programowi udało się tego dokonać w wielu obszarach oczywiście w pewnej skali.

Pamięta pan projekty, które miały największy potencjał?

Wszystkie projekty, w które się zaangażowałem, trafiły do dalszego audytu. Niestety, w większości wypadków, na dalszym etapie analizy okazało się, że czegoś w projekcie brakowało. Finalnie zainwestowałem w biznes, który nazywa się Beer Fingers – to spółka spożywcza produkująca paluszki. Stał za nią młody właściciel z bardzo mocną osobowością. Niemal dwa lata pracowaliśmy razem z nim nad tym projektem i myślę, że wiele mu pomogliśmy, ale potem founder prowadził ten biznes samodzielnie.

Jest Pan uznanym inwestorem. Jak postrzega pan rynek start-upowy?

Oceniam start-uperów niezwykle pozytywnie. W Polsce mamy bardzo fajny ekosystem start-upów; może nie jest one jeszcze na poziome znanym z Izraela czy Niemiec, może nie jest to Dolina Krzemowa ale jest nieźle. W dodatku cały czas ten rynek rozwija się w dobrym kierunku. Ludzie ze sceny start-upowej są pełni entuzjazmu. Ciężko pracują, ale wielu z nich brakuje jednej rzeczy.

Czego?

Cierpliwości. Gdy przychodzą do inwestora, często mają zbyt duże wyobrażenia o swoim standingu finansowym; nie wiedzą w jakiej sytuacji tak naprawdę się znajdują. Zbyt dużo myślą o tym, że zaraz ich firma będzie jednorożcem (określenie start-upów, których wartość przekracza 1 mld dolarów – red.). Mają trochę za mało cierpliwości i za mało pokory. Muszę jednak zaznaczyć, że mówię tu o przeciętnym start-upowcu.

WIĘCEJ CZYTAJ NA KOLEJNEJ STRONIE

Widziałem natomiast też projekty, których founderzy spełniali wszystkie kryteria, jakie brane są pod uwagę przy największych inwestycjach w Dolinie Krzemowej. Te osoby nie tylko były entuzjastami i super fachowcami, ale zarazem dysponowały unikalną wiedzą - taką której nie ma nikt na świecie.

Gdy mówimy o jednorożcach, najczęściej myślimy o firmach związanych z technologiami lub płatnościami. A co ze start-upami z obszaru foodtech? Jak ocenia pan tę branżę? Firmy foodtechowe sygnalizują, że w Polsce brakuje inwestorów, którzy chcieliby w nie zainwestować.

Jeżeli 100 funduszy nie rozumie specyfiki branży foodtech, to coś jest na rzeczy. To trochę jak w znanym kawale: jeśli jedna osoba mówi, że jesteś wstawiony, to sobie mówi; jak druga osoba mówi, że jesteś wstawiony, to się nad tym zastanów; a jak trzecia tak mówi, to idź szybko spać.

Gorzkie. Czyli branża spożywcza jest zbyt trudna, mało atrakcyjna?

Branża spożywcza jest bardzo specyficzna. Dla inwestorów, którzy oczekują dużego i szybkiego zwrotu z inwestycji, nie jest wystarczająco sexy. Trzeba zdawać sobie sprawę, że inwestorzy, patrząc na spółki spożywcze, widzą inwestycję na wiele lat i ogromne nakłady, które trzeba ponieść, aby ją rozwinąć. Jesteśmy w Bakallandzie, ta spółka ma 31 lat, a wciąż wiele obszarów w niej wymaga zmiany. Spółka spożywcza, nawet taka kreatywna, wymaga wielu lat pracy. Amerykańskie, niemieckie koncerny spożywcze mają po 100-150 lat, a cały czas się rozwijają. Spójrzmy na listę największych firm, które powstały w ciągu ostatnich pięciu czy 10 lat. Czy mamy tam jakiś „nowy” biznes spożywczy? Może Beyond Meat. I to jest odpowiedź.

To wciąż nie daje nam odpowiedzi, na pytanie dlaczego inwestorzy tak rzadko decydują się na wspieranie tego typu projektów w Polsce. Pan wierzy w start-upy, w tym w firmy spożywcze. Purella Foods była jednym z nich, a rozwijał ją fundusz bValue, w którym inwestorami są m.in. pan oraz Rafał Brzoska.

Przykład z Purellą pokazuje, jak można podejść do tego tematu. Długo zastanawialiśmy się nad właściwym rozwiązaniem, bo widzieliśmy wiele fajnych, nowych pomysłów i projektów na horyzoncie, ale nie wiedzieliśmy, jak moglibyśmy je efektywnie rozwijać. Problem polega na tym, że mały start-up przy dużej spółce nie zafunkcjonuje prawidłowo. Duża firma ma swoje cele, swoje KPI, więc mała spółka po prostu zginie w tym zamieszaniu, nawet pomimo wsparcia. Właśnie dlatego start-upy tak słabo rozwijają się poza ekosystemem. Jeżeli jakiś duży przedsiębiorca inwestuje np. w dwa „młode” projekty i w dodatku chce je w pełni kontrolować, to nigdy nie będzie w stanie tego zrobić - waga tych wszystkich projektów nigdy nie będzie do siebie pasowała. Inaczej zarządza się małym, elastycznym projektem start-upowym, a inaczej pokaźną spółką produkcyjną.

Wyobraźmy sobie dużą spółkę spożywczą, niech to będzie np. Bakalland. Zgodnie z planem, firma powinna sprzedawać produkty za 3 mln zł dziennie. Jak w takiej sytuacji zespół Bakallandu - a nie jesteśmy największą spółką w Polsce - miałby się należycie pochylić nad start-upem, który ma 500 tys. przychodu rocznie? Jak ma go zasymilować? Nie mówiąc już o uzyskaniu synergii, czy kwestiach codziennego wspierania i pomocy. Można zażartować, że taki projekt w przypadku przeprowadzki prawdopodobnie zaginie.

Duże koncerny zagraniczne, mają własne inkubatory start-upów. W Polsce Maspex buduje podobny projekt, w ramach którego wspiera rożne młode projekty, ze start-upami pracuje też Hochland. Czyli można to zrobić? A może polskie firmy spożywcze nie dojrzały do tego typu inwestycji lub są zbyt konserwatywne, wolą samodzielnie pracować nad wejściem w nowe kategorie produktowe?

Wiele firm postawiło na inwestycje we własne działy R&D, które mają za zadanie rozwijać nowości produktowe, wsłuchiwać się w potrzeby konsumentów i tworzyć innowacje. To o wiele prostsze, niż opieka nad małym start-upem, który wymaga uwagi, a jednocześnie prezentuje kulturę organizacji zupełnie inną niż większe, dojrzałe firmy. W tym kontekście pojawiają się problemy w komunikacji i zrozumieniu filozofii działania takiego młodego projektu. W dodatku trzeba umieć przekazać wiedzę dotyczącą produkcji, zarządzania, marketingu, czy sprzedaży, która potrzebna jest do przeskalowania biznesu i, wydawałoby się, jest już w firmie. Trzeba ją dostosować do potrzeb start-upu, ale przełożenie know-how na potrzeby mniejszego podmiotu nie jest łatwe.

WIĘCEJ CZYTAJ NA KOLEJNEJ STRONIE

Po drugie, duże firmy mogą ściągnąć do swoich działów rozwojowych najlepszych ekspertów, ponieważ je na to stać. Duża firma może się posiłkować właściwie każdą agencją strategiczną, która też musi pracować nad światowym portfolio.

Trochę inaczej wygląda to w obszarze dystrybucji. W tym sektorze mamy w ostatnim czasie bardzo dużo innowacji. Firmy chcą rozwijać sprzedaż w internecie, ale branża spożywcza nie kupuje spółek związanych ze sprzedażą internetową, tylko szuka rozwiązań i buduje np. działy e-commerce’u, żeby móc ten nowy kanał dystrybucji wykorzystać możliwie jak najefektywniej. Nie widziałem jeszcze, by duża spółka spożywcza, np. mleczarnia czy zakład mięsny, kupiła spółkę e-commerce’ową. Nie zrobiły tego, bo takie projekty ciężko byłoby zasymilować.

Panu z Purellą się jednak udało. Dlaczego?

Przykład Purelli jest wybitny. Rozwój start-upu był przez kilka lat wspierany przez fundusz bValue, w którym jestem inwestorem. Następnie doszło wzmocnienia mojego udziału w akcjonariacie i połączenia Bakallandu i Purelli. To jednak był zupełny przypadek.

Muszę podkreślić, że Purella bardzo rytmicznie się rozwijała, ma fajne, innowacyjne produkty i wiele pomysłów na kolejne wyroby. W tym wypadku to nie jest inwestycja lecz „zaproszenie takiej spółki na większy pokład”.

Co to połączenie oznacza dla obu spółek?

Bakalland pokazał przez wiele lat, że nie tylko doskonale rozumie potrzeby klientów, ale też jest w stanie zagwarantować stabilny rozwój biznesowy i budować duże kategorie. Purella to innowacyjny gracz, który świetnie rozumie współczesne trendy. Te firmy idealnie do siebie pasują. Po połączeniu tworzymy grupę o bardzo dużym potencjale produkcyjnym oraz o wyróżniającej się sile dystrybucyjnej, skupionej w obecnych kanałach, ale najbardziej w e-commerce oraz eksporcie.

Firmy zapowiedziały, że „celem połączenia obu spółek jest stworzenie grupy będącej liderem zdrowej żywności w Polsce, mającej europejskie ambicje”. Europejskie, czyli jakie? Chodzi jedynie o eksport, czy może przejęcia i inwestycje typu greenfield?

Podtrzymuję te zapowiedzi. Zdobiliśmy pierwszy kilkuletni biznes plan, który zakłada wzrost przychodów do ponad 1 mld z czego 1/3 będzie pochodziła z eksportu i e-commerce’u. Strategia nie zakłada akwizycji - których oczywiście nie wykluczamy - ale chcemy skoncentrować się na doskonaleniu posiadanych produktów i zwiększaniu ich innowacyjności, a także wprowadzeniu nowych kategorii.

Jakich? Pojawiały się informacje, że nie będą to jedynie nowe zdrowe produkty, ale także roślinne zamienniki mięsa i mleka.

Już od roku pracujemy nad nowymi kategoriami. Szczegółów nie mogę jeszcze zdradzić ale bardzo dużo uwagę przykładamy do jakości i sensoryki. Przy tak kreatywnym zespole, który stworzyliśmy, co roku będziemy chcieli zaskakiwać rynek nowymi produktami i poprawą istniejących.

WIĘCEJ CZYTAJ NA KOLEJNEJ STRONIE

Grupa planuje wzmocnić obszar R&D.

W obszarze badań i rozwoju mamy dwa kluczowe projekty. Przy jednej z naszych fabryk - zgodnie z projektem nowej dyrektor tego działu - powstało już centrum R&D, które będzie obsługiwało kategorie produktowe, które mamy w portfolio i rozwijało innowacje w ramach tych obszarów. Poza tym w Warszawie powstało nasze Innovatian Lab dedykowane tylko do zamienników mięsa i mleka, nad którymi będzie pracował dedykowany zespół ekspertów.

Jaki pomysł ma Bakalland na rozwój w kanale e-commerce?

Zdecydowanie przyspieszymy w kilku obszarach, w których już działamy. Mam tu na myśli nasze dwie platformy: eBakalland, która zaopatruje sklepy oraz Purella.pl, której oferta trafia do klientów indywidualnych w całej Europie.

Wzmocnimy naszą współpracę z dużymi operatorami, takimi jak Amazon czy eBay, a także istniejącymi platformami w Polsce i Europie. To nie wszystko, ale więcej nie mogę zdradzić.

Jednym z inwestorów Bakallandu jest Rafał Brzoska. Czy mają panowie pomysł na współpracę firmy z InPostem?

Rafała uważam za osobę, która - nie tylko w Polsce - ma największą i najbardziej wszechstronną wiedzę w obszarze e-commerce. Z InPostem prowadzimy obecnie kilka komercyjnych projektów.

Czy to, co dzieje się obecnie w gospodarce, odetnie start-upy od finansowania? Jeszcze kilkanaście miesięcy temu fundusze przepalały tony taniego pieniądza, inwestując w co popadnie. Jak sprawy mają się dzisiaj?

Muszę wszystkich pozytywnie rozczarować: pieniądze dla start-upów będą i to nawet w większej ilości niż dotychczas. Widzę przynajmniej kilka funduszy venture capital, które powstały i zebrały środki nie tylko od polskich przedsiębiorców i od krajowych instytucji, ale też od instytucji międzynarodowych. To fundusze, które mają budżet na poziomie 100-150 mln euro. Co ciekawe, idzie to w kierunku uniezależnienia się od funduszy strukturalnych z Polskiego Funduszu Rozwoju. Przez trzy do pięciu najbliższych lat fundusze VC będą inwestować. Uważam, że będzie to bardzo duże wsparcie dla sceny start-upowej. Poza tym jest też kilka organizacji, takich jako moja (bValue – red.), które są funduszami inwestycyjnymi skierowanymi do start-upów.

To także jest moja odpowiedź na pytanie, w jaki sposób firmy powinny inwestować w tym obszarze. Moim zdaniem najlepszy sposób inwestowania w start-upy polega na tym, że dany inwestor zajmuje się czymś jeszcze, np. prowadzi duży biznes w sektorze spożywczym. Jeśli przedsiębiorca widzi potencjał w start-upowcach, docenia ich kreatywność, ich pasję, a także czuje potrzebę by ich wesprzeć, to powinien stworzyć fundusz. Oczywiście nie każdy projekt okaże się sukcesem, ale te, którym uda się go osiągnąć, przyniosą nieproporcjonalnie wysoki zwrot.

Jak wybrać ten najlepszy projekt; taki, który daje rokowania na sukces?

W ramach bValue nasz zespół przegląda ok. 700 spółek w ciągu roku. Miesięcznie do oceny inwestorów trafia 10 projektów, z których wybieramy jeden, który kończy się inwestycją. W ciągu pięciu lat przeanalizowaliśmy 3,5 tys. projektów. Przez kilka ostatnich lat zainwestowaliśmy w kilkadziesiąt spółek, kilka sprzedaliśmy z dobrym zyskiem, a niektóre ze stratą. W portfelu mamy też kandydata na jednorożca. To jednak tylko statystyka.

WIĘCEJ CZYTAJ NA KOLEJNEJ STRONIE

Jeszcze raz podkreślę, że kluczem tylko stworzenie profesjonalnego zespołu, który będzie w stanie przeanalizować ogromną liczbę projektów i wybrać te, które są najlepsze. To jedyny sposób na efektywne inwestowanie.

Wybranie tylko jednej firmy to raczej filantropia i „kuszenie” statystyki, a nie inwestowanie. To nie może być kasyno. Potrzebny jest oddzielny podmiot, osobno zarządzany, który będzie przeglądał cały rynek nie tylko w Polsce, ale też we wszystkich okolicznych krajach. Portfolio musi być zrównoważone - tylko wtedy będziemy mieli do czynienia z prawdziwą, poważną inwestycją w start-upy.

W co dzisiaj warto inwestować?

Opowiem o tym, co robimy w ramach naszej organizacji. Inwestujemy między innymi w e-commerce, jednak nasza najlepsza inwestycja to w tej chwili spółka, która dostarcza wsparcie dla biznesu e-commerce’owe, mająca 98 proc. sprzedaży poza Polską.

Innym przykładem inwestycji jest spółka analizująca ruch w sieci, która dostarcza informacji o produkcie zarówno logistykowi, jak i właścicielowi transportowanego towaru.

Kolejny ciekawy projekt to e-commerce produktów higieny osobistej, ale realizowany w abonamentowym modelu sprzedaży. Jeszcze inna spółka oferuje bardzo zaawansowaną logistykę dla sklepów internetowych.

Sam e-commerce jest mocno innowacyjny i daje potężne możliwości, dlatego w Bakallandzie mocno pracujemy nad rozwojem tego kanału dystrybucji.

Wywiad z Marianem Owerko, został przeprowadzony jesienią 2022 r. Jego pełna wersja jest do przeczytania w magazynie "Wiadomości Handlowe".

- Drożeją nie tylko surowce, ale i opakowania. Rosną też koszty produkcji. Nie bez znaczenia są opóźnienia w logistyce. Niemniej ograniczenie skutków tych wyzwań lub ich całkowite zlikwidowanie jest bardzo trudne i długotrwałe - ocenia Robert Wawro.

Przedstawiciel Maspexu zaznacza, że kluczowym długofalowym elementem w strategiach zakupowych firmy była dywersyfikacja bazy dostawców, realizowana już od dawna. - Dzięki takiemu podejściu zabezpieczamy się przed ewentualnymi zatorami - zaznacza Robert Wawro.

- Jeśli chodzi o sprzedaż, to jeszcze nie można mówić o kryzysie. Chwilowemu osłabieniu może ulec popyt konsumencki, ze względu na rosnące koszty życia w wielu sferach - dodaje COO Grupy Maspex.

Wawro podkreśla, że wysokie raty kredytów konsumenckich, koszty mediów i paliw, będą czynnikiem wpływu na zasobność portfeli konsumentów. To z kolei przełoży się na podejmowanie decyzji zakupowych.

- W poprzednich kryzysach klienci mieli duże zaufanie do sprawdzonych, silnych marek i to one mają największe szanse na łagodne przejście przez ten trudny czas - podsumowuje menedżer.

O sprawie pisze portal money.pl, które rozmawiało z Markiem Dąbrowskim, prezesem Polskiej Izby Makaronu.

– Przez 6 godzin musimy suszyć makaron w temperaturze od 70 do 90 st. C., podczas gdy chleb piecze się tylko 40 minut. Naszych zakładów nie ma jednak na rządowej „liście krytycznej”, nie będziemy mieli zamrożonych cen energii w przyszłym roku. Za to na liście tej są producenci ceramiki czy przemysłu skórzanego. To nie są artykuły pierwszej potrzeby! Nie rozumiem tego – mówi Dąbrowski.

Apelował już o zmiany do polskich władz, ale nie było odzewu. Teraz, razem z producentami z innych krajów, chce zwrócić się z apelem bezpośrednio do Komisji Europejskiej. Dodaje, że bez zamrożenia cen, wielu producentów będzie musiało się zamknąć lub ograniczyć działalność. W przyszłym roku spodziewa się wzrostu cen o kolejnych 15 proc.

W podobnym tonie wypowiada się Marcin Hydzik, prezes Związku Polskich Przetwórców Mleka. Dodał, że mijający rok był dobry dla przemysłu mleczarskiego ze względu na rekordowe ceny skupu mleka, ale w przyszłym roku już się to nie powtórzy. – W naszej branży nie będzie przestojów czy ograniczania produkcji ze względu na zwierzęta, ale nastąpi likwidacja nieopłacalnej produkcji – powiedział Hyzik.

Jak zwraca uwagę money.pl, aby liczyć na zamrożenie cen, koszty energii muszą wynosić co najmniej 3 proc. kosztów ogólnych, a EBITDA musi spaść o co najmniej 40 proc, względem 2021 roku. Potrzebny jest też właściwy numer PKD. Paradoks polega na tym, że na zamrożone ceny liczyć mogą producenci przecierów pomidorowych czy mleka w proszku, ale już producenci mleka zwykłego czy jogurtów będą musieli radzić sobie z wyższymi cenami.

Więcej na money.pl.

Polski oddział Hochlandu niezależnie od kryzysu prowadził już wcześniej prace w kierunku automatyzacji systemów pakowania z wykorzystaniem jak najmniejszej masy opakowań. Dodatkowo firma wzmocniła działania w kierunku modernizacji jej parku maszynowego pod wykorzystanie lżejszych, a zatem mniej kosztownych opakowań.

– Czeka nas rok pełen wyzwań związanych z sytuacją cenową, niemniej jednak planujemy dalsze inwestycje w linie pakujące, które umożliwią użycie opakowań o mniejszej wadze – zapowiada Sebastian Grzelczyk, kupiec strategiczny w firmie Hochland Polska.

Czy firmy będą wdrażać nowe typy opakowań?

Podobną strategię przyjęły Makarony Polskie. – Dokonujemy downgradingu materiałowego, czyli stosowania niższych gramatur, np. folii, pod warunkiem zapewnienia poprawnego i optymalnego procesu pakowania. Te działania podejmujemy od dłuższego czasu – mówi Artur Woźniak, dyrektor zarządzający spółki Makarony Polskie.

Zwraca przy tym uwagę, że te zmiany mają też wymiar środowiskowy, ponieważ firma zmniejsza ilość materiału opakowaniowego wprowadzanego do obrotu. – Pracujemy nad kolejnymi etapami automatyzacji procesów pakowania – podkreśla.

I dodaje: – Rozważamy wchodzenie w nowe typy opakowań. Natomiast te plany będą konfrontowane z sytuacją rynkową i uwarunkowaniami ekonomicznymi nadchodzącego czasu.

Coraz mniej tworzyw sztucznych

Trendy nie omijają branży mięsnej. Andrzej Kowalski, dyrektor ds. sprzedaży i marketingu w firmie JBB Bałdyga, zaznacza, że jego przedsiębiorstwo od dawna dostrzega to, co dzieje się na rynku i  odpowiednio reaguje. – Mocno ograniczamy zużycie plastiku, dzięki nowym formom opakowań i zmniejszonym gramaturom produktów, które są wygodne dla klientów i idealnie wpisują się w trend „zero waste” – wskazuje.

Te działania sprawiają, że JBB zużywa dziś znacznie mniej materiałów opakowaniowych niż jeszcze kilka lat temu. – Oczywiście ceny rosną, co wpływa na obniżenie i tak niewielkich marż na rynku mięsnym. Jednak jest to wyzwaniem dla wszystkich firm i jako cała branża musimy się z nim zmierzyć – akcentuje.

Edyta Zębala, dyrektor marketingu Zakładów Mięsnych Silesia, zwraca uwagę, że jej firma stale redukuje mikrony folii, używanej do pakowania produktów. – Dla nas zmiany opakowań są oczywistością, ale także koniecznością dostosowania się do rynku – wyjaśnia.

Jej firma rozpoczyna właśnie wykorzystywanie ekologicznych tacek z recyclingu. – Pierwszą kategorią wykorzystującą tę formę pakowania są świeże mięsa – komentuje Zębala. Dodaje, że tacki nie są specjalnie barwione, a ich kolor zależy od typu i rodzaju odzyskanego surowca, którego użyto do wykonania konkretnej partii.

W przyszłym roku ceny żywności będą windowane przez wysokie ceny energii elektrycznej. Bogusław Miszczuk, prezes firmy Sokołów przyznaje, że wobec wyzwań oraz wielu niezależnych czynników, jego firma nie jest w stanie utrzymać dotychczasowego poziomu cen. W podobnym tonie wypowiadają się dla portalu businessinsider.com.pl także inni producenci.

W firmie Indykpol rachunki za prąd zwiększą się kilkukrotnie, jednak ich ostateczna wysokość wciąż nie jest znana. Michał Bitner, koordynator zarządu Indykpolu powiedział, że wahania cen zarówno dla rynku spotowego, jak i dla kontraktów terminowych są tak duże, że trudno przewidzieć, o ile dokładnie wzrosną rachunki przedsiębiorstwa.

Według Michała Bitnera, wzrost rachunków można liczyć w 2023 roku w milionach złotych. Koszty energii odbijają się również na cenach cukru. – Według naszych obliczeń w całym cyklu produkcji cukru – od uprawy, przez cukrownie, aż po logistykę – średnio energia podrożała prawie trzykrotnie – powiedział dziennikarzom Roman Kubiak, prezes zarządu Pfeifer & Langen Polska.

Więcej na businessinsider.com.pl

Kryzys cukrowy wywindował ceny białego kryształu

Rafinowany cukier trzcinowy kosztuje w Biedronce 5,99 zł i zgodnie z etykietami na półkach, jest tańszy od produktu z buraka marki Polski Cukier o 0,50 groszy. Produkty umieszczono na regale w dosyć bliskiej odległości, a etykiety cenowe, jedną pod drugą.

Wysokie ceny powodują, że do Polski opłaca się sprowadzać biały, rafinowany cukier trzcinowy z zagranicy. Jeszcze niedawno, kiedy ceny cukru dopiero szły do góry, Michał Gawryszczak, dyrektor biura Związku Producentów Cukru w Polsce mówił, że nie widzi znacznego zagrożenia ze strony importu, biorąc pod uwagę chociażby wysokie koszty transportu.

- Do tego dochodzą normy jakościowe, które obowiązują w Unii Europejskiej. Cukier trzcinowy w nieznacznych ilościach był i będzie na naszym rynku, ale nie wydaje mi się aby wzrost cen cukru białego z buraków cukrowych wiązał się ze szczególnie dużymi wzrostami sprzedaży cukru trzcinowego – tłumaczył.

Rzeczywiście, trzeba zgodzić się z tym stwierdzeniem. Poza niektórymi sklepami Biedronki, w stacjonarnych sklepach spożywczych w Polsce trudno na półkach znaleźć rafinowany cukier trzcinowy. Zapytaliśmy sieć handlową, dlaczego zdecydowała się na taki ruch. Przypomnijmy, że spółka Jeronimo Martins Polska, operator sklepów Biedronka, należy do portugalskiej grupy Jeronimo Martins, która w rodzimej Portugalii ma m.in. sieć sklepów Pingo Doce.

Cukier trzycinowy alternatywą dla tego z buraków cukrowych

- Robimy wszystko, aby nasi klienci mogli stale sięgać po niezbędne produkty podstawowej potrzeby. Cukier trzcinowy z Portugalii trafił do sklepów sieci w okresie tegorocznych przejściowych komplikacji związanych z dostępnością cukru białego – poinformował Adrian Petruk, kupiec odpowiedzialny m. in. za cukier w sieci Biedronka.

Jak podaje sieć sklepów produkt cieszył się powodzeniem, a klienci sięgali po niego chętnie, jednak na tę chwilę Biedronka nie przewiduje nowych dostaw tego towaru.

Biały cukier rafinowany dostępny w Biedronce produkowany jest przez firmę Sidul, należącą do amerykańskiego koncernu ASR Group. Nie udało nam się znaleźć tego produktu w ulotkach Pingo Doce, ale w portugalskim sklepie internetowym Auchan kosztuje on 1,69 euro, czyli ok. 7,90 zł.

Przypomnijmy, że Andrej Babiš jest też krytykiem polskiej żywności. W 2017 roku było głośno o tym, że nazwał ją publicznie „gównem”.

Urodzony na Słowacji w 1954 roku przedsiębiorca jest obecnie posłem partii ANO, którą założył w 2011 roku. Jest też współwłaścicielem jest konglomeratu holdingowego działającego głównie w rolnictwie, przemyśle spożywczym, chemicznym i mediach. Do Agroofertu należy ponad 250 spółek zależnych.

Jak podaje wikipedia.org, koncern Agrofert posiada firmy zlokalizowane w Czechach, Słowacji, Niemczech, Chinach , Polsce, na Węgrzech i w Holandii. Ze strony internetowej spółki wynika, że w branży spożywczej firmy do niej należące produkują 244,8 tys. ton mięsa rocznie, 222 tys. ton produktów mlecznych i 730 tys. ton pieczywa i zatrudniają prawie 12,5 tys. osób.

W Polsce Agrofert ma siedzibę w Cieszynie i zajmuje się skupem oraz sprzedażą płodów rolnych, komponentów rolnych, nawozów, środków ochrony roślin i materiału siewnego. Firma ma łącznie 5 magazynów w województwach dolnośląskim, opolskim i łódzkim. Dodatkowo rynek polski obsługuje magazyn z Czech, położony blisko województwa opolskiego.

W dalszej części pisma czytamy, że niejednokrotnie informacje w tym zakresie posiadają status onformacji niejawnych i mogą być udostępnione wyłącznie osobom posiadającym odpowiednie poświadczenia bezpieczeństwa.

Wicepremier Sasin zobowiązał prezesów spółek do niezwłocznego podjęcia działań zmierzających do wszczęcia procedury poszerzonego postępowania sprawdzającego w zakresie do dostępu do informacji niejawnych w klauzuli „tajne”.

Szefowie spółek mają złożyć ankiety bezpieczeństwa osobowego najpóźniej do 31 października 2022 roku.

Makarony Polskie nie tylko inwestują w racjonalne gospodarowanie wodą w zakładach należących do spółki, ale podnoszą też efektywność jej wykorzystania poprzez koncentrację produkcji niektórych produktów w obrębie dostępnych lokalizacji.

– W jednym z zakładów kilka lat temu została przeprowadzona inwestycja polegająca na podłączeniu do miejskiej sieci wod-kan. Obecnie notujemy tam 25 proc. spadek zużycia wody jak również poprawę jakości ścieków, co jest poparte regularnymi badaniami – komentuje Artur Woźniak.

Makarony Polskie optymalizują zużycie wody

W zakładach produkcyjnych Makaronów Polskich woda używana jest głównie do produkcji makaronu i procesów współtowarzyszących oraz na potrzeby bytowe. – Wykorzystanie wody optymalizowane jest np. poprzez separowanie zanieczyszczeń w procesie mycia matryc i wtórne wykorzystanie wody do kolejnego mycia – wskazuje dyrektor zarządzający spółki.

– Wyzwaniem jest zapewnienie ciągłości dostaw wody, która jest elementem niezbędnym do wytwarzania makaronu. Podejście do gospodarki wodą wpisuje się w strategie zrównoważonego rozwoju nowoczesnych przedsiębiorstw, w tym naszego. Firmy będą dążyć do wyróżniania się w tym obszarze, co odpowiada zwiększającej się świadomości konsumentów – dodaje.

Jakie technologie stosują Makarony Polskie, aby zużycie wody było jak najmniejsze? – Woda dozowana jest do produkcji przez specjalne stacje precyzyjnego dozowania w odpowiednich ilościach i optymalnej temperaturze niezbędnej do uzyskania odpowiedniej konsystencji ciasta. Każdy z procesów jest monitorowany i opomiarowany w systemie a wypracowane receptury minimalizują zużycie wody do produkcji – tłumaczy Woźniak.

– Ścisła kontrola dozowania surowców i mediów jest jednym z najważniejszych kryteriów wyboru dostawców linii technologicznych – zaznacza.

Zużycie wody stanowi istotny czynnik ekonomiczny

W Makaronach Polskich stale podnoszona jest świadomość pracowników o racjonalnym gospodarowaniu wodą podczas szkoleń oraz poprzez piktogramy w pomieszczeniach socjalnych.

– Oszczędzanie wody stało się uzasadnione nie tylko ekonomicznie. Równie istotne jest spełnianie standardów dotyczących jakości ścieków odprowadzanych do oczyszczalni. Niespełnianie wymogów w tym obszarze może istotnie wpłynąć na poziom kosztów dotyczących zużycia wody – podkreśla dyrektor zarządzający spółki Makarony Polskie.

– Oszczędzanie surowców, w tym wody, może być elementem zwiększania przewagi konkurencyjnej. Trzeba przyjąć założenie, że woda na potrzeby przemysłu będzie dobrem, którego koszt w najbliższych latach, także z powodu warunków klimatycznych, będzie dramatycznie rósł – podsumowuje.

Zaznacza przy tym, że nie grozi nam jednak załamanie bezpieczeństwa żywnościowego. – Produkcja rolno-spożywcza jest w Polsce wciąż duża. Choć rynek wewnętrzny jest najważniejszy, to chcemy też rozwijać eksport, który jest dla branży bardzo ważny – wyjaśnia.

Czy kryzysowi w branży rolno-spożywczej można zapobiec?

Ardanowski wskazuje, że kryzys ma także drugą twarz. – Pamiętajmy, że produkty z gospodarstwa rolnego rzadko kiedy trafiają bezpośrednio do konsumenta. Jeśli już tak się zdarza, to najczęściej w kategorii świeżych warzyw i owoców. Natomiast zdecydowana większość żywności trafiającej na półki sklepowe wymaga przetworzenia. Dlatego musimy rozpatrywać jak zapobiegać kryzysowi w całym łańcuchu żywnościowym – tłumaczy poseł.

I dodaje: – Przemysł spożywczy jest infrastrukturą krytyczną. W dużej mierze zależy od niego bezpieczeństwo żywnościowe Polaków. Z tego powodu uważam, że chociaż priorytetem jest oczywiście ogrzanie mieszkań, to nie możemy dopuścić do tego, żeby na półkach sklepów zabrakło jedzenia.

– Zakłady przetwórcze muszą mieć zapewniony dostęp energii przez cały czas ich funkcjonowania – akcentuje były minister rolnictwa.

Producentów żywności czekają przerwy w dostawach energii?

Niedawno wszystkie zakłady zostały powiadomione, że może dochodzić do okresowego wyłączania prądu. – To jest niebezpieczna informacja. Wiem, że takie są przepisy i dostawca energii musi powiadomić swoich klientów o tego typu ewentualności, ale nie wyobrażam sobie, żeby taki scenariusz mógł naprawdę się ziścić – przyznaje Ardanowski.

Zwraca uwagę, że przerwanie przetwórstwa, chociażby w mleczarni, powoduje nie tylko zniszczenie tego, co w tym zakładzie już jest, ale również zatrzymanie bieżącego odbioru mleka od rolników. – Co rolnicy mieliby zrobić z mlekiem, jeśli mleczarnia odmówiłaby jego przyjęcia? Ile można takie mleko przetrzymywać w zbiorniku? Nawet w dużych gospodarstwach, to jest często kwestia godzin, a najwyżej kilku dni – wyjaśnia.

– Dlatego zapewnienie dostępu energii elektrycznej, ale myślę także o cieple i chłodzeniu, dla zakładów przetwórczych powinno być jednym z priorytetów w tej trudnej sytuacji, w której się obecnie znaleźliśmy – ocenia poseł. Dodaje, że ważne jest, aby ta energia dostępna była w rozsądnych cenach.

Sieci handlowe też potrzebują stabilnych dostaw energii

Ardanowski przyznaje, że sklepy również muszą mieć zapewnione chociaż minimalne zaopatrzenie w energię, żeby nie popsuły się produkty spożywcze wymagające przechowywania w niskiej temperaturze.

– Ważne jest też poprawienie rytmiczności łańcuchów dostaw, tak aby nie gromadzić zbyt wielu towarów w magazynach, gdyż może okazać się, że nie będzie czym tych magazynów chłodzić. W tym kontekście na pierwszy plan wysuwa się zaopatrywanie na bieżąco. To jest już kwestia dogadania się sieci handlowych z dostawcami – mówi były szef MRiRW.

– Wszyscy musimy zrozumieć, że tę zimę po prostu trzeba przetrwać – podkreśla.

Wskazuje, że jeżeli z jakiegoś powodu, łańcuchy dostaw zostaną przerwane – nawet na chwilę, np. na kilka dni – to reakcja społeczeństwa może być nieracjonalna. – Mieliśmy tego przykład z cukrem czy z octem – przypomina Ardanowski.

Zmiany nawyków konsumenckich

Zdaniem posła, ważne jest też to, żebyśmy jako konsumenci zmienili swoje strategie zakupowe. – Szczególnie mam tu na myśli szanowanie żywności i nie marnowanie jej. Powinniśmy kupować tylko tyle, ile jest nam niezbędne, zamiast ulegać promocyjnej propagandzie w sklepach – uważa Ardanowski.

– Nie należy również demonizować terminu przydatności do spożycia produktów spożywczych. Nie jest tak, że jeśli pieczątka na opakowaniu informuje, że dany produkt jest ważny do określonej daty, to już nie później staje się trujący – dodaje.

– Żywności już pewnie nie będzie tańsza niż teraz. Zatem również logika ekonomiczna przemawia za tym, żeby robić racjonalne zakupy i nie marnować żywności – podsumowuje.