Minister rolnictwa na targach Polagra: W tym roku eksport żywności jeszcze wzrośnie

Raport "The State of Grocery Retail 2026: Europe", opracowany przez McKinsey & Company oraz EuroCommerce, wskazuje, że rok 2025 przyniósł umiarkowane odbicie. Sprzedaż wzrosła o 3,4 proc., wobec 2,4 proc. rok wcześniej, a rynek drugi rok z rzędu zanotował realny wzrost.

W 2026 roku otoczenie konsumenckie ma pozostać relatywnie stabilne. Możliwy jest niewielki wzrost wolumenów oraz powrót części klientów do produktów wyższej jakości. Jednocześnie różnice między krajami i grupami dochodowymi stają się coraz bardziej widoczne.

Trendy konsumenckie

Zmiany w podejściu klientów wyraźnie wpływają na rynek. Od 2023 roku liczba osób aktywnie szukających oszczędności spadła o 9 p.p. Równocześnie rośnie znaczenie wygody. Segment gastronomiczny rozwija się o 2 p.p. szybciej niż handel detaliczny. Sprzedaż online wciąż rośnie, osiągając 6,8 proc. w 2025 roku, choć tempo wzrostu spowolniło względem 7,8 proc. rok wcześniej. Jednocześnie lojalność klientów słabnie, co stanowi dodatkowe wyzwanie dla sieci.

Presja kosztowa i marże w handlu spożywczym

Największym problemem pozostają koszty, wynika z raportu. Aż 77 proc. prezesów firm wskazuje presję na marże jako główny obszar swoich obaw. Jednocześnie prognozowany wzrost wolumenów do 2030 roku wynosi jedynie 0,2 proc. rocznie.

– Po raz pierwszy od kilku lat widzimy, że większość konsumentów ponownie wybiera produkty wyższej jakości. Jednocześnie presja kosztowa pozostaje wysoka. Wskaźniki kosztów detalistów są na najwyższych poziomach w historii. Dobrą wiadomością jest to, że istnieje wiele możliwości budowania przewagi konkurencyjnej – na przykład poprzez unikalne produkty marek własnych lub wykorzystanie sztucznej inteligencji – powiedział Daniel Läubli, Global Head of Grocery Retail w McKinsey & Company.

Dodatkowo rośnie znaczenie skali działalności. Aktywność w obszarze fuzji i przejęć wzrosła o 47 proc. od 2022 roku, co wskazuje na postępującą konsolidację rynku.

Klienci nie robią zakupów wewnątrz ChatuGPT czy Gemini. Czy to się zmieni?

Rośnie rola AI i marek własnych

Jak wyjaśniają twórcy raportu, marki własne odpowiadają już za 40 proc. rynku, a około 90 proc. konsumentów deklaruje dalsze ich kupowanie na podobnym lub wyższym poziomie. Jednocześnie 46 proc. klientów planuje aktywnie ograniczać wydatki, co dodatkowo zwiększa presję na rentowność.

Organizacja Pracodawców Rada Przedsiębiorców wystąpiła do premiera Donalda Tuska z wnioskiem o wstrzymanie funkcjonowania systemu kaucyjnego. W piśmie skierowanym do premiera przez Adama Abramowicza, prezesa Organizacji Pracodawców Rada Przedsiębiorców, organizacja domaga się również przeprowadzenia audytu skutków jego działania, analizy efektywności środowiskowej oraz zaprzestania prac nad rozszerzaniem systemu na kolejne opakowania.

Przedstawiciele organizacji wskazują, że obecny model generuje problemy i koszty zarówno dla przedsiębiorców, jak i konsumentów, a także – według ich oceny – prowadzi do zwiększenia emisji CO2.

"Minęło pół roku od wprowadzenia w Polsce systemu kaucyjnego. Przed jego wprowadzeniem wielokrotnie zwracaliśmy się do Pani Minister Pauliny Hennig-Kloski oraz do Pana Premiera, zgłaszając konkretne zastrzeżenia do projektu ustawy, a następnie do jej wdrażania i funkcjonowania. Nasz głos, jak również zastrzeżenia innych organizacji, nie zostały jednak uwzględnione. Otrzymywaliśmy jedynie uspokajające informacje od Ministerstwa Klimatu i Środowiska, że wszystko jest pod kontrolą i system funkcjonuje bez zastrzeżeń. Niestety, rzeczywistość wygląda całkowicie inaczej" – czytamy w liście.

Problemy systemu kaucyjnego w handlu detalicznym

Z perspektywy handlu detalicznego przedsiębiorcy wskazują na trudności operacyjne związane z obsługą opakowań objętych systemem. Jednym z najczęściej podnoszonych problemów jest brak jednoznacznych zasad przyjmowania opakowań oznaczonych jako objęte kaucją.